Als wij gaan slapenbegint
de nachtwaker zijn werk
Op de fiets door regen en kou
Nieuwe kotter in de vaart
en vele schepen verkocht
Nachtveiligheidsdienst werkt
nu in de gehele IJmond
Met de komst van Uhlmann begon
het Hoogoventoernooi pas goed
T oernooibabbels
voor RIJLES
KOOT PIANO'S
Bij de aanschaf
ZATERDAG 14 JANUARI 1961
Om damkampioenschap
van de IJmond
j|g:
is „SUCCES"
lange Nieuwstr. 718 - Telef. 4353
SCHEPEN, REDERIJEN EN WER VEN
Bloemen blijven duur
ZIJLWEG 57 - HAARLEM
Vrij grote aanvoer van
groenten in Beverwijk
Wateroverlast in
étagewoningen
MR.OPTICIEN -
GOUDA
UMUIDEN w ZWIJNDRECHT
De puffende geluiden van sleepbootjes zijn verstomd, de meeuwen zijn ter
ruste gegaan en de bemanningen van de binnengelopen schepen zijn naar huis.
Een enkele late voetganger verstoort de nachtrust met zijn voetstappen, die
geluiden als explosies maken in de bijna voelbare stilte. Dan is hij in de verte
verdwenen en is de nacht alleen met zichzelf. Maar neen: daar schuift een
donkere schaduw langs een pakhuis. Het gerammel van sleutels klinkt en dan
knarst een slot. De nachtwaker is begonnen met zijn werk, dat hij verricht als
andere mensen naar bed zijn.
Door de gehele I.Jmond reppen zich 's nachts de nachtwakers voort. Ze rijden een
stukje op hun fiets en stappen dan weer af bij de volgende klant, die door middel
van een plaatje op zijn deur aangeeft, dat hij graag bewaakt wil worden. De deuren
worden geprobeerd, de ramen op breuk nagezien.
„Je ziet het meteen", vertelt ons de
nachtwaker, die 's nachts altijd aan de
zuidzij is te vinden en die Kuvener heet.
„Ze piegelen, als ze heel zijn. Allemaal
een kwestie van routine. Als je het al
negen jaar doet zoals ik, weet je die din
gen wel. Kijk maar, nu moet ik naar die
deur daar achteraan. Maar ik neem me
teen mijn fiets mee. Anders moet ik straks
weer terug, vat je?"
Als een nachtwaker een tijdje een be
paalde wijk heeft gehad, kent hij de kneep
jes. Dan heeft hij een route uitgekiend,
die een zo ideaal mogelijke cirkel- of el
lipsvorm heeft, want waarom zou hij ver
der lopen dan nodig is. Maar er zijn toch
altijd wel dingen die dat weer beletten.
Zoals die ene fabriek aan de Zuidzij,
waar waker Kuvener elke nacht zes keer
heen moet. „Ja, dat breekt mijn route
telkens weer" zegt hij, terwijl hij zijn
zoveelste deur controleert.
Hij pakt een enorme sleutelbos uit zijn
zak. Even houdt hij ze tegen het licht,
dan pakt hij met treffende zekerheid de
goede sleutel en draait het slot open.
„Wacht hier maar even" zegt hij, „ik
moet een binnencontrole houden". We
wachten, terwijl Kuvener de fabriek door
wandelt, alle hoeken en gaten afspeurend
met zijn zaklantaarn, kranen in de gaten
houdend en met zijn neus snuivend naar
een mogelijke brandlucht. „Ja, zegt hij
als hij weer terug is, „die brand toen bij
Lagendijk heb ik ook ontdekt. Soms rook
ik iets, soms niet, het lag er net aan, waar
ik stond Maar of het brand was! Nu
hebben we er ook de binnencontrole".
Leefregels
De waker heeft tijdens zijn werk wel
de gelegenheid om te praten. Terwijl de
régen neersijpelt en we ons diep in onze
kragen terugtrekken, geeft hij een beeld
van wat volgens hem de goede leefregels
voor de waker zijn. „Je moet niet te zwaar
eten" zegt hij, „zeker niet als je aan het
werk gaat. Maar drinken doe ik graag en
ze laten hier en daar ook wel wat koffie
voor de waker staan. En roken. Nou, me-
néer. zo nu en dan moet ik even uitpuffen
en-een sigaretje roken. Ja, wat dacht je,
dat het een werkje van niets was? Je
merkt het nu zelf. Je sjouwt de gehele
nacht en soms gutst de regen neer. En
Woensdagavond zal in het clublokaal van
DCIJ het damtoernooi om het damkam
pioenschap van de IJmond beginnen. Er
wordt in drie klassen gespeeld. Daar er
één huisdammer heeft ingeschreven en de
overige 27 deelnemers leden van de dam
clubs Beverwijk, Sportief en DCIJ zijn
worden de wedstrijden op de verschillende
clubavonden gespeeld.
De deelneming is als volgt: hoofdklasse:
H. v. Gerrevink, H. Zwier, L. Vooys, ir.
M. Krijgsman, Leo Binkhorst, J. van Stra
ten, H. Laros en T. Tielrooy, allen DCIJ.
Eerste klasse: J. de Boer, C. Kaan, W.
Gomes, M. Bosma, D. Ott, J. Tijms, P. Kok,
allen DCIJ. H. Leeuw, Sportief, L. Haver,
R. Conradi en N. Adelaar, allen Bever
wijk.
Tweede klasse: H. J. Winter (DCIJ), J.
Groen, P. Westerwal, H. Veldman, E. Holt,
allen Sportief; A. C. Hoogeboom, H. Holt
(Beverwijk), B. v. d. Does (geen).
De bovenste drie spelers van elke groep
gaan spelen in de eindstrijd om het kam
pioenschap van Kennemerland.
laat het maar eens hard vriezen of sneeu
wen. Dan is het geen lolletje om elke keer
die sleutels te moeten pakken.
Maar daar ging het nou niet over. O ja,
we hadden het over de leefregels. Nou,
je hebt wakers, die meteen naar bed
gaan, als ze thuis komen. Dan staan ze
's middags vroeg op, en dan denken ze
verder een lekkere lange dag te hebben.
Mij niet gezien, hoor! Als ik thuis kom
ga ik pas om negen uur naar bed. En
's avonds kruip ik er ook nog een uurtje
onder Dan word je oud in dit vak. Maar
ja, als een ander er anders over denkt,
moet hij dat weten. Ieder zijn smaak".
De waker is weer bij een controlepost
gekomen. Er hangt een sleutel, die hij
in de klok, die aan zijn fiets hangt, om
draait. „Dan weten ze dat ik er ge
weest ben". Er hangen veel van die
sleutels of klokken. Meestal binnen. En
morgen weet men op het kantoor dan
ook precies hoe de route van de waker
die nacht is geweest.
Het sijpelt nog steedr uit de lucht. De
nacht is grauw. „Maar weet je wel", zegt
de waker „dat je morgen niet meer weet
waar je geweest bent? Ik heb jongens als
leerling mee gehad, die de weg niet goed
konden vinden. Ze zeiden, dat het wel
beter zou gaan, als ze wat meer licht
hadden. Nou, meneer, als ze overdag gin
gen, wisten ze het helemaal niet meer.
De merels zingen
Het is nu slecht weer. Maar als het zo
mer is, en om drie uur komt de zon op,
jonge, wat. is het dan mooi. Dan gaan de
merels zingen, en dan vallen alle zorgen
van me af. Niet dat ik veel zorgen heb,
hoor, dat niet".
Er stuift een kat weg. Het enige leven
de wezen dat we zien. De waker steekt
weer een sleutel in een deur. Hij gaat
weer een binnencontrole houden. „Ik zou
maar niet wachten", zegt hij. „U moet mor
gen weer werken, ga maar naar bed. Het
kan hier wel even duren". Dan draait hij
de deur achter zich op slot.
We zijn weer alleen met de stilte. Het
sijpelt nog steeds. Achter een raam van
de fabriek schijnt een lichtje. Daar is de
man aan het w,erk, die eigenlijk niemand
ooit ziet, en die toch voor ons alle zo be
langrijk is: de nachtwaker.
Advertentie
'T BESTE ADRES
(alle rijbewijzen!
LUXE VERHUUR
RIJBEWIJS VERNIEUWEN
Donderdag is voor de eerste reis ter visserij vertrokken de motorkotter Comelis
Schaap KW 172, die gebouwd is bij de scheepswerf K. Hakvoort te Monniken
dam. Het vaartuig meet 101 bruto reg. ton. De lengte over alles bedraagt 26.80 m,
de breedte 6,20 m en de holte 2,80 m. De voortstuwing geschiedt door een
5 cilinder Kromhout dieselmotor van 310 pk. Deze kotter is het eigendom van
de Wed. A. Schaap-Van Duijvenbode die tevens de trawllogeer De Verwachting
KW 28 in de vaart heeft.
_De vroegere motorlogger Gorredijk IJM
75 zal binnenkort weer in de vaart komen.
Het schip is aangekocht door J. van der
Plas te Katwijk aan Zee, die het de naam
Leendert Jacoba KW 12 heeft gegeven. De
kotter Leendert Jacoba KW 12 is over
gegaan naar Urk, heet thans Aafje UK 106
en behoort toe aan schipper-eigenaar J.
van Slooten. De vorige kotter onder die
naam is verkocht aan J. van Seters te
Stellendam en is verdoopt in Eduard Hen
drik SL 1.
De kotter Tiny Dieuw WR 33 van J. ten
Bokkel te Den Oever is verkocht aan de
firma A. Ellen te Oosterend op Texel. Het
vaartuig heeft de naam Noorderkroon TX
16 gekregen. Voor de Wieringse reder be
vindt zich een nieuwe kotter in aanbouw
ter vervanging van de „Tiny Dieuw".
Een Urker kotter is eveneens naar Texel
overgegaan, namelijk de Adriaantje UK 2
van A. Romkes, die verkocht is aan de
fa. Van Dijk Zn. te Oosterend. Het vaar
tuig heeft de naam Harm Johannes TX 25
gekregen.
T)é firma M. T. Wakker heeft een
nieuwe kotter in de vaart gebracht die ge
bouwd is bij de fa. A. van Bennekum te
Sliedrecht. Het schip dat Hermina UK 38
heet, heeft een lengte over alles van 21,90
m. een breedte van 5,40 m en een holte
van 2,20 m.
Een viertal Duitse trawlers zijn van de
vloot afgevoerd. De in 1949 gebouwde
stoomtrawler Venus BX 524 van de Hoch-
seefischerei Nordstern A.G. te Bremer
haven, groot 392 reg.ton bruto, is verkocht
naar Italië. De Gemeinwirtschaftiche Hoch-
seefischerei GmbH te Bremershaven heeft
de Andreas Gayk ZX 419 en Hans Böckler
BX 421 voor de sloop verkocht. De Andreas
Gayk is in 1941 gebouwd te Rendsburg bij
de Werf Nobisbrug en meet 533 reg.ton
bruto. De Hans Böckler dateert uit 1943 en
is gebouwd als onderzeeboot jager bij de
Scheepswerf en Machinefabriek De Klop
te Sliedrecht. Na de oorlog werd het schip
voor de visserij verbouwd bij Seebeck te
Bremerhaven en heeft een bruto inhoud
van 644 reg.ton bruto. De Nordatlantische
Hochseefischerei GmbH heeft haar tien
jaar oude stoomtrawler Schleswig-Holstein
NC 238, groot 586 reg.ton bruto eveneens
voor de sloop verkocht.
De drie stoomtrawlers van H. Eischoff
Co te Bremerhaven, namelijk de Strass-
burg BX 579, Wartburg BX 582 en de Salz
burg BX 657 varen thans onder dezelfde
naam en nummer voor de rederij Söhle
Kommanditgesellschaft te Bremerhaven.
Doordat de aanvoer op de Beverwijkse
bloemenveiling iets groter werd, zijn de
prijzen iets aantrekkelijker geworden voor
de kopers. De bloemen blijven echter goed
aan de prijs. De meest aangevoerde soort,
de Rose Copland draait nog altijd om de
1,50 per bos en wil men een kleurtje
hebben dan staat de wijzer voor een bos
tulpen toch pas stil op de 2 per bos.
Men verwacht dat met een zachte winter
de prijzen niet veel lager zullen komen in
de komende weken. Met de narcissen-
prijzen was het net eender, onder de gul
den per bos was er niets te koop. Voor een
bos Carlton betaalde men grif tot 1,30.
Hyacinten varieerden van 15 tot 35 cent
per stuk, terwijl een bosje blauwe druifjes
tot 40 cent ging. Freesia's kwamen tot
f 1,50 per bosje en ook voor rozen en anjers
die schaars zijn werden kapitale prijzen
besteed.
Advertentie
HUUÏl-PIANO'S in ruime keuze
De Beverwijkse groentemarkt kenmerkte
zich ook deze week door een vrij grote
aanvoer, waarvoor van koperszijde veel
animo bestond. De glasandijvie had veel
concurrentie van de buitenlandse andijvie,
maar men betaalde toch nog tot 90 cent
per kilo. Witlof was deze week duur en
ging tot 100 cent per kilo, voor de ge
schoonde spruiten betaalde men van 65
tot 90 cent per kilo. Prei ging vlot weg en
kwam tot 35 cent per kilo, selderijknollen
brachten van 8 tot 27 cent per stuk op. Er
was veel vraag naar waspeen waarvoor
tot 40 cent per kilo werd betaald. Boere-
kool ging vooral in het begin der week
grif weg tot 35 cent per kilo, voor de
overige koolsoorten kwam de prijs niet
veel hoger dan 15 cent per kilo. De prijzen
waren: andijvie 45 tot 88 cent; witlof 44
tot 100; spruiten 34 tot 93; prei 11 tot 33;
knollen 7 tot 25; boerekool 7 tot 15; rode
kool 6 tot 10: uien 7 tot 18; waspeen 12
tot 38; soepgroente 22 tot 45.
Bewoners van étagewoningen aan de
Zonnebloemlaan, Begoniahof en Narcissen-
straat te Beverwijk hebben als gevolg van
de zware regenval in de laatste maanden
veel wateroverlast ondervonden. De oor
zaak daarvan is de aanwezigheid van een
veenlaag onder de woningen. Het grond
water bereikte daardoor een dermate hoog
peil, dat het door de keldermuren naar
binnen dringt.
Het gemeentebestuur acht het daarom
noodzakelijk dat dit euvel, dat veel onge
rief voor de huurders veroorzaakt, wordt
verholpen. Er dient een drainage rond de
drie étageblokken te worden aangebracht
De kosten daarvan bedragen in totaal
8610,- waarvoor de raad een krediet
wordt gevraagd.
Een krediet van 20.000,- vraagt het ge
meentebestuur voor de aanschaffing van
twee zogenaamde kabelschrapers voor de
rioolwaterzuiveringsinstallatie aan de Wij-
kermeerweg.
Advertentie
van een nieuw hoorapparaat, moet U
zich goed realiseren, dat de vakkennis,
de voorlichting en het geduld van Uw
handelaar doorslaggevend zijn.
Door een goede samenwerking tussen
U, Uw oorarts en Uw handelaar, heeft
U het grootste profijt van Uw toestel.
De nieuwste types AUDIUM, PHILIPS
en SIEMENS hoorapparaten, hoor-
brillen en (h)oorhulpen uit voorraad
leverbaar.
Demonstratie geheel vrijblijvend
bij- U thuis.
Specialisten in brillen, hoorbrillen en
hoorapparaten.
In IJ m u i d e n gevestigd
KENNEMERLAAN 92 - TELEF. 5072
„EVANGELIE EN INDUSTRIE"
Over het onderwerp „Ploegendienst en
Gemeenschap' zal ds. G. H. Homans spre
ken in het Nederlands hervormd jeugdge-
bouwd in Heemskerk. Deze bijeenkomst is
speciaal belegd voor hen die in ploegen
dienst werken, op dinsdag 17 januari
's morgens om half tien.
Het bestaan van de nachtveiligheidsdienst speelt zich niet alleen bij nacht af, Want
ook overdag zijn er mannen op pad. Inspecteurs bijvoorbeeld, die klachten onder
zoeken, vertegenwoordigers, die nieuwe klanten bezoeken. Op het hoofdkantoor in
Haarlem wordt ook hard gewerkt. Daar tronen de heren L. Lam sr. en D. Lam jr.,
waarvan de eerste al heel lang het bedrijf leidt. Het is geen sinecure, een dergelijke
organisatie op poten te zetten en te houden. Want er gaat meer om dan alleen een
nachtwakerij. Als er grote tentoonstellingen zijn doet men vaak een beroep op het
bureau van de heren Lam. Dan worden er mensen aangetrokken, een post wordt
ingericht, telefoon wordt aangelegd, en dan kunnen de organisatoren gerust zijn.
Bewaking van een
kabel, die men bezig
is te leggen, of van
een fabriek, die niet
bezet is? Het bewa
kingsbureau knapt
het wel op, en men
zal begrijpen, dat er
soms tijden zijn, dat
men veel meer dan
honderd mensen aan
het werk heeft. Het
is merkwaardig ge
gaan met die nacht
veiligheidsdiensten.
Eerst was er de tijd
van de nachtwaker,
die „Negen heit de
klok" riep. Het was
een echte overheids
dienaar, deze goede
oude nachtwaker, die
met zijn ratel voor de
nodige herrie zorg
de. Het particuliere
initiatief stak echter
steeds meer zijn kop op en in het begin
van deze eeuw was het nachtwakerswe
zen geheel vrij. Tot de N.S.B. met zijn
weerkorpsen begon. Dat werd de overheid
te gek, en men stak er een stokje voor.
Maar dat betekende meteen het einde van
de nachtveiligheidsdiensten wat natuurlijk
ook de bedoeling niet was. Er kwam een
wet op de weerkorpsen, in 1937, en in
1939 volgde er een Koninklijk Besluit, dat
vastlegde, dat er slechts activiteit op
nachtwakersgebied kon zijn na toestem
ming van het departement van justitie,
welk departement de toepassing delegeer
de aan de plaatselijke politie.
Alleen voor éénmanszaken geldt dit niet,
maar als er twee man werken, spreekt
men al van een korps. De firma Lam is
nu in Beverwijk erkend, en daarmee
heeft men nu het gehele IJmondgebied
onder zich gekregen. Het gebied strekt nu
uit van Lisse tot Beverwijk en men zal
er geen andere nachtveiligheidsdienst
meer vinden.
Die bemoeienis van de politie strekt
zich tot meer dingen uit. Want als de he
ren Lam een sollicitant krijgen, heeft toch
altijd de politie nog de mogelijkheid van
Het Hoogoventoernooi rolt al weer net zo gemakkelijk als vorige jaren. De
kleine stagnatie: die er de eerste dag optrad en ook.wel moest optreden, behoort
al weer tot het verleden. Wolfgang Uhlmann is er en al heeft hij in zijn partij
tegen Olafssen snel remise geschoven, in de komende dagen zal hij ongetwijfeld
nog wel enkele staaltjes van zijn grote kunnen laten zien.
Het was net of er ergens een knop werd
ingedrukt toen Uhlmann om zes uur arri
veerde. Er klonk een applaus op en toen
ging iedereen er eens lekker voor zitten.
Het verloren schaap is er, ziezo, nu gaan
we schaken! En geschaakt is er, ook in
deze tweede ronde. De rode hoofden waren
bijna niet te tellen en links en rechts
sneefden de koningen.
Terwijl in de arena de mannen en de
vrouwen zich diep over de stukken bogen,
zat boven op de galerij één lieftallige scho
ne het gewemel gade te slaan. „Ik snap
er helemaal niets van", verklaarde Frau
Neander. zoals ze bleek te heten, bereid
willig. „Mijn man heeft het me wel eens
willen leren, maar het helpt niet. Ik weet
wel hoe de stukken lopen, maar verder
kan ik niet komen. Ik denk, dat vrouwen
niet logisch kunnen denken".
Een boottocht naar Oostenrijk had haar
ouders kennis doen maken met de familie
Rueb uit Beverwijk en zo waren de heer
Neander en zijn vrouw naar Nederland
gekomen.
De heer Neander schaakt. Deze Let van
afkomst is niet alleen een vriend van Ke-
res, hij kan er ook heel wat van. Hij ver
slond zijn tegenstander gisteren met huid
en haar. Hij is sportjournalist en heeft
deze zomer nog de Olympische Spelen ver
slagen.
En mevrouw Neander kijkt. „Een pracht-
vakantie" vindt ze zelf. Ze bekijkt de men
sen en amuseert zich kostelijk. Alleen als
ze haar gedachten laat afdwalen naar
haar drie kinderen, die in Hamburg zijn
achtergebleven, krijgt ze wel eens even
heimwee. Maar dan ziet ze wel wefer iets
leuks en dan is ze weer tevreden met haar
lot.
Tegenover die ene kijkster op de tribu
ne staan er tientallen, die zich uitrekken
bij het podium. Ze staan constant op hun
tenen en hebben thuis een uur nodig om
weer op hun verhaal te komen.
Als er wat spannends gebeurt, gaat er
meestal net iemand voor staan en dan
moet er weer worden uitgelegd wat er nu
eigenlijk is gebeurd. Maar meestal ge
beurt er niets. Bij het bord van Uhlmann
verdrongen zich de kijkers. Ze zagen zo
nu en dan een zet, maar verder bleef al
les bij het oude. Tot opeens het bordje
Frau Neander, eenzaam op de tribune.
„remise" verscheen, en het nu wel hele
maal duidelijk was dat alles bij het oude
zou blijven.
Nee, de eerste uren van een schaakwed
strijd zijn niet altijd even amusant voor
de kijkers. Maar tegen het einde komt in
elk geval het tijdnoodfeest.
Het gebeurde ditmaal bij de partij van
Van den Berg. Dat is normaal. Waar Van
den Berg is, is tijdnood.
Ditmaal was het trouwens tegenstander
Gereben, die het meest gehandicapt werd,
want hij stond nog slecht ook. Het artil
lerievuur in tijdnood duurde dan ook niet
lang. Van den Berg won even een toren
en het was gebeurd.
Tijdnood, een woord dat werelden op
roept bij elke schaker. Ieder kan wel een
sterk staaltje uit zijn loopbaan vertellen.
Al zullen maar weinigen het zo bont ma-
ken als de Zwollenaar Van Perlo, die eens
een keer met het probleem had gezeten,
hoe hij zijn tegenstander, die nog twee se
conden had, de tijd kon laten overschrij
den. Hij vond het: hij gaf zijn dame weg.
Deze manoeuvre was zo verrassend, dat
zijn rivaal even zijn ogen uitwreef. „Wat
wil je daar mee?" vroeg hij. Zijn vlag
viel. „Die twee seconden" gaf Van
Perlo toen ten antwoord.
En tegenover „heel snel" staat „heel
langzaam". Bronstein heeft furore ge
maakt met het gebruiken van veertig
minuten voor zijn eerste zet met zwart.
Maar Langeweg heeft ook wel eens zo
iets gehad.
Hij speelde tegen een onbekende, die
een doodgewone zet deed. „Hé", dacht
Langeweg. „zou je soms die en die variant
willen spelen?" en hij ging peinzen hoe hij
in een andere variant kon terechtkomen.
Hij dacht, tien, twintig minuten lang, en
speelde toen zijn antwoord. De volgende
zet van zijn tegenstander was weer dood
gewoon, maar Langeweg zag hierin een
poging een gevaarlijke aanvalsmethode te
bereiken. Na een half uur denken besloot
hij maar het normale antwoord te geven
en te zien wat de ander zou doen.
Och, die deed weer iets gewoons, maar
Langeweg, die weer een verrassing vrees
de, dacht weer lang na. Toen besloot hij
het er maar op aan te laten komen en ge
woon door te gaan zoals het hoort.
Verhalen als deze doen dag in dag uit
de ronde tijdens zo'n toernooi. Vooral
voor de partij komen de verhalen los. Na
afloop heeft men het alleen nog maar over
zijn eigen partij, vrolijk, verbitterd of be
rustend, naar gelang de uitslag.
Want schaken kan nog zo gezellig zijn,
het kan leuk zijn er naar te kijken, en
het kan inspireren tot gedichten, het is
toch in de eerste plaats een strijd. Die dus
winnaars en verliezers oplevert. Maar is
één van de belangrijkste eigenschappen
van schaken niet, dat je er verliezen van
leert?
OPSTELLING WIJK AAN ZEE
In de thuiswedstrijd tegen Alkmaarse
Boys komen de badplaatsbewoners in de
volgende opstelling uit: De Blok; Schelle-
vis en De Winter; Burger, Scholten en
G. Bol; Seysener, De Boer. Durge, S. Bol
en v. d. Wel.
sanctie. Het beroep van nachtwaker is
een beroep dat iemand voor verleidingen
kan brengen, en men kan dan ook beter
geen mensen nemen, die al eens getoond
hebben niet al te sterk in hun schoenen
te staan.
Overigens is de samenwerking met de
politie uitstekend. Nachtwaker en politie
man hebben nu eenmaal andere taken.
Tenslotte is de politie belast met de hand
having van de publieke veiligheid. De
nachtwaker heeft alleen met de particu
liere veiligheid te maken en hij rappor
teert dan aan zijn opdrachtgever. Natuur
lijk, als hij bij een niet-klant een inbraak
ziet plegen roept hij de politie, maar dat
dient iedere burger te doen. Maar als hij
bij een fabriek van een klant iemand iets
in een auto ziet laden, meldt hij dat
eerst zijn opdrachtgever. Die bepaalt dan
wel wat er aan de hand kan zijn en of
politie-optreden gewenst is.
Natuurlijk krijgen de héren Lam vaak
klachten. Want als men geen nachtwa
ker hoort denkt men vaak, dat hij niet
geweest is. Dan moeten de klokken, de
beste vrienden van de nachtwakers,
aantonen, dat de man er wel geweest
is. Tal van ingenieuze systemen ver
schaffen die mogelijkheid.
Er zijn klokken, die door de waker wor
den meegedragen. Bij iedere post hangt
een sleutel met een eigen merkteken, die
hij in de klok omdraait. Als de volgende
morgen het lint uit de klok komt, leest
de bedrijfsleider precies waar en hoe
laat de controles hebben plaatsgevonden.
Een ander soort klokken hangt zelf op de
controleposten, few een "druk op een knop
zorgt voor het merkteken. En dan is er
nog éen derde soort, dat binnen hangt.
Dë nachtwaker" stèêkt èëti soort priem
door het buisje, dat buiten uitsteekt, en
ook hier is een merkteken het resultaat.
Knoeien kan niet, want openen van het
deksel veroorzaakt onmiddellijk een merk
teken, dat dit verraadt. Ingenieuze syste
men genoeg. Het wemelt op het kantoor
van de heren Lam van deze klokken, die
alle van Duitse afkomst zijn.
Tenslotte is de nachtveiligheidsdienst een
Duitse uitvinding. Het begon in Keulen.
Het valt voor de nachtwaker in het be
gin niet mee om zijn wijk te kennen.
„Elke klant heeft weer zijn eigen instruc
ties" vertelt de heer Lam, „en de nacht
waker heeft dan ook een boekje, waar
alle klanten en hun wensen in staan."
„Ja, het leuke is, dat de ene klant en
de andere zo veel verschillen" voegt de
heer Lam jr er aan toe. „We hebben er,
die onmiddellijk gewaarschuwd willen
worden als er iets is. Maar er zijn er ook,
die pas willen worden gewekt als het
bed onder ze in brand staat. Laat de
nachtwaker het zelf maar uitzoeken,
vinden ze".
14418 rapporten
Hoeveel er omgaat in een bureau als
dat van de heren Lam, wordt snel aange
toond door enkele cijfers. Per jaar krijgt
men 12000 tot 15000 rapporten binnen, va
riërend van poging tot inbraak tot het la
ten branden van een lichtje. In 1959 had
men zo 14418 rapporten. 7500 er van be
troffen deuren, die men open had laten
staan, 830 onbeheerd neergezette auto's en
rijwielen, 55 gevonden voorwerpen, die
men in veiligheid had gebracht.
Men denkt wel eens, dat nachtwakers
vaak in gevecht zijn gewikkeld met inbre
kers. Niets is minder waar. want in de 52
jaar, dat het bureau bestaat, is zoiets nog
nooit gebeurd. Het ergste wat een waker
is overgekomen, is, dat er één door een
inbreker van boven de trap een matje op
zijn hoofd gegooid kreeg.
„De waarde van de nachtwaker is voor
het grootste deel preventief" zegt de heer
Lam sr. „Een inbreker gaat planmatig
te werk juist als een ondernemer. Hij wil
graag zoveel mogelijk tijd hebben om de
sporen van de inbraak weg te wissen. De
inbraak pleegt hij 's nachts, maar zijn
buit zal hij liefst wegbrengen als het druk
ker is op straat. Maar dan is het beter voor
hem als de inbraak zo laat mogelijk wordt
ontdekt en dat is het geval bij panden waar
geen nachtwaker komt". De heer Lam kan
er voorbeelden van aanhalen, hoe auto's
werden teruggevonden, met daders en al,
doordat een waker snel alarm maakte.
Maar veel belangrijker dan inbraak is
eigenlijk het risico van brand of bedrijfs
schade, en ook daarbij is de nachtwaker
heel belangrijk. Een bedrijf ligt meestal
voor tweederde van de tijd onbewaakt.
Een paar controles zijn dan toch wel zeer
belangrijk. Bovendien geeft de controle
van de nachtwaker de mogelijkheid voor
betere controle op het personeel, vindt de
heer Lam.
Veertig nachtwakers telt het korps, en
daarvan doen er acht dienst in de IJmond.
Maar zoals ai gezegd, daarnaast zijn er
soms nog talrijke mannen aan het werk,
die geen wijkbewakingen, maar postbewa-
kingen verzorgen.
En zoals de nachtveiligheidsdienst van
de heren Lam zijn er nog vele in Neder
land. Twintig flinke en twintig heel klei
ne. Maar alle willen ze de burger helpen,
„Als een verlengstuk van de goede huis
vader" zoals de heer Lam het uitdrukt.
