Campagne tegen Sovjet-olie gevolg
gevaarlijk zelfbedrog
van een
Reorganisatie V.S.-produktie:
een mooie taak voor Kennedy
De Gaulle
hebben
zou Bourguiba
uitgenodigd
Servatius en Eichmann
kunnen alleen spreken
0LIEREP0RTAGE 5
VERSTERKING VAN AMERIKA'S
MILITAIRE MACHT KOST TIJD
Politiek spookbeeld in
zakelijke strijd
Mapai keert zich tegen
ex-minister Lavon
AMERIKAANS VREDESPLAN VOOR
KONGO VERWACHT
HINDERPAAL VOOR
TRINQUIER
De „Oceaan" met sleep
in Osaka aangekomen
Onofficieel Oost-West-
overleg in Warschau
MAANDAG 6 FEBRUARI 1961
7
Via microfoons en door
kogelvrij glas
Moskou signaleert teken van „bewapeningswedloop
Harde werkelijkheid
Onmogelijk
In overleg met andere regeringen
Fransen mogen niet in
vreemde krijgsdienst
Rechters ontslagen op Cuba
i
(Van onze reisredacteur W. L. Brugsma)
MILAAN. „Een zondvloed van rode olie bedreigt de vrije wereld. De Sovjets
willen de westelijke olie-industrie en daarmee onze economie ondergraven.
Sterker nog, zij willen eerst door dumping de Westeuropese markt veroveren om
ons dan, door ineens de oliekraan dicht te draaien, te wurgen". Die profetieën,
de ene nog dreigender dan de andere, komen uit vele politieke en economische
windrichtingen. Wat is er van waar? Tegenover mij zit s werelds grootste koper
van Russische olie, Enrico Mattei. De president-directeur van E.N.I., de Italiaanse
staatsoliemaatschappij, heeft een contract vantweehonderd miljoen dollar af
gesloten met Sojuznefte-export: twaalf miljoen ton ruwe Russische olie over vier
faar tegen 240.000 ton stalen pijpleiding en 50.000 ton synthetische rubber uit
Italië. Waarom heeft hij dat gedaan? Mattei zegt: „Eer wij verder gaan: hoe stelt
u zich de politieke toekomst van de wereld voor? Als men gelooft dat men het
internationale communisme van de aardbodem kan wegvagen, zeker, dan moet
men de Sovjet-Unie economisch isoleren. Maar die „roll-hack' -gedachte, die een
oorlog zou vergen, is met Dulles gestorven. Wij moeten ons dus verzoenen met
de gedachte, dat wij met de Sovjet-Unie samen op een planeet leven. Dat be
tekent geleidelijke normalisering van de betrekkingen, in de eerste plaats van
de handelsbetrekkingen.
Commercieel gezien
is mijn olietransactie
met de Russen vol
komen oirbaar. Ik
koop olie van uit
stekende kwaliteit
voor een dollar per
barrel in een Zwarte
Zee-haven. Om met
die prijs te concur
reren zouden de grote
jliemaatschappijen
hun olie in Koeweit
voor 69 dollarcent per
barrel moeten ver
kopen. Welnu, hun
prijs is 1.59 dollar,
lus haast een dollar
fce duur. Hoe dat
komt? De produktie-
orijs van de Koeweit-
olie is twintig dollar
cent per barrel, de
rest is 69 Vz dollarcent
royalty voor Koeweit
;n 69Vi dollarcent
winst voor de grote
maatschappijen. Ik
gun iedereen zijn
winst, mijn taak is
echter niet het vet
mesten van Ameri
kaanse aandeelhou
ders, maar Italië's
voorziening met goed
kope energie en het
scheppen van export
kansen voor de Ita
liaanse industrie".
Daar in een notedop
heeft men een ty
pische Russische-olie
transactie, onderdeel
van een exportpro
gram, dat van vier
miljoen ton in 1953
tot 26 miljoen ton in
1960 is gestegen. Op
't wereldolieverbruik
van een miljard ton, dus nog steeds een
minimaal percentage. Maar het zal stijgen:
de Russische olieproduktie van 140 miljoen
ton per jaar (nu de derde ter wereld) zal
in 1965 oplopen tot 230 miljoen ton en in
1972 tot 400 milj. ton. De exporttoeneming
moet daarmee gelijke tred houden. Van de
Russische export ging dit jaar haast 20
miljoen ton naar niet-communistische lan
den ei> driekwart daarvan naar West-
Europa, waar West-Duitsland, Italië, Zwe
den en Finland de voornaamste afnemers
zijn. Hoe, en waarom, verkopen de Russen
aardolie, produkt van strategische waarde,
aan hun politieke tegenstanders? Zij doen
HAIFA (DPA) De Keulse jurist dr.
Servatius, die als verdediger van Eich
mann bij diens proces in Israel zal op
treden, heeft zich tevreden betoond met
de schikkingen die ten behoeve van zijn
contact met zijn cliënt zijn getroffen. Hij
oliemaatschappijen de paniekverhalen zelt ^an nu onder vier ogen met Eichmann
óók niet geloven. Binnenshuis denken zij spreken, in een aparte afdeling van de ge
er anders over.
Daar sommen zij de v.olgende drie na
delen op: 1. Een onmiddellijk verlies aan
eigen omzet. 2. Een verlies van afzetge
bieden op langere termijn door bilatera
le verdragen die regeringen jarenlang ver
plichten Russische olie af te nemen (zoals
in het N.A.V.O.-land IJsland). 3. „Het ge
vaar voor de westelijke levenswijze ligt I
niet in het vermogen van de Sovjet-Unie
om markten te winnen of te verstoren of
om landen te veroveren door handel en
hulp, maar eerder in het voorbeeld dal
de Sovjet-Unie de wereld kan geven in het
bereiken van economische vooruitgang",
(citaat uit een intern memorandum.)
Die harde concurrentiestrijd tegen Soju
znefte-export wordt door de grote olie
maatschappijen niet alleen met politieke
maar ook met commerciële' wapens ge-
voerd. Hier is met boycot gedreigd, daar
hebben de oliemaatschappijen hun prijzen
gesneden onder die van de Sovjet-Unie, in
India en Cuba hebben zij geweigerd door
de regeringen gekochte Russische olie in
hun raffinaderijen te verwerken. In Cuba
kostte hun dat de raffinaderijen, in India
boden zij de regering andere voordelen
in ruil. Sommige „groten" van de olie
hebben ook overwogen het met de Sovjet
Unie op een akkoordje te gooien: markt-
verdeling en prijsafspraken. Op de tin-,
aluminium- en diamantmarkten zijn de
Russen tot zulke overeenkomsten bereid
gebleken. Op de oliemarkt is het onmo
gelijk, omdat de grote Amerikaanse maat
schappijen onder de strenge kartelwetten
van hun land aan zulke afspraken niet
mogen mee doen.
vangenis, waar hij en zijn cliënt door ko
gelvrij glas van elkaar zijn gescheiden
maar door middel van een microfoonin
stallatie gesprekken kunnen voeren. Ser
vatius heeft de verzekering dat zijn ge
sprekken niet worden afgeluisterd aan
vaard.
De politie heeft Servatius een volledig
verslag, vierduizend pagina's groot, van
Eichmanns verklaringen ter hand gesteld.
Ook tot de stukken van het parket heeft
Servatius toegang gekregen. De medewer
ker van Servatius, de jurist Dieter Wech-
tenbruch uit München, wordt in de ge
legenheid gesteld om de gesprekken met
Eichmann bij te wonen.
Volgens dr. Robert Kempner, die des
tijds als Amerikaans hoofdaanklager op
trad bij het proces te Neurenberg tegen
Hitiers ministerie van buitenlandse zaken
en een bezoek aan Israel heeft gebracht,
zal Eichmann er misschien met levens
lange gevangenisstraf van af kunnen ko
men. Het proces tegen Eichmann zal vol
gens hem meer een documentenproces
zijn waarbij het zwaartepunt niet zozeer
bij de getuigenverklaringen zal liggen. De
documenten die de aanklager ter beschik
king staan zijn grotendeels uit het minis
terie van Buitenlandse Zaken van Von
Ribbentrop of van de Gestapo afkomstig.
Er is verder een lijst van 39 getuigen op
gesteld.
BONN (UPI) Een woordvoerder van
de Westduitse regering heeft verklaard,
dat de regering de eis van dr. Servatius
zal aanvechten tot betaling van Eich
manns kosten van verdediging.
(Van onze correspondent)
De militairen in de Verenigde Staten
hebben in het algemeen met voldoening
vernomen, dat president Kennedy om te
beginnen drie maatregelen heeft aange
kondigd ter versterking van de defensie:
uitbreiding van de transportmogelijkhe
den door de lucht, vergroting van de vloot
n Polaris-onderzeeboten en uitbreiding
van de raketmacht. Men moet echter niet
denken, dat Amerika nu binnenkort aan
zienlijk sterker zal zijn. Kennedy's voor
stellen zullen pas na ongeveer twee jaar
hun uitwerking doen gevoelen.
Wil men een waarlijk moderne lucht
transportvloot bouwen voor het snel over
brengen van troepen en materiaal, dan zal
die vloot uit straalvliegtuigen moeten be
staan, die tevens vrachtvliegtuig zijn. Op
het ogenblik vervaardigt Amerika zulke
toestellen niet. Wel hebben de Canadezen
vliegtuigen (CL 44) in aanbouw, die onge
veer aan de eisen voldoen, maar een trans
actie tussen Canada en Amerika, waar
door de Verenigde Staten die vliegtuigen
hadden kunnen kopen is voorlopig
althans van de baan. De Amerikanen
hebben voorgesteld, dat zij een groep van
die toestellen zouden kopen, op voorwaar
de dat Canada Amerikaanse jachtvlieg
tuigen zou aanschaffen, maar de Canade
zen konden dit voorstel niet aanvaarden.
Mocht de nood aan de man komen, dan
zou Amerika toch nog kunnen proberen
een aantal van die Canadese toestellen te
kopen, maar vlot gaat dat niet.
Vliegtuigen
Vandaar dat men zich wil concentreren
op een eigen straal-vliegtuig, (SOR 182).
De Amerikaanse industrie overweegt
reeds lang om zulk een vliegtuig te bou
wen, maar pas nu de luchtmacht een be-
Het gezicht van een driller: de poli
tieke en economische implicaties
van de oliestrijd gaan hem boven de
(aluminium)-pet. Hij boort in woes
tijn, jungle, zeebodem of arctische
vlakte, in Nigerië of Siberië.
De concurrentiestrijd tussen Russische en
westelijke oliemaatschappijen zal dus voor
lopig wel doorgaan. Het zou nu dwaas
heid zijn de Westeuropese landen de mo
gelijkheid te ontzeggen zich via Russische
olie goedkope energie te verschaffen. Als
het Westen werkelijk een crisis in zijn
olie-industrie vreest, moet het kwaad bij
de wortel worden aangepakt en die ligt
niet in Moskou maar in Washington, dat
met zijn importrestricties kunstmatig het
marginale deel van zijn eigen olie-indus- j
trie in het leven houdt, de allesoverwe-
gende factor in de huidige crisis op de
oliemarkt.
Rest bezwaar no. 3: geef de Russen geen
kans te tonen dat zij het beter kunnen.
Als dat de basis-overweging van de vrije
wereld met haar vrije economie mo?t zijn,
dan lijkt het zelfvertrouwen van Kroesjts-
jev inderdaad niet misplaatst. De vrije
wereld zal de onafwendbare vreedzame
coëxistentie alleen vol kunnen houden,
wanneer wij inderdaad beter, efficiënter,
soepeler, goedkoper kunnen produceren.
Als wij geen offers op het stuk van de
vrijheid willen brengen, zullen wij het op
dat van ons comfort moeten doen. Dat is
de harde werkelijkheid die uiteindelijk
doof geen propaganda-gordijnen verhuld
kan worden. De huidige fluistercampagne
over de Russische olie ruikt daarom naar
zelfbedrog. Als de westelijke olie-industrie
niet tegen de Russen op kan, dan valt
er maar één ding te doen: de westelijke,
lees de Amerikaanse, olie-industrie reorga
niseren. Een mooie taak voor Kennedy!
Het gezicht van een industrie: de
winning gaat voort, aan goedkope
energie heeft de wereld nooit ge
brek. Maar de markt is van slag.
(Van onze correspondent)
het dóórgaans in de vorm van bilaterale
ruilakkoorden met een looptijd tot drie
jaar: olie tegen machines en goederen die
zij nodig hebben. Hun prijzen zijn scherp
concurrerend. Is dat dumping? Westelijke
economisten en de grote oliemaatschap
pijen geloven van niet. Om een plaats op
de overvloedige oliemarkt te veroveren,
moet men met lagere prijzen komen; te
zelfdertijd proberen de Russen ze zo hoog
mogelijk te houden, er de maximale tegen
waarde in begerenswaardige produkten
voor te verwerven. Zij spelen het spél van
vraag en aanbod mee.
Willen de Russen de Westeuropese markt
veroveren? Dat zal hun eenvoudig onmo
gelijk zijn, eigen behoeften verhinderen
dat mede. Wel willen zij kennelijk een
veel belangrijker aandeel in die markt, de
bouw van pijpleidingen naar de Oosteuro-
pese landen en de Baltische Zee duiden
daar op. Het dreigende dichtdraaien van
de kraan kan voorlopig als een fabeltje
worden beschouwd: het nimmer overwe
gende Russische aandeel in de Westeuro
pese markt (nu slechts 71/! pet) kan bij
PARIJS Volgens het weekblad
Afrique-Action, dat in Tunis verschijnt,
zou generaal Charles De Gaulle de presi
dent van Tunesië Habib Bourguiba hebben
uitgenodigd in Parijs met hem te komen
praten. Het onderwerp van gesprek is niet
nader aangeduid. De invitatie is in Tunis
en in Parijs officieel tegengesproken noch
bevestigd.
Er zijn vooral wel twee motieven denk
baar die De Gaulle deze uitnodiging kun
nen hebben ingegeven. De betrekkingen
tussen beide landen zijn nog altijd tame
lijk gespannen en de wederzijdse ambas
sadeurs hebben hun posten sinds geruime
tijd verlaten. Het is dus mogelijk dat De
Gaulle het initiatief wil nemen die rela
ties te hervatten. Een normalisatie die dan
tevens en dat zou dan de tweede en
voornaamste reden zijn de weg kan
banen voor het herstel der Vredesonder
handelingen met de Algerijnse nationalis
ten, die in de voorzomer te Melun zijn
vastgelopen. Bourguiba heeft zijn goede
diensten voor het leggen van dat contact
meermalen ook publiekelijk aangeboden.
In een interview met de Tunesische pre
sident, in hetzelfde nummer van Afrique-
Action, onderstreept Bourguiba trouwens
nogmaals met nadruk zijn vertrouwen in
de goede bedoelingen van De Gaulle. De
generaal speelt een spel, zo zei Bourguiba,
waarvan de gevaren voor Frankrijk niet
te onderschatten zijn. Hij moet alles in
het werk stellen om een breuk in het le
ger of zelfs in het Franse volk te voor
komen. Daarom neemt hij voorzorgsmaat
regelen, die in sommiger ogen overbodig
kunnen lijken. Het zou, aldus de Tunesi
sche president, een catastrofe zijn wan
neer De Gaulle te grote risico's nam of
zijn onderneming op een mislukking moest
uitlopen.
Bourguiba kondigt ten slotte aan dat er
binnen drie of vier weken groot nieuws
te verwachten is. Wanneer dan de bespre
kingen echter nog niet geopend zijn zou
men, zo waarschuwt het Tunesische staats
hoofd, echter eveneens van een catastrofe
kunnen spreken.
Bij de termijn die Bourguiba noemt zal
de Tunesische president ongetwijfeld heb-
TEL AVIV (AFP) Het centrale comi
té van de Israëlische Mapai-partij heeft
zaterdag met 159 tegen negen stemmen
bij vijf onthoudingen besloten dat Pinhas
l Lavon, voormalig minister van defensie
en thans secretaris-generaal van het vak-
verbond Histradoeth, niet langer meer be
schouwd kan worden als de vertegenwoor
diger van de partij in het vakverbond. De
uitslag van de stemming betekent - een
overwinning vóór Ben Goerion, die het met
I Lavon aan de stok heeft over een defen
sie-affaire van enige jaren geleden.
export van olie wil geven, dan is het eerder
deze: Stalins economische isolationisme is
voorbij. Kroesjtsjevs groter zelfvertrouwen,
zijn besef dat de nieuwe wapens strate
gische autarkie tot een hopeloos verou
derd begrip hebben gemaakt, zijn geloof
dat de Sovjet-Unie de vreedzame coëxisten
tie kan winnen, doen hem olie (eens de
meest strategische grondstof) aan zijn poli
tieke tegenstanders leveren.
Vanwaar dan deze alarm-campagne te-
plotseling wegvallen onmiddellijk vervan- gen de Russische olie? Zij wordt eensdeels
gen worden. Er is immers overproduktie
in de wereld. Het Russische belang is een
voortgezette olie-export, een verzekerde
bron van deviezen voor importen die de
Sovjet-Unie dringend nodig heeft om de
eigen economische plannen te verwezen
lijken, uiteindelijk zelfs een stabiele prijs.
De Russen exporteren dus behalve in
enkele lokale gevallen, zoals Cuba geen
„politieke olie". Zij achten dit artikel
(tien percent van hun totale export) zelfs
zo commercieel belangrijk, dat zij het nau
welijks gebruiken om vrienden te winnen
in de onderontwikkelde landen, waar zij
er slechts onbelangrijke grondstoffen voor
gevoerd door de van vrees verlamden die
in iedere Russische stap een duistere ma
chinatie tegen ons goed en bloed zien, an
derzijds door Europese steenkool- en aard-
gasprotectionisten en grote oliemaatschap
pijen die zwaar moeten concurreren. De
ingrijpende structurele veranderingen in
de olie-industrie, het opkomen van de
„onafhankelijken", de kapers op de kust,
de overbelaste markt maken het voor de
grote maatschappijen al te moeilijk om
de verschijning van een zo formidabele
concurrent als de Sovjet-Unie ook nog met
vreugde te begroeten Dus wordt er tegen
de Russische olie en tegen mensen als
terug kunnen krijgen. Zij maken zich met Mattei die haar kopen, een campagne ge-
hun goedkope olie zelfs vijanden in Irak, voerd, die men zeer wel kan begrijpen
Venezuela en Perzië. Zo men al een politie- maar daarom nog niet hoeft te geloven,
ke interpretatie aan de stijgende Russische Om de eenvoudige reden dat de grote
WASHINGTON fUPI) Vanmorgen
werd verwacht, dat de nieuwe minister
van Buitenlandse Zaken van de Verenigde
Staten. Dean Rusk, vandaag tijdens zijn
eerste persconferentie een vredesplan voor
Kongo bekend zou maken. Het plan zou
inhouden een neutralisering van de elkaar
bestrijdende machten, vrijlating van alle
politieke gevangenen (inclusief Loemoem-
ha) en een verbreding van de basis voor
een nieuwe Kongolese regering. In diplo
matieke kringen in Washington verluidde
ook, dat Rusk waarschijnlijk duidelijk zon
laten uitkomen, dat dit voorstel niet alleen
van de Verenigde Staten afkomstig is, doch
dat het is uitgewerkt in overleg met een
aantal andere regeringen.
Omsingeling
Na de onlusten van de afgelopen dagen
scheen de spanning in de stad Kindoe in
de Kongolese provincie Kivoe vandaag
wat te zijn afgenomen. In deze stad hiel
den sinds donderdag naar schatting 1500
Loemoemba-getrouwe militairen tweehon
derd Nigeriaanse UNO-soldaten omsingeld.
Vorige week werden tijdens botsingen tus
sen beide groepen zes Kongolezen en een
Nigeriaan gedood.
Volgens een in Elisabethstad uitgegeven
communiqué zouden opstandelingen van de
Baloeba-stam opnieuw het mijncentrum
Loeena in Katanga hebben aangevallen. De
Katangese troepen zouden zware verliezen
hebben toegebracht aan de rebellen, hoe
wel de laatsten voorzien waren van auto
matische wapens. Zij wekten bovendien de
indruk over voldoende munitie te beschik
ken. hetgeen zou wijzen op een kortelings
Plaats gehad hebb---''- „,r,n:nr v,ar1
voorraden aldus de Katangese autoriteiten.
ben gedacht aan de UNO-Assemblee die
de Algerijnse kwestie na 7 maart opnieuw
in behandeling zou kunnen nemen. Van de
zijde van het F.L.N., het Algerijnse be
vrijdingsfront, neemt men intussen nog
altijd een bijzonder voorzichtige, om niet
te zeggen wantrouwende, houding aan.
Ferhat Abbas, die nog steeds op reis is
in het Verre Oosten, heeft opnieuw in een
redevoering te kennen gegeven dat Frank
rijk nu de eerste stap moet doen en dat
zijn vertrouwen in de persoon van De
Gaulle de laatste weken niet was geste
gen. Men verwacht in elk geval niet dat
voor de terugkeer van Abbas in Tunis het
belangrijke nieuws" zal afkomen waar
op Bourguiba in zijn interview gezinspeeld
heeft.
TUNIS (Reuter/AFP) President Bour
guiba van Tunesië heeft zondag verklaard,
dat zijn land zich geheel op een lijn zal
stellen met het westen, als dit zich vol
komen losmaakt van hét kolonialisme. De
stilzwijgende of uitgesproken steun, die de
Verenigde Staten aan het kolonialisme tot
dusver verlenen, heeft Tunesië er voor
namelijk van weerhouden zich bij het wes
ten aan te sluiten. Bourguiba hoopt dat de
politiek van de nieuwe Amerikaanse rege
ring het zijn land mogelijk zal maken, het
westen nader te komen.
(Van onze correspondent)
PARIJS De Franse staatscourant heeft
zaterdag een verordening van de regering
bekendgemaakt waardoor onderdanen die
zich in krijgs- of andere dienst van vreem
de mogendheden of internationale organi
saties, waarbij Frankrijk niet is aange
sloten, begeven, hun nationaliteit onmiddel
lijk zullen verspelen. Deze verordening
waarvan de redactie door de Conseil
d'Etat, de Franse Hoge Raad, overigens
vanwege een zekere vaagheid in de woord
keus is afgewezen, mag in direct verband
worden gebracht met de voornemens van
de bekende para-kolonel Trinquier om het
aanbod van president Tsjombe te aanvaar
den en het opperbevel van het Katangese
leger op zich te nemen. Trinquier had vo
rige week ontslag genomen uit het Franse
leger.
Zoals wij al eerder berichtten ontplooit
Katanga in de persoon van zijn minister
van Oorlog de laatste weken een krachtige
activiteit in verschillende Europese landen
met het doel officieren, maar ook gewone
manschappen voor zijn leger aan te trek
ken. Deze officiële ronselarij wordt bege
leid met een zeer luid en suggestief ge
rammel van de Katangese staatskas. Een
gewone huursoldaat wordt een soldij van
meer dan 1500 gulden per maand in het
vooruitzicht gesteld terwijl een kapitein bij
Tsjombe maandelijks op 3500 gulden mag
rekenen. Welke gouden bergen kolonel
Trinquier als toekomstig opperbevelhebber
een post die nu nog in Belgische handen
is beloofd zijn, is niet bekend maar
zijn honorarium zou zeker wel in de ton
nen moetenlopen. De Franse regering die
haar beroemde Vreemdelingenlegioen wat
minder gul betaalt, poogt nu klaarblijke
lijk deze gevaarlijke concurrentie de wind
enigszins uit de zeilen te nemen door al
thans de eigen onderdanen met het on
middellijke verlies van hun paspoort en
burgerlijke rechten te bedreigen.
Straaljagers voor Tsjombe
LONDEN (UPI) De te Londen ver
schijnende Daily Mail berichtte vandaag
dat de Katangese president Tsjombe in
Frankrijk vier straaljagers van het type
Mystere heeft gekocht. De toestellen zou
den hem in totaal 357.000 pond sterling
hebben gekost. Hij zou dit bedrag hebben
betaald met geld hem ter beschikking ge
steld door het Belgische bedrijf in Katan
ga, de Union Minière. Volgens het Zuid-
afrikaanse blad Rand Daily Mail is een
vertegenwoordiger van president Tsjombe
in Zuid-Afrika aangekomen om vliegers
te ronselen voor straalvliegtuigen die Ka
tanga kortgeleden heeft ontvangen.
langrijk deel van de kosten wil dragen,
lijkt de bouw commercieel verantwoord,
maar ruw geschat zal dat nog vijf
jaar duren. In deze situatie is McNamara,
Amerika's nieuwe minister van Defensie,
voor de dag gekomen met een plan, dat
de militaire deskundigen als een handige
noodoplossing beschouwen: dertig in aan
bouw zijnde tankvliegtuigen zullen gewij
zigd worden in straaltransportviieguiten.
Medio 1961 zullen de eerste van deze der
tig beschikbaar komen. Het is een be
proefd toestel, dat weliswaar niet zo groot
is als het leger zou wensen, doch de re
gering achtte kennelijk sneUe verplaat
singsmiddelen voor de troepen zó belang
rijk, dat men voorlopig deze tussenoplos
sing heeft aanvaard.
Schepen
Ook in punt twee van het Kennedy-pro-
gramma speelt de tijd van aanbouw een
grote rol. Op het ogenblik komen er onge
veer vijf Polaris-kernonderzeeboten per
jaar gereed. De marine zou wensen, dat
er iedere maand zulk een onderzeeboot
gereed kwam. Maar gesteld, dat men
daartoe zou besluiten, dan zou het effect
van zulk een besluit toch pas over onge
veer twee jaar merkbaar zijn. Iedere on
derzee-boot heeft namelijk een bouwtijd
van ongeveer twee jaar.
Raketten
En voor punt drie de raketten
geldt hetzelfde. De bouw van de raketten
gaat vrij vlot en met het programma van
Minuteman (klein raket voor lange afstand
met vast brandstof) is men op het tijd
schema vooruit. Maar de vertragende fac
tor is hier de bouw van schachten in de
aarde, van waaruit die projectielen afge
schoten moeten worden. Bij de aanleg van
de raketbases heeft men te kampen ge
had met allerlei vertragingen, onder ande
re stakingen, en al kan de Minuteman in
principe ook worden afgeschoten van
spoorwagons, er staat nog slechts één zo'n
speciale wagon op de rails en de bouw
hiervan vergt ook tijd.
Om kort te gaan: Kennedy's program
ma zal Amerika op den duur sterker ma
ken, maar men zou zich vergissen indien
men meende,» dat die versterking bijvoor
beeld over een paar maanden reeds merk
baar was.
MOSKOU (Reuter-AFP) Het Russi
sche regeringsorgaan de Izvestia, heeft za
terdag kritiek geoefend op Kennedy's
boodschap aan het Congres waarin de pre
sident de bewapeningswedloop naar voren
zou hebben geschoven, terwijl hij de nood
zaak tot ontwapening onvoldoende naar
voren zou hebben gebracht.Het artikel
was getekend door „waarnemer" hetgeen
gewoonlijk een aanwijzing is, dat het werd
geschreven door een gezaghebbende schrij
ver.
De sleepboot „Oceaan" van L. Smit en
Co's internationale sleepdienst is vanmor
gen, na een reis van 96 dagen, met de
voor de sloop bestemde Canadese kruiser
„Quebec" als sleep in de Japanse haven
Osaka aangekomen.
De reis van Halifax heeft voor de sle
pers enkele moeilijkheden opgeleverd. Op
300 mijl van de Japanse kust raakte op
de „Oceaan" het stoottouw in de schroef.
Kapitein Slingerland moest de tros laten
slippen, maar hij kon ondanks het slechte
weer de moeilijkheden snel oplossen. De
„Quebec" was inmiddels met acht runners
aan boord enkele mijlen afgedreven. De
verbinding werd echter spoedig hersteld.
Een andere sleepboot van L. Smit en
Co, de „Elbe", heeft tot dusverre nog geen
succes gehad met de pogingen om het bij
Santa Maria, een der Azoren-eilanden, ge
strande Noorse vrachtschip „Velma" vlot
te krijgen. Het weer is zeer slecht en de
kansen dat de „Velma" los zal komen,
worden door de bergers nu zeer gering
geacht. De Noorse vrachtvaarder zit met
het achterschip aan de grond.
De sleepboot „Schelde" heeft zondag in
de Perzische Golf op basis van Lloyd's
„Open Form" het s.s. „Almedina" (10.050
brt.) geassisteerd. Het schip, eigendom van
een maatschappij in Saoudi-Arabië, had
gebrek aan brandstof. De „Schelde" bracht
de „Almedina" naar de haven van Bah
rein.
WARSCHAU (Reuter) In Warschau
is een niet-officiële conferentie tussen Oost
en West begonnen over ontwapening en
vermindering van de spanning in de we
reld waaraa 54 politici uit zestien landen
deelnemen. De „rondetafelconferentie", die
twee jaar geleden door vertegenwoordi
gers van Oost ei. West is ingesteld, wordt
bijgewoond door negen leden van de Brit
se Labourpartij onder leiding van Lord
Faringdon. Bij de grote Franse afvaardi
ging bevindt zich Jules Moch, de socia
listische deskundige op het gebied van
de ontwapening. In de Russische delega
tie heeft zitting Alexander Kornotsjoek, af
gevaardigde in de Opperste Sovjet.
Dit is de vierde rondetafelconferentie die
wordt gehouden. De eerste, in 1959 te
Brussel, werd gevolgd door twee andere
in Londen, waarvan de laatste in februari
vorig jaar.
HAVANA Cuba (Reuter/AFP/UPI)
Op Cuba zijn.vrijdag 132 rechters, onder
wie een lid van het Hooggerechtshof en
zes presidenten van Hoven van Appel, ont
slagen wegens contra-revolutionaire acti
viteit. „Duidelijk immoreel gedrag", of on
geschiktheid om andere redenen. Volgens
een officiële bekendmaking is de ftiaatre-
gel genomen om „de vereiste dynamiek
in de Cubaanse justitie te handhaven".
De zuiveringsactie onder de Cubaanse
rechters begon in i december, toen dertien
leden van het Hooggerechtshof werden
ontslagen.
Volgens het regeringsblad „El Mundo"
beoogt de zuivering de instelling van
„Volksrechtbanken" mogelijk te maken
waarbij een politieke commissaris bij
elk proces aanwezig zou zijn „om revolu
tionaire gerechtigheid te verzekeren."
De Zwitserse ambassade in Havana
heeft machtiging gevraagd aan Washing
ton om uiterste clementie te vragen voor
de zes Amerikanen, die in Cuba zijn ver
oordeeld tot dertig jaar gevangenisstraf,
wegens „misdaden tegen de staat".
