Sloep met opvarenden was speelbal van woeste zee AUDDin Agenda voor Haarlem Geredden van „Luctor" thuis Relaas van Haarlemse kapitein over doodsstrijd, waarin 3 man bleven De radio geeft Dinsdag In zeven uur huis kant en klaar PANDA EN DE SCHAT VAN HET EENZAME EILAND Jo Vincent zong bij 31-toonsorgel ocU ió liet ZO MAANDAG 6 OCTOBER 1952 HAARLEMS DAGBLAD - OPRECHTE HAARLEMSCHE COURANT Jurriaan Andriessen componeert Mis Cor Ruys herdacht bij première „Vrije Toneel" Burgemeester van De Bilt Zeelui protesteren tegen „Koop vaardij-monument" Wat brengt Actiecomité uit AVRO- leden vergaderde Kerkelijk Nieuws Misplaatste grap? Voetgangster door autobus aangereden Tienduizendste bezoekster tentoonstelling in Vleeshal Gestegen leeslust in September Bü old Kentuckey Home.... Kapitein J. Wensing uit Haarlem, de machinist J. Visser uit Vlaardingen, de kok A. M. KnUff uit Rotterdam en de ma trozen A. Kommerowsky uit Cuxhaven en T. de Blom uit Rotterdam, de vijf overle venden van de ramp met de 336 ton meten de coaster „Luctor", zijn Zaterdagavond uit Cherbourg in Rotterdam aangekomen. De blijdschap over hun behouden terugkeer werd getemperd door droefheid over het verlies van hun drie medeopvarenden, die van uitputting zijn omgekomen. Kapitein Wensing vertelde, dat de „Luc tor" Dinsdagmiddag omstreeks vier uur met een lading steenslag van St. Samson (Guernsey) naar Dover was vertrokken. Geleidelijk draaide de wind en om twaalf uur 's nachts stond er een Noordwester storm, windkracht zeven. Het noodweer werd van uur tot uur heviger en de kapi tein ging op onderzoek uit, gewapend met een grote lamp. Het steenslag was droog, de planken waren droog: er was dus geen water binnengekomen. Maar de opvaren den hebben gewerkt als duivels om het gruis tegen het stuurboord te krijgen, want het schip maakte slagzij naar bak boord. De slagzij bleef toenemen en daar door stond het bakboordgangboord al gauw onder water. Het zicht werd toen weel beter en het rode vuur van Kaap Lévi kwam in zicht. De „Luctor" lag inmiddels bijgedraaid. De kapitein gaf order om Kaap Lévi recht vooruit te houden. De Poolse matroos kwam toen vertellen, dat de hut van de kapitein vol water stond. Het was inmiddels na vieren in de nacht. Men zag dat het water onder de trap van daan kwam. Met emmers werd getracht het weg te hozen, doch dat was onbegonnen werk. De telefonie was door het water on- klaard geraakt, de accu's stonden nog droog en de stuurman kon nog S.O.S.-sei- nen geven met de seinlamp. Om zeven uur werd de toestand kritiek en moest de sloep worden gestreken. Allen gingen ér in en nog een keer gingen de ka pitein en de machinist op inspectie. De slagzij was niet erger dan bij een gewone storm, maar tegen het binnenkomende wa ter viel niet te vechten. Toen de sloep in hevige storm afvoer, brandden de lichten van de „Luctor" nog. De inventaris van de reddingboot bemoeilijkte het roeien, zodat zij weldra overboord werd gezet. Naar schatting drie uur later zonk de „Luctor" achterover weg in de golven. Sloep twee keer omgeslagen De sloep kwam met de kop op zee te lig gen. Plotseling wierp een dwarszee de boot om maar het gelukte de mannen om deze met inspanning van alle krachten weer gekeerd te krijgen. De sloep stond daar door tot de rand vol water. Door de lucht- kisten kon zij niet zinken, maar zitten was de mannen onmogelijk. Wijdbeens tot het middel stonden zij in het zoute water, alles doende om zich overeind te houden. Urenlang stonden ze zo. Sommigen zakten bijna in elkaar van uitputting, hun hoofden raakten soms het water. Drie hunner moesten de strijd opgeven. Tot overmaat van ramp sloeg de sloep nog een tweede keer om. De ongelukkigen ver dwenen in de golven en de anderen waren niet in staat hen te helpen. Zij vochten wanhopig voor hun eigen behoud. Het lukte hen nogmaals in de sloep te komen. De avond begon reeds weer te vallen, toen bleek, dat de boot zich voor de haven van Cherbourg bevond. Twee Franse vissers boten voeren voorbij en één er van pikte de uitgeputte mannen op. Enige van hen waren bewusteloos. Groot is de bewondering en de dank van de geredden voor de 24-jarige kapitein van de „Louis Léon", Jean Hubert, die eigen handig de mannen uit de sloep haalde. „Een knaap van een kerel", zei kapitein Wensing. De Franse zeelui namen de Nederlan ders in hun huizen op en gaven hun droge kleding. Over hun blijde terugkomst hangt de schaduw van de dood van hun makkers: matroos Aarnoutse, wiens stoffelijk over schot het eerst is gevonden, stuurman Da- tema, die daarna is aangespoeld, en tweede machinist Van Oosten, wiens stoffelijk overschot het laatst werd geborgen. In opdracht van de KRO In overleg met de stichting 18531953 heeft de KRO de jonge Nederlandse com ponist Jurriaan Andriessen opgedragen voor haar een Mis te componeren voor koor en orkest. Andriessen heeft deze op dracht aanvaard. Het ligt in het voornemen deze compo sitie voor het eerst te doen uitvoeren vol gend jaar Mei. Deze uitvoering zal een onderdeel vormen van de feestelijkheden ter gelegenheid van de herdenking van de „Honderd jaar kromstaf" te Utrecht. Zij zal door de K.R.O. worden uitgezonden. Voor de eerste maal zonder Cor Ruys heeft „Het Vrije Toneel" Zaterdagavond in het Centraal Theater te Amsterdam de eerste voorstelling gegeven van het Franse blijspel „Engelen zonder vleugels" (La cui sine des anges) van Albert Husson. Hiermede opende dit gezelschap het nieuwe seizoen, waarin de zakelijke en ar tistieke leiding in handen zal zijn van Anton Ruys alleen. Alvorens het doek op ging trad deze voor het voetlicht om nog eens zijn broer te herdenken, die dit stuk heeft vertaald en zelfs nog geregisseerd. ADVERTENTIE HILVERSUM I, 402 M. 7 00 Nieuws. 7.10 Platen. 7.45 Gebed. 8.00 Nieuws. 8.15 Platen. 9.00 Voor de huisvrouw. 9.40 Lichtbaken. 10.00 Voor kleuters. 10.15 Platen. 11.00 Voor de vrouw. 11.30 School radio. 12.00 Angelus. 12.03 Piano. 12.30 Weer bericht. 12.33 Platen. 12.55 Zonnewijzer. 13.00 Nieuws. 13.20 Actualiteiten. 13.25 Amuse mentsmuziek. 14.00 Gevarieerd programma. 14.50 Platen. 15.00 Hier Vrij Europa". 15.30 Ben je zestig? 16.00 Voor zieken. 16.30 Zie- kenlof. 17 00 Voor de jeugd. 17.15 Felicitaties voor de jeugd. 17.45 Regeringsuitzending: Economische geschiedenis van Indonesië. 18.00 Musette-orkest. 13.20 Sport. 18.30 Me- tropole orkest en solist. 18.52 Actualiteiten. 19 00 Nieuws. 19.15 Thuisfront-tombola. 19.15 Uit het Boek der boeken. 19.30 Platen. 20.25 De gewone man. 20.30 Orkest. 21.45 Huwe lijk in opspraak, causerie. 22.00 Philharmo- nisch sextet. 22.20 Muziekpraattje. 22.45 Gebed. 23.00 Nieuws. 23.15—24.00 Platen. HILVERSUM H, 298 M. 7.00 Nieuws. 7.10 Platen. 7.15 Gymnastiek. 7.30 Platen. 7.50 Dagopening. 8.00 Nieuws. 8.15 en 8.45 Platen. 9.00 Morgenwijding. 9.15 Platen. 9.30 Voor de huisvrouw. 9.35 Platen. 10.15 Theaterorkest. 10.45 Voor kleuters. 11.' Voor zieken. 11.30 Bas, bariton en piano. 12.00 Lichte muziek. 12.30 Weerbericht. 12.33 Voor het platteland. 12.40 Pianoduo. 13.00 Nieuws. 13.20 Amusementsmuziek. 13.50 Pla ten. 14.00 Zeg eens, Amerika, vraag- en ant- woordprogramma. 14.30 Platen. 14.40 School radio. 15.00 Platen. 15.15 Voor de vrouw. 15.45 Platen. 16.30 Voor de jeugd. 17.30 Orgel. 17.50 Militaire causerie. 18.00 Nieuws. 18.15 Piano. 18.30 Lichte muziek. 18.50 Paris vous parle. 18.55 Fanfare-orkest. 19.20 Reportage. 19.30 Gevarieerd programma. 19.45 Herdenking Josef Baar. 20.00 Nieuws 20.05 Gevarieerd programma. 21.10 Lichte muziek. 21.30 Ik weet, ik weet, wat u niet weet. 21.45 Tiroolse muziek. 22.30 Buitenlands overzicht. 22.45 Krontjong-ensemble. 23.00 Nieuws. 23.15 New York calling. 23.20—24.00 Concertgebouw orkest. TELEVISIE (K.R.O.) 20.1521.45 Gastenboek; Weeroverzicht; Van Meegeren's Valse Vermeers, film; Operatie Boul' Miche, televisiespel. BRUSSEL, 324 M. 11.45 Platen. 12.30 Weerbericht. 12.34 Pla ten. 13.15 Platen. 14.00 Schoolradio. 15.30 Orkest. 16.30 Vlaamse liederen. 16.40 Platen 17.00 Nieuws. 17.10 Platen. 17.15 Voor kleu ters. 17.30 Uitzending voor de U.N.O. 17.40 Platen 17.50 Boekbespreking. 18.00 Voor de jeugd 18.30 Voor soldaten, 19.00 Nieuws. 19.40 Vlaamse liederen. 19.50 Platen. 20.00 Hoorspel. 20.50 Platen. 22.00 Nieuws. 22.15 Lichte muziek. 22.45 Platen. 22.5523.00 Nieuws. Zaterdagmiddag om half drie zes uur nadat notaris J. de Jong de eerste hoekstijl had geplaatst voor het prefab-huis, dat de Zaandamse firma Betonaspeciaal voor de export wil gaan bouwen werd het sluitstuk op het dak aangebracht en was de woning althans van buiten gereed. Op het terrein van de Zaandamse bun galowbouwers Barveldt en Stapel is Za terdag onder toezicht van notaris J. de Jong een huis gebouwd in zeven uren. De genummerde onderdelen pasten keurig in elkaar, zodat na een kwartier één kamer gereed was. Schilders hadden toen reeds de wanden van een laagje verf voorzien. Er werkten acht timmerlieden aan het huis, die alleen een houten hamer han teerden, omdat er aan de wanden bijna niet gespijkerd wordt. Om twintig minuten voor elf werd de eerste dakspant op het dak geplaatst. Om streeks één uur waren alle dakplaten op de spanten gelegd. Toen werd aan de af werking van het huis begonnen, d:e om twintig minuten over drie gereed was. Intussen had een electricien reeds voor de aanleg van electrisch licht gezorgd, dat om vijf minuten voor vier ontstoken kon worden. Er werden meubeltjes in het huis gezet en om vijf minuten over vier be schouwde de assistent van notaris De Jong de zaak voor afgebouwd. Men was 's mor gens om negen uur begonnen. Daarna werd nog een proef genomen in een der slaapkamers of de wanden wel brandbestendig waren. Een flinke hoeveel heid houtwol en hout werd in brand ge stoken. Van de asbestwanden brandde al leen de verf af. Tot burgemeester van De Bilt is be noemd de heer K. Fabius, thans burge meester van Wisch. De heer Fabius is op 23 Januari 1908 in Den Haag geboren. Na werkzaam geweest te zijn ter secretarie van Eemnes werd hij in 1936 burgemeester en secretaris van Oostkapelle. De Duit sers ontsloegen hem in 1943, maar na de oorlog kwam hij in zijn oude functie. Op 1 Augustus 1945 vroeg hij ontslag omdat hij zich aanmeldde als oorlogsvrijwilliger bij de mariniers. Bij dit corps bekleedde hij tijdelijk de rang van majoor. Op 1 Maart 1947 werd hij benoemd tot burgemeester van Wisch. De heer Fabius is niet aangesloten bij een politieke partij. De contact-commissie van organisaties van werknemers' ter koopvaardij, optre dende namens de vereniging Centrale van kapiteins en officieren ter Koopvaar dij", de „Unie van Zeelieden", deel uit makende van de Centrale Bond van Werk nemers in het Transportbedrijf, de zeelie den, georganiseerd in de Christelijke Be drijfsgroepen Centrale en de „Katholieke Bedrijfsgroep Zeevarenden" van de Neder landse R.-K. Bond van Transportarbeiders „St. Bonifacius", heeft zich in een open brief gewend tot de Nationale Monumen ten-commissie voor Oorlogsgedenktekens te Amsterdam. In dit schrijven protesteert deze contact commissie met de grootste klem tegen een eventuele tenuitvoerlegging van het door een daartoe gevormde jury bekroonde ont werp voor een „Koopvaardij-monument". Dit protest onderschreven door tal loze brieven en telegrammen richt zich zowel tegen de vorm van het bekroonde ontwerp, als tegen het feit, dat de zee varenden zelve, noch in het „Comité tot oprichting van een monument voor de koopvaardij' zijn vertegenwoordigd, noch bij het uitschrijven van de prijsvraag en vervolgens bij het beoordelen der naar aanleiding hiervan gemaakte ontwerpen, ook maar op enigerlei wijze zijn betrok ken. Tegen de vorm geldt het bezwaar, dat deze „door gewone mensen als kunst uiting niet gewaardeerd en niet begrepen" zal worden. Dit ontwerp „voldoet dan ook in geen enkel opzicht aan een der bij het uitschrijven van de prijsvraag gestelde voorwaarden'. „Zou er wel een zeeman zijn om van de niet-zeevarenden maar te zwijgen die in dit moment een met ondergang be dreigd en toch niet verloren schip met zijn lading zal kunnen terugvinden. Zon der nadere uitleg, zoals bijvoorbeeld ten aanzien van de (de lading symboliserende) hangende bol en de golvenvoorstellende betonconstructie?" zo wordt in de brief gevraagd. De contact-commissie „weet zich de tolk van duizenden georganiseerde Neder landse zeevarenden van hoog tot laag", indien zij om al deze redenen het bekroon de ontwerp afwijst. Het heeft de zeevarenden bovendien ten zeerste gegriefd, dat klaarblijkelijk nie mand op de gedachte is gekomen, ook eens bij hen te rade te gaan. Op deze gang van zaken moet de con tact-commissie dan ook zeer ernstige cri- tiek oefenen, in het bijzonder omdat in het „Uitvoerend comité van het nationaal monument voor de koopvaardij" van de 18 leden tenminste een derde deel uit rederskringen afkomstig is. ADVERTENTIE Het landelijk comité van actie uit de AVRO-leden heeft dezer dagen onder voorzitterschap van ir. A. Ruys vergaderd met de afgevaardigden uit vrijwel alle delen van het land. In een communiqué deelt het comité mede dat in deze vergadering „scherpe critiek is geuit op de ondemocratische sta tuten van de vereniging, de wijze waarop deze werden gehanteerd, op het bestuurs beleid inzake het beheer der AVRO-gel- den en de behandeling van het AVRO- personeel, op de overmachtige invloed van ondeskundigen bij de samenstelling van het programma en op de bestuursdaden, waardoor de AVRO bij de andere om roepverenigingen in discrediet dreigt te geraken. Men achtte het dringend noodza kelijk, dat de leden van de AVRO kracht dadig tegen deze toestanden protesteren, niet, zoals helaas op vrij aanzienlijke schaal is gebeurd, door voor het lidmaat schap te bedanken, maar door zich aan te sluiten bij een van de gewestelijke of plaatselijke actiecomité's. Ir. Ruys vertolkte het algemeen gevoe len van de vergadering, toen hij zeide overtuigd te zijn, dat terwille van een krachtig voortbestaan van de AVRO elk lid zal willen deelnemen aan deze sane ringsactie, welke eist de onmiddellijke aftreding van het dagelijks bestuur, een volkomen rehabilitatie van de heer W. Vogt, genoegdoening aan onrechtmatig ontslagen personeelsleden, en tenslotte een democratisering van de statuten, waardoor dergelijke wanverhoudingen binnen de AVRO in de toekomst tot de onmogelijk heden zullen behoren. Binnenkort zal het standpunt van de gezamenlijke actiecomi té's uitvoerig worden geformuleerd in een manifest, gericht aan de leden en de be sturen van de AVRO", zo wordt in het communiqué gezegd. Ned. Herv. kerk Beroepen te Elburg (3e pred.pl.) H. N. van Hensbergen te Schalkwijk. Bedankt voor Bleskensgraaf R. W. Steur te Ouddorp (Z.H.) Benoemd tot vicaris te Den Helder J. F. Grimm, cand. te Hollandse Rading. Aangenomen de benoeming tot vicaris te Nieuwdorp H. D. Homan, cand. te Hulst, die bedankte voor de benoeming te Noordwijk aan Zee. Geref. kerken art. 31 K.O. De classis AmsterdamHaarlem heeft praeparatoir geëxamineerd en beroepbaar verklaard de heer J. R. Wiskerke, Amster dam. Geref. kerken Tweetal te 's-GravènhageMoerwijk (2e pred.pl.) S. D. Lankh.uizen te Naaldwijk en H. Pol te Boskoop. Het Engelse persbureau Reuter heeft gemeld dat op het strand van Cosqueville, in de nabijheid van Cherbourg, een fles is aangespoeld, waarin zich een in het Ne derlands gestelde briefje bevond van de volgende inhoud: „Ik ben Leo Vermeulen uit Helden, Nederland. Ben de enige over levende van het wrak van het stoomschip Wigenstroom". Bij navraag in Nederland is gebleken, dat in Helden geen Leo Vermeulen be kend is. In Den Helder komt wel een Leo Vermeulen in het bevolkingsregister voor, maar die is één jaar oud. Het stoomschip Wigenstroom staat in de scheepsregisters van ons land niet opgenomen, wel de „Nigerstroom" van de N.V. Hollandse Stoomboot Maatschappij. Dit schip is op 2 October van Le Havre naar Amsterdam vertrokken en daar inmiddels aangeko men. Een Leo Vermeulen is bij de H.S.M. niet bekend. De Franse autoriteiten achten de moge lijkheid van een misplaatste grap niet uit gesloten. MAANDAG 6 OCTOBER Stadsschouwburg: „Waarom jok je Ché- rie?" (Comedia) 8 uur. Grote Kerk: Inter nationaal orgelconcours, improvisatiewed strijd, 8 uur. Luxor: „Klokslag 12", 14 jaar, 7 en 9.15 uur. City: „Geheime wapens", 14 j 7 en 9.15 uur. Spaarne: „De grote mijnramp", 14 jaar, 7 en 9.15 uur. Lido: „Czardasfürstin", alle leeft., 7 en 9.10 uur. Frans Hals: „Czar dasfürstin", alle leeft., 7.15 en 9.30 uur. Minerva: „De slagboom", 18 jaar, 8.15 uur. Rembrandt: „De mijnen van koning Salomo", alle leeft., 7 en 9.15 uur. Palace: „I'll see you in my dreams", alle leeft., 7 en 9.15 uur. DINSDAG 7 OCTOBER Concertgebouw: Concert voor orgel en or kest (internationaal orgelconcours) 8 uur. Minerva: „De Vrek" afscheidsvoorstelling Jan Musch), 8.15 uur. Luxor: Journaalvoor stellingen, 10.30, 11.30 en 12.30 uur. „Klokslag 12", 14 jaar, 2, 7 en 9.15 uur. City: „Geheime wapens", 14 jaar, 2.15, 4.30, 7 en 9.15 uur. Spaarne: „De grote mijnramp", 14 jaar, 2.30, 7 en 9.15 uur. Lido: „Czardasfürstin", alle leeft., 2, 4.10, 7 en 9-10 uur. Frans Hals: „Czar dasfürstin", alle leeft., 2.30 en 8 uur. Rem brandt: „De mijnen van koning Salomo", alle leeft., 2, 4.15, 7 en 9.15 uur. Palace: „I'll see you in my dreams", alle leeft., 2, 4.15, 7 en 9.15 uur. 61. Natuurlijk legden Panda en JoLliepop er zich niet bij neer, dat hun schatkaart ge stolen was. Nadat Jolliepop zich een wei nig van de schokkende ervaringen met de vuurpijl had hersteld, gingen zij op pad om de rover van hun kaart op te sporen De hele nacht speurden zij rond zonder een glimp van de dief te ontdekken. Maar bij het krieken van de ochtend bleef Panda plotseling staan. „Kijk, Jolliepop", fluis terde hij, „daar is hij. Maar wat doet hij raar, wat voert hij uit?!" Panda's verbazing was gerechtvaardigd want de houding, waarin zij de heer Teutbei aantroffen, kon zeker eigenaardig genoemd worden. Steu nend van inspanning wrong de ex-vërste- keling zich in allerlei bochten als trachtte hij van zijn ruggegraat een kurkentrekker te maken. Jolliepop, die na het gebeuren met de vuurpijl een zekere wrok jegens de zeeman koesterde, keek misprijzend naar diens gedraaide houding. „De draaie rijen, waarmee dit individu zich ophoudt, worden wel zeer duidelijk door diens hou ding geïllustreerd", sprak hij, „het is mij echter niet duidelijk, met welk oogmerk hij zich aldus wringt". De geregelde bespelingen van het in Teylers Museum opgestelde 31-toons orgel dragen er niet weinig toe bij om het door prof. dr. A. D. Fokker ontworpen instru ment in steeds ruimer kring bekend te doen worden. Weliswaar betreffen de meeste van deze bespelingen een herschep pen van oude, 16e of 17e eeuwse muziek door middel van de normale speeltafel, die bij de eigenlijke 31-toons-speeltafel staat opgesteld. Maar hierdoor bieden die bespe lingen dan een zeldzame gelegenheid om die oude werken te horen in de weldoende rust van een zuivere stemming. Zondag middag hebben wij zo kunnen genieten van de uitvoering van twee orgelwerkjes van Jacob Obrecht door de organist Piet Halse- ma. De vele toehoorders maakten hier ken nis met nog oudere muziek, want Jacob Obrecht leefde van 1452 tot 1505. Beide werkjes, vooral „Ma menche vel ma buche", bleken zeer onder de invloed van de polyphone vocale muziek van die dagen geschreven te zijn. Het tweede „Ein frölich wesen", toonde al enkele instrumentale eigenschappen. Van Dietrich Buxtehude kan men verwachten, dat hij zijn werken voor uitvoering in zuivere, ongelijkzwe- vende stemming schreef. De z.g. gelijkzwe- vende temperatuur, de nieuwe stemming was bij Buxtehudes dood in 1707 in het beginstadium van opkomst. De composities, die Piet Halsema ver tolkte, een koraalbewerking van „Wie schön leuchtet der Morgenstern" en een Passacaglia in d voldeden op het orgel voortreffelijk. Beide werken spraken van een gedurfde, frisse melodische fantasie. En tot slot kwam de Pastorale van J. S. Bach, muziek, die een enkele maal aan- passings-spanningen voor het gehoor op riep, maar die over het geheel genomen in de gekozen stemmings-selectie goed klonk, vooral het allegro en de gigue. Deze bespeling kreeg bijzondere glans door de medewerking van de zangeres Jo Vincent. Vocalisten zijn over het algemeen gewend „gelijkzwevend" begeleid te wor den en onwihekeurig zullen zij zich naar die stemming richten. Een begeleiding op een 31-toons orgel vraagt dan uiteraard om een bijzondere aanpassing. Jo Vincent, had die aanpassing spoedig gevonden. Zij vertolkte de prachtige aria „When I am laid in earth" van Henry Purcell, met de de uitdrukkingskracht, die deze weemoe- dig-smartelijke muziek vraagt. Een jui chend contrast werd daarop Purcells aria „Hark the echoing air" uit „The fairy queen". Even stralend van vreugde klonk „Ein fröliches Gesang" van een onbekende componist. Aan het Adventslied (1602) gaf het unieke timbre van Jo Vincents stem een karakteristieke sfeer. De begeleiding van dit lied is te romantisch getint. Wat 16e eeuwse „strakheid" zou aan de me lodie ten goede zijn gekomen. Met het „Avondlied" van Georg Christoph Stratt- ner gaf Jo Vincent ten slotte eenvoudige innige schoonheid. Piet Halsema zorgde met zorgvuldige begeleidingen voor een goede eenheid bij de zangvönrdrachten. P. ZWAANSWIJK Met schedelbasisfractuur in ziekenhuis opgenomen In de nacht van Zaterdag op Zondag om streeks halfeen stak een eenenvijftigjarige vrouw, die onder invloed van sterke drank verkeerde, de Jansweg nabij de Lange Molenstraat over op een ogenblik dat een autobus van de N.Z.H.V.M. naderde. De chauffeur trachtte door krachtig te remmen een aanrijding te voorkomen, hetgeen niet gelukte. De vrouw kwam in aanraking met de linker koplamp. Zij viel en bleef be wusteloos liggen. Per ziekenauto werd de aangeredene naar het St. Elisabeths Gast huis overgebracht, waar bleek dat zij een schedelbasisfractuur had opgelopen. Aan vankelijk was haar toestand zorgwekkend, maar hedenochtend was haar toestand van die aard, dat er geen levensgevaar meer aanwezig was. Mevrouw De Jong, wonende Jacobijne- straat 13 te Haarlem, was Zondag de tien duizendste bezoekster van de tentoonstel ling „De kunst in de banketbakkerij" in de Vleeshal en de Vishal. Zij werd toegespro ken door de heer H. Ferd. Kuipers, die haar meedeelde, dat een taart zal worden toe gezonden. De tentoonstelling is nog niet Zondag j.l. gesloten, maar blijft open tot Donderdagmiddag. Door de Stadsbibliotheek en -Leeszaal van Haarlem werden in September 1952 de vol gende aantallen boeken uitgeleend: Prinsen hofbibliotheek 12.205; „Huis te Zaanen" 4903; Saparndam 248: Muziekbibliotheek 831; Jeugdbibliotheek Schouwtjeslaan 3726; Jeugdbibliotheek „Huis te Zaanen" 2348. Tezamen werden uitgeleend: 24.261 boeken (v. j. 21.816). Het aantal bezoekers aan de leeszalen be droeg: Prinsenhofbibliotheek 5483; „Huis te Zaanen" 562; Jeugdbibliotheek Schouwtjes laan 425. Tezamen werden de leeszalen be zocht door 6470 bezoekers en bezoeksters (v. j. 5991). Amnestie. Het Oost-Duitse persbureau A.D.N. meldt, dat president Pieck gratie heeft verleend aan 1590 per sonen, die tot gevangenisstraffen wa- veroordeeld wegens „voormalige fas cistische activiteit." Van 1022 anderen is de straf aanzienlijk verminderd. De amnestie is geproclameerd ter ge legenheid van de derde verjaardag van de Oost-Duitse republiek, aanstaande Dinsdag. Deportatie. De laatste weken zouden, luidens berichten uit Boedapest, op grote schaal leden van de Hongaarse sociaal-democratische partij uit Boeda pest zijn weggevoerd. Deze in Weense socialistische kringen pntvangen be richten maken voorts melding van een golf van aanvallen in dé Hongaarse communistische pers op voormalige sociaal-democraten. Bom. Een poging om het Israëlische mi nisterie van Buitenlandse Zaken te Telaviv op te blazen is Zondagochtend verhinderd, toen een tikkende tijdbom werd gevonden op een man, die tracht te het terrein van het ministerie te ba- treden. De bom bevatte drie kilogram, ontplofbare stoffen en is door deskun digen onmiddellijk gedemonteerd. Waarnemers menen, dat de aanslag was bedoeld als protest tegen de on dertekening van de schadeloosstellings overeenkomst met West-Duitsland. Vrijlating. De Oost-Duitse vice-premier, Heinrich Rau, heeft in antwoord op een telegram van de conferentie van de Protestantse kerk voor geheel Duitsland, in Augustus te Stuttgart ge houden, verklaard, dat de Sovjet-Unie ongetwijfeld nadat Duitsland her enigd is de Duitse oorlogsmisdadi gers, die tot gevangenisstraffen zijn. veroordeeld, zal vrijlaten, aldus meldt het Oost-Duitse persbureau A.D.N. De Protestantse kerk had om „genade voor de schuldigen" verzocht. Ilulp. De Turkse pers meldt, dat een lid van de Amerikaanse hulpmissie is ge arresteerd op beschuldiging van spion- nage ten gunste van de Sovjet-Unie. Het betreft een technicus voor verbin dingsaangelegenheden. Er wordt een onderzoek ingesteld door de Ameri kaanse autoriteiten en de Turkse politie. Defensie. Theodor Blank, die in de rège- ring-Adenauer belast is met de be hartiging van kwesties, die de veilig heid betreffen, heeft bekend gemaakt, dat binnenkort in West-Duitsland een ministerie van Defensie zal worden gevormd. Verkiezing. Er is een arrestatiebevel uitgevaardigd tegen Takeo Nakano, een' der gekozen liberale candidaten, die ervan verdacht wordt bij de op 1 Oc tober gehouden Japanse verkiezingen stemmen te hebbengekócht. De 52- jarige Nakano is bestuurslid van de liberale partij en voormalige onder minister van Financiën. Naar de Ja panse politie Zondag meedeelde zijn in totaal 28 candidaten aangehouden in verband met onwettige handelingen. Geen van hen werd echter gekozen en allen zijn weer vrijgelaten. Communisten. Hugh Gaitskell, voormalig Labour-minister van Financiën, heeft ramingen van waarnemers, dat* onge veer een zesde deel der afgevaardigden van plaatselijke afdelingen op het jongste Labourcongres communisten of communistisch gezind scheen te zijn,, „wellicht te hoog" genoemd. Doch zelfs als slechts een tiende of een twin tigste der afgevaardigden communis tisch gezind zou blijken, zou dit een „uiterst schokkende stand van zaken" zijn, waaraan het partijbestuur „onmid dellijk zijn aandacht diende te wijden", aldus Gaitskell. Steun. Naar A.F.P. in New Delhi heeft vernomen, zou de regering van India communistisch China hebben meege deeld, dat zij de jongste UNO-voorstel- len voor regeling van de kwestie der krijgsgevangenen steunt. Er kon nog geen bevestiging van dit bericht wor den verkregen. Vervanging. In politieke kringen in Washington voorspelt men, dat een be sluit over vervanging van Kennan als ambassadeur der V.S. in Moskou wel licht zal worden uitgesteld tot na de installatie van de nieuwe Amerikaanse president in Januari 1953. Minister Acheson is bezig met het opstellen van een, in het begin van de volgende week te overhandigen antwoord aan de Sov jet-Unie, waarin, naar verwacht wordt, de beschuldigingen tegen Kennan zul len worden verworpen. ADVERTENTIE We gaven onlangs 'n dineetje, „Welke borrel vooraf" vroeg ik Greetje? En toen zei ze kortdaat: „Tip van Bootz, kan geen kwaad, En 't is de lekkerste borrel ook, weet je!" Hr. P. j. z., Amsterdam ontv. Tip en 1 Lfl. Bootz' Oude Genever. HET is zo'n heerlijk sentimenteel liedje, dat zingt van „My old Kentuckey Ho me", en waarin een dame wordt aangera den toch niet langer te wenen. Nu, voor een flinke huilbui is alle aanleiding in Kentuckey, waar het leven helaas heel wat minder romantisch is dan in dat oude lied je. Want het is een van de ach- terlijkste gebieden van de mo derne wereld. Deze staat van de U.S.A. is acht maal zo groot als Neder land en telt ongeveer 2 milUoen inwoners. Alle reden dus om er genoegel\jk te leven, vooral wijl de bodem rijk is aan delf- stoffen en in een geïndustrialiseerd land dus alle mogelijkheden van comfort en welvaart biedt. De welvaart in Kentuckey is echter voor namelijk tot een bepaald volksdeel beperkt gebleven; 1/3 deel van de boerenbedrijven heeft een waarde van f 1000 of minder. Het aantal analphabeten is er ontstellend groot, het schoolbezoek beperkt grotendeels door het ontbreken van behoorlijke wegen en het aantal intellectuelen derhalve zeer gering. Voorts lijdt de bevolking van deze staat erg aan tuberculose en andere ziekten. Enkele jaren geleden werd nog gemeld dat in een bepaald deel van deze staat slechts één dokter op bijna 12.000 in woners werkzaam was. Het moge ongelooflijk klinken voor een land, dat vele millioenen beschikbaar stelt- om achterlijke gebieden tot ontwikkeling te brengen, maar in Kentuckey had enkele jaren geleden drie-kwart van het aantal boerderijen nog geen electrisch licht, meer dan 90 procent van die bedrijven hadden een toilet buitenshuis en 40.000 bedrijven hadden helemaal geen gelegenheid waar men zich kon afzonderen! Toch liggen in dezelfde staat een atoomfahriek en Fort Knox, in welks kelders de Amerikaanse goudschat wordt bewaakt. De wegen die daar heen leiden, verkeren in uitstekende condi tie, zulks in tegenstelling tot de modder- sporen die vele boerderijen met de buiten wereld verbinden. Misschien is dit wel de bijtendste symboliek in een land, waar een gouverneur gedurende zijn ambtsperiode 1000 kolonels heeft kunnen creëren. Laten wij echter de corruptie der politici voor wat zij is. Wij zullen onze aandacht op iets anders richten, n.l. op het feit dat iemand volkomen dronken kan worden door de alcohol niet dóór te slikken, doch door er uitsluitend de mond mee te spoelen: Daarover morgen. (Nadruk verboden). JL PéTILLON.

Krantenviewer Noord-Hollands Archief

Haarlem's Dagblad | 1952 | | pagina 2