Mozart in de Statenzaal
van het Provinciehuis
Jean Guitton's „DUBBEL SPEL"
Werkcentrum voor kunstenaars
wordt zaterdag geopend
i-
Orkestenverbond wil
hoger salarispeil
voor musici
Contracttoelagen voor
musici van het R.Ph.O.
Utrecht kreeg een bronzen ambtenaar
Weense operette herleeft
op de televisie
De beste roman van 1960
Nieuwe pas-de-deux bij
Amsterdams Ballet
i
MAANDAG 27 FEBRUARI 1961
4
MA.
Dirigent Eduard Flipse in
Rotterdam gehuldigd
onwaarschijnlijke klucht der vergissingen
Eiland van rust, zonder televisie
f K
N .Ph.O.-vrijdagsconcert
Het weekeinde
De radio geeft dinsdag
7 elevisieprogramma
ZATERDAGAVOND werd, door welwillende beschikking, de Statenzaal van
het Provinciehuis, herschapen in een muziektempel, ten einde aan „De Vrienden
van het N.Ph.O." gelegenheid te geven op Zeer bijzondere wijze een Mozart-
lustrum te vieren. De vergulde balustrade van de hoge zaal bleek nu plots, met
haar lyra-ornamentiek en haar stralende zon als „pieu de milieu", een zinrijke
betekenis te krijgen. En toen het publiek zich kon gaan vertreden en in de ver
gaderzaal van Gedeputeerde Staten een kijkje nemen in de aldaar, door de Salz-
burgse Haarlemmer dr. J. F. Obermayr en de programmaleider van de avond,
J. H. Moolenijzer tezaamgebrachte Mozartiana (waarbij uiteraard de door Joh.
Enschedé gedrukte Vioolmethode van vader Leopold Mozart niet ontbrak), kon
het zich realiseren, dat deze ovaalvormige ruimte oorspronkelijk door de stichter
van het „Paviljoen Welgelegen", de bankier Hope, tot muziekzaal bestemd was
geworden en tevens half vermoeden, dat la Reine Hortense, wanneer ze
toevallig niet op Malmaison of elders vertoefde, hier wel eens een paar van haar
romances getokkeld en gezongen heeft. Kortom, men kon zaterdagavond van het
Provinciehuis zeggen: er zit muziek in, en dit temeer, daar de muziek die er
door het Nederlands Kamerkoor, een gereduceerd Noordhollands Philharmonisch
Orkest plus vocale en instrumentale solisten in ten gehore werd gebracht er
klinkend van getuigde, dat ze zich hier thuis voelde.
DE HEER J. M. AlfDRé de la Porte,
voorzitter van „De Vrienden van het
N.Ph.O.",opende de avond met een woord
van welkom aan de eregasten, waaronder
in de eerste plaats burgemeester mr. O. P.
F. M. Cremers en mevrouw Cremers, wet
houder D. J. A. Geluk en griffier mr. G.
W. van Dokkum, die hij speciaal dankte
voor zijn bemoeiingen die dit concert te
dezer plaats mogelijk maakten, alsmede
aan alle aanwezigen. Verder wees spreker
er op hetgeen Mozart historisch aan Haar
lem bindt en bracht hij de vorige mani
festaties van „De Vrienden" in herinne
ring, onder meer het concert in de Graven-
zaal van het stadhuis, wat hem de vraag
deed opwerpen: „Waar zullen we nu de
traditie voortzetten?" Ik geloof niet dat dit
een probleem is; mijn antwoord op de
vraag van de heer André' de la Porte zou
in ieder geval zijn: overdoen! Wat zou het
niet heerlijk zijn een programma strijk
kwartetten van Mozart te beluisteren,
klinkend vanuit de zogenaamde muziek
zaal van de „Staten"! Om alleen slechts
deze mogelijkheid voor Mozarts rijkste en
meest intieme kunst onder ogen te zien.
Nu was gebruik gemaakt van de drie in
elkaar overlopende grote zalen, waarvan
de middelste de eigenlijke vergaderzaal
der Provinciale Staten deels bestemd
werd voor de uitvoerenden en deels voor
het publiek, terwijl de twee belendende
zalen ruimte te over boden voor de overige
toehoorders.
Wanneer ik zeg dat het een avond aan
de lopende hand werd, dan is dit slechts
gedeeltelijk waar, maar betreft het alleen,
doch dan ook letterlijk de toelichting bij
het programma van Jacques Moolenijzer,
die met sfeerwekkend clavecimbelspel van
Marion van Harreveld, via geluidsband en
goed gerichte geluidsregie van Albert
Broseus duidelijk verstaanbaar werd ge
maakt. Voor zover gesproken commentaar
bij Mozart nodig is (persoonlijk hou ik er
niet van, tenzij op een pedagogisch con
cert), was dit reproduktiemiddel geslaagd
te noemen.
MET DE BEKENDE „Krönungsmesse",
het werk dat als eerste door dirigent Felix
de Nobel op het programma genomen was,
werden de akoestische eigenschappen van
de ruimte afgetast; kwestie van intensiteit
en verhouding van orkest en koor. Dit spel
van wikken en wegen samen zoekend
naar de eenheidssfeer kwam slechts nu en
dan tot het gewenste laat ik zeggen: het
ideale resultaat. Het was er echter vol
komen toen de sopraan Coby Frankendaal
haar Agnus Dei-solo zong.
Toen we daarna van de klarinettisten -To
Bas en Aart Smit met de fagottist Stef
Klein een diverterend triospel te horen
kregen in een muziekje dat geen ander
doel heeft dan mooi te klinken, maar met
dat, al met smaak en muzikanteske aardig
heid wil gediend zijn, was het meteen
duidelijk hoe een instrumentaal samenspel
hier verrassend fraai tot zijn recht kan
komen.
Aan het slot van het zondag in Utrecht
gehouden congres van het Verbond van
Verenigingen van Leden der Nederlandse
Symfonie-orkesten is een resolutie aange
nomen, waarin dit verbond als zijn oor
deel uitspreekt, dat het beroep van or
kestmusicus wordt ondergewaardeerd. De
salarissen van de orkestmusici, aldus de
resolutie, zijn in genen dele in overeen
stemming met de eisen, die aan hun be
roep worden gesteld. Het congres bleek
van oordeel, dat het een gebiedende eis
is, dat het salarispeil der orkestleden aan
zienlijk wordt verhoogd, daar een besten
diging van de huidige situatie, naar de
mening van het congres, catastrofale ge
volgen zou hebben voor het muziekleven
in al zijn geledingen.
De voorzitter van het Verbond, de heer
Charles Havelaar, noemde de classificatie
van de orkesten, waarmee de salarisposi
tie van de musicus nauw samenhangt, een
ingewikkelde geschiedenis. De verant
woordelijkheid voor de salarispositie van
orkestleden ligt, aldus de heer Havelaar,
bij de overheden en niet bij de stichtings
besturen, die quasi de werkgevers zijn. Hij
acht het noodzakelijk, dat de classificatie
vereenvoudigd wordt en dat vooral niet
met maatstaven gewerkt wordt, die vijf
punten meer of minder voor dit of dat
orkest opleveren. Naar zijn mening, zal
in de verdere toekomst een situatie op
treden, waarin stad en provincie dichter
bij elkaar zullen zijn gegroeid en waarin
ook de culturele verschillen geringer zul
len zijn, zodat de classificatie van de or
kesten op den duur geheel zal verdwijnen
De heer Havelaar zei voorts, dat er nu
en in de toekomst plaats is voor een na
tionaal orkest. Het Concertgebouworkest,
aldus de heer Havelaar, behoeft niet als
zodanig te worden aangesteld, maar i s dat
reeds lange jaren.
De heer Havelaar pleitte voor een sala
rispeil van de musici, dat gelijk is aan
dat van het middelbaar onderwijs. Hij
deed ten slotte een dringend beroep op de
rijksoverheid om middelen ter beschikking
te stellen, waardoor de andere overheden
worden overtuigd, dat het de wens is van
het departement van onderwijs, kunsten
en wetenschappen om in de huidige toe
stand, waarin 80 percent van de orkest
leden beneden de 8500 gulden maximaal
en de rest navenant betaald wordt, ver
betering te brengen.
DE VERTOLKING van Mozarts laatste
hoornconcert (hij schreef er vier) gespeeld
door Iman Soeteman, met begeleiding van
orkest, gaf hiervan de bevestiging. De
solo-hoornist van het N.Ph.O., kon in dit
virtuozenstuk (dat gezien zijn harmonische
en structurele conceptie van later datum
moet zijn dan Köchels classificatie laat
vermoeden) zich als voortreffelijk vertol
ker doen gelden. Zijn vrije cadens paste
treffend in het geheel. Na deze gave en
klankschone interpretatie volgde als su
bliem besluit van het concert de Sacra-
ments-Litanie in Es, een van de meester
werken van het jeugdige genie (hij was
twintig toen hij het schreef) en een waar
hij zich blijkbaar intensief voor gezet heeft.
Zijn contrapuntische vaardigheid, waarvan
hij in die tijd doorgaans weinig blijk gaf,
heeft hij in dit uitgebreide stuk magistraal
te pas gebracht en zijn experimenten op
het gebied der orkestratie geven een ver
rassende kijk op zijn ontwikkeling, die
hier reeds sporen toont, die wij veel later
als volrijpe effecten in de „Don Giovanni"
zullen ontmoeten. En wat de uitvoering
betreft, deze verliep in een evenwicht van
alle elementen, wat het verleidelijk zou
maken van raffinement te gewagen, in
dien het alles niet zo natuurlijk zo onop
zettelijk had geklonken. De bijzonder fraai
gezongen soli van de sopraan Nelly Groe-
newoud en de vlotte prestatie van de mooi
getimbreerde tenor Reinier Schweppe ver
hielden zich prachtig tot koor en orkest.
Felix de Nobel bereikte hier in totaal een
hoogtepunt, dat deze Mozart-manifestatie
van „De Vrienden van het N.Ph.O." tot een
zeldzame ervaring maakte.
Jos. de Klerk
De dirigent van het Rotterdams Philhar
moniseh Orkest, de heer Eduard Flipse,
heeft ter gelegenheid van zijn vijfenzestig
ste verjaardag zondag uit handen van bur
gemeester Van Walsum de Van Oldenbar-
neveltpenning van de stad Rotterdam ont
vangen. Het is de eerste maal dat deze
hoogste onderscheiding van de stad is toe
gekend aan een uitvoerend kunstenaar.
De- uitreiking geschiedde-in-de--feestehjk
versierde Burgerzaal van het stadhuis,
waar vele honderden Rotterammers bijeen
gekomen waren om van hun warme ge
voelens voor de dirigent te getuigen.Tijdens
deze bijeenkomst sprak prof. dr. E. Reeser
van de Utrechtse Universiteit over de ver
diensten van Eduard Flipse.
Nu het Brabants Orkest de rangorde
doorbroken'heeft, vastgesteld bij beschik
king van het College van Rijksbemidde
laars, door het uitbetalen aan zijn musici
van contracttoelagen van 300.- per jaar,
indien de arbeidsovereenkomst niet eerder
opgezegd wordt dan na twee jaar, en van
500.- per jaar, indien dit niet eerder ge
schiedt dan na drie jaar, is volgens B.
en W. van Rotterdam de positie van 't Rot-
terdamsch Philharmonisch Orkest slech
ter geworden, temeer omdat er reeds vier
orkesten waren, die hogere salarissen kon
den bieden. Deze ontwikkeling zal tot ge
volg hebben dat enerzijds de gelegenheid
voor de Rotterdamse musici om te sollici
teren naar orkesten met eefi gunstiger sa
lariëring groter is geworden en dat het
anderzijds voor het R.Ph.O. moeilijker
wordt goede musici aan te stellen. Omdat
nu het Rotterdamse orkest aan zijn mu
sici ook de genoemde contracttoelagen wil
verlenen, stellen B. en W. voor de nodige
gelden, die naar raming 47.500.- per jaar
zullen belopen, beschikbaar te stellen en
daarmee bij de ontwerp-begroting 1962 re
kening te houden.
DE „MYSTERIEUZE KOMEDIE"
van de Fransman Jean Guitton, „Les as
sassins du bord de mer" (door de Neder
landse vertaler Remeo Campert „Dub
bel spel" genoemd), is werkelijk niet zo
bijzonder mysterieus als de directie van
het Rotterdams Toneel ons graag wil
doen geloven. Er zullen in de Haarlemse
Stadsschouwburg zondagavond niet veel
toeschouwers zijn geweest die zich bij
dit stuk tegenover een „mysterie" ge
plaatst zagen; er worden wel flink wat
raadseltjes in opgegeven, maar het ant
woord op elk raadseltje krijgt men en
kele minuten later aangeboden met de
complimenten van de schrijver, zodat de
geestelijk luie schouwburgbezoeker
(voor wie Guitton zijn stuk danook heeft
bedoeld) nergens lang over behoeft te
piekeren.
GUITTON'S uitgangspunt was bepaald
niet onvermakelijk; een strijd om een erfe
nis, gevoerd door identieke tweelingbroers
die met natuurlijk ook identieke
tweelingzusters zijn getrouwd, waarbij
geen van de vier er ernstige gewetensbe
zwaren tegen heeft één of meer van de
drie anderen uit de weg te ruimen, zou
door een geroutineerd en geestig auteur
best kunnen worden gebruikt als onder
werp voor een „Klucht der vergissingen"
in het detective-genre. Maar Guitton is
helaas noch geroutineerd, noch geestig ge
noeg om uit deze ingrediënten een blijspel
te bereiden dat èn spanning èn een rede
lijke mate van waarschijnlijkheid bezit.
Wel moet toegegeven worden dat hij een
grote handigheid aan de dag legt in het zo
danig construeren van scènes dat zijn per
sonages steeds met aanvaardbare motie
ven opkomen en afgaan en daarbij tussen
hun vertrek en terugkeer precies genoeg
tijd hebben om zich razend snel te ver
kleden. Maar toen de schrijver de zaak zó
ver voor elkaar had, vond hij het blijkbaar
welletjes en heeft hij er niet (of tever
geefs) naar gestreefd, zijn figuren ook
IN EIBERGEN wordt aan het eind van deze week de officiële opening verricht van
de „Woeste Es", een nieuw werk- en recreatiecentrum voor kunstenaars. Nu reeds
is dit unieke tehuis voor enkele weken het woonoord van bijvoorbeeld een ijverig
studerend concertpianist, dan weer zal een dirigent er de hoognodige rust en ont
spanning kunnen vinden, na een vermoeiende tournee. Beiden zullen zich nauwelijks
een idealer plek kunnen denken dan deze merkwaardige combinatie van landhuis
en gehoorzaal, zo heerlijk gelegen in het nog ongerepte natuurrijke deel van Oost-
Gelderland. Dit centrum is ontsproten aan het particulier initiatief van de 47-jarige
Amsterdamse leraar, E. Th. Scheltinga Koopman, docent aan het Spinozalyceum in
de hoofdstad en de gemeentelijke h.t.s. in Utrecht. De heer Scheltinga is bovendien
voorzitter van de Stichting Nederlands Impressariaat, een instelling welke op niet-
commerciële grondslag vooral voor jonge Nederlandse musici arrangementen tracht
te krijgen.
DE MENSEN van dit Nederlands im
presariaat hebben in de loop der jaren
steeds meer inzicht gekregen in de pro
blemen. die vooral jonge kunstenaars aan
het begin van hun loopbaan dikwijls kun
nen ontmoedigen. Voor een jong violist,
die kort voor zijn solistenexamen staat,
is een zolderkamer bepaald niet de ideale
plek om zich serieus voor te bereiden. Dat
zelfde kan gelden voor een pianiste, die
zich moet preparen op haar eerste grote
concert, voor de zanger, die moeite heeft
met een operarol. Deze kunstenaars wer
ken onregelmatig, maar als zij werken
moeten zij dat in volkomen rust en gecon
centreerd kunnen doen.
En uit de overweging dat kunstenaars
in een rustige omgeving moeten werken
is geleidelijk bij de heer Scheltinga de
idee geboren van een kunstenaarscentrum
bij Eibergen.
Weerstand
HET IS NTET' bepaald' êoft vbofspbëdi-
ge geboorte geweest. Er waren zekere
ambtelijke erf planologische weerstanden
te overwinnen voor het project uiteinde
lijk niet slechts de provinciale goedkeu
ring verkreeg maar ook hartelijke instem
ming.
Er waren uiteraard ook architectonische
problemen op te lossen, want de „Woeste
Es" zou niet slechts een gehoorzaal met
De gemeentesecretaris van Utrecht, prof.
dr. B. de Goede, heeft zaterdag achter
het stadhuis van de Domstad een in brons
gegoten fonteinbeeld onthuld.
Het beeld stelt een ambtenaar voor,
maar niet een als die van wie Vondel
dichtte „Men bezight amptenaars, doch
maght er niet op bouwen". Dat heden ten
dage de ambtenaar in een ander licht
wordt gezien, blijkt wel uit het initiatief
van het door de Stichting Stadsontspanning
Utrecht in het leven geroepen „5-mei-co
mité", de gemeente namens het Utrechtse
bedrijfsleven dit fonteinbeeldje aan te bie
den.
Het monumentje kreeg een plaats op het
romantische pleintje achter het stadhuis.
De in staal en brons uitgevoerde omslui
ting dient „ter accentuering van de bete
kenis en de ingetogen rust van de werk
zame ambtenaar", die volgens een vers
regel van Jan Engelman van zichzelf zegt:
„ik dien de vroedschap en de burgerij, ik
leef, laat leven, laat den burger vrij". De
ze tekst is als randschrift in bronzen let
ters tegen het natuurstenen fonteinbekken
aangebracht. Uit de schacht, waarop het
door het Utrechtse kunstenaar Louis Ducée
vervaardigde fonteinbeeld geplaatst is,
vloeit aan twee zijden een zeer rustige
waterstroom in het bekken.
voortreffelijke akoestiek moeten zijn, maar
ook bewoonbaar.
Het is tenslotte allemaal voor elkaar ge
komen. Het. gros der dorpsbewoners weet
niet waar ze dit bijzondere gebouw moe
ten zoeken. Geen wonder overigens, want
het staat daar terzijde van de weg van
Eibergen naar Neede aan een niet al te
best begaanbare zandweg.
Dat is ook precies de bedoeling, zegt de
initiatiefnemer, dit tehuis moet een eiland
van rust zijn, vandaar ook dat er geen te
lefoonaansluiting is, geen televisie, geen
radio. Wie hier komt om te werken of uit
te rusten, heeft deze zegeningen van de
tegenwoordige maatschappij niet nodig.
Wat is er dan wel? Een pracht vleugel,
muzieklitteratuur, grammofoon, aan drie
zijden bos en aan de andere kant een
heerlijk panorama. Rust, rust en nog eens
rust. En verder voor het dagelijks leven
een woonkamer, die samen met de mu
ziekkamer een gehoorzaal voor vijftig per-
sónëh kan vórmen. Drie slaapkamers en
een keuken.
Geen huur
Het bestuur van de stichting maakt
uit wie voor een verblijf in de „Woeste
Es" in aanmerking komt. Voor een 14-
daags verblijf daar behoeven de jonge
kunstenaars doorgaans geen of slechts ge
ringe huur te betalen.
De stichting presenteert hun de nota voor
het verblijf in de „Woeste Es" in de vorm
van de verplichting na afloop in de ge
hoorzaal een concert te geven. De heer
Koopmans wil andere kunstenaars zeker
niet buitensluiten, maar de stichting wil
echter het experimentele stadium afwach
ten, alvorens het werk in en door de
„Woeste Es" uit te breiden. Wie volgende
week zaterdag de officiële opening van de
„Woeste Es" zal verrichten, staat nog niet
vast. Wel, dat het eerste concert in de
gehoorzaal zal worden gegeven door
mevrouw S. Vos-Strumphler, harpiste van
het Concertgebouworkest en haar echtge
noot, H. Vos, die voor fluitspel zorgt. Voor
26 maart staat een pianorecital op het pro
gramma, te geven door de jonge pianist
Hans Dercksen, winnaar van de Prix
d'Excellence en eind april zal de bariton
Henk Driessen een concert geven met
pianobegeleiding van Herman Uhlhorn
De Weense operette leidt sedert jaren op
het toneel nog slechts een schaduwbestaan
maar op het televisiescherm zal zij weer
volop tot leven komen. Dit en komend
jaar zullen in samenwerking tussen de
Westduitse radio en de Oostenrijkse tele
visie twaalf televisie-operettes in de ate
liers Wenen-Rosenhügel geproduceerd wor
den, waaronder „Der Zigeunerbaron"
„Eine Nacht in Venedig", „Das Land des
Lachelns", die Csardasfürstin", en „Pa-
ganini". Een operette-produktie voor de
t.v. van deze omvang is een novum voor
Europa. Van Oostenrijkse zijde wordt voor
twintig percent aan de kosten bijgedragen.
Het zevende concert van de Vrijdag
serie van het Noordhollands Philharmo
nisch Orkest zal plaatshebben op 3 maart.
Onder leiding van Henri Arends zullen
worden uitgevoerd drie werken van Mo
zart: de Symfonie no 34 KV 338, de Sere
nade Eine kleine Nachtmusik en het Derde
hoornconcert met als solist Iman Soete
man. Na de pauze is Pieter Odé solist in
het Fluitconcert van Henri Tomasi. Het
concert wordt besloten met La Mer van
Debussy.
Iman Soeteman werd in 1935 te Amster
dam geboren. Hij studeerde aan het Am
sterdams Conservatorium bij Jan Bos. Op
18-jarige leeftijd werd hij tot eerste hoor
nist van het Kunstmaandorkest benoemd
In 1958 werd hij bij het N.Ph.O. tot eerste
hoornist benoemd. Hij trad verschillende
malen als solist op onder andere met het
Kunstmaandorkest en het Radiokameror
kest en gaf verschillende radiorecitals. Hij
was solist bij het Ned. Kamerorkest op het
Edinburgh Festival, te Milaan en Athene
Pieter Odé werd in 1932 geboren. Hij
was leerling aan het Amsterdams Conser
vatorium bij Paul Loewer. Daarna stu
deerde hij twee jaar te Parijs bij Le Roy.
Hij gaf verschillende concerten en reci
tals in Nederland, Frankrijk en Duitsland
In 1956 werd hij bij het N.Ph.O. aange
steld als solo-fluitist.
Enny Meunier en Pieter
„Dubbel Spel" van Jean
Lutz in
Guitton.
maar enigszins levenswaar te maken. Hij
heeft zich evenmin bekommerd om details
zoals het feit dat men in de meeste ge
zinnen niet nog vóór het ontbijt de deur
uitholt om zich per auto naar een familie
diner te begeven dat acht kilometer van
het. woonhuis wordt gegeven. En van der
gelijke slordigheden inzake de logica we
melt het stuk.
HET WERD ECHTER amusant, met
verve en in een ondanks de talloze ver
kledingen bijzonder vlot tempo gespeeld
door Enny Meunier en Pim Dikkers als
het dubbele tweelingpaar. Enny Meunier
had het daarbij uiteraard moeilijker dan
haar mannelijke partner (die een zware
bril en een gebogen houding te hulp kon
nemen om Etienne van Hubert onder
scheidbaar te maken) omdat zij noch de
vrouwelijke charme van mondaine Isa
belle, noch die van de domme Youyou te
kort wilde doen. Toch slaagde ook zij er
in, en niet slechts dank zij het kleine
spraakgebrekje van Youyou, elk der twee
zusters op een eigen manier te typeren en
zelfs te karakteriseren, al is het bijeen
stuk als dit onvermijdelijk dat de hoofd
rolspelers het vooral in uiterlijkheden zoe
ken. daar de figuren als karakters vol
komen onacceptabel zijn. Overigens ver
dient het nog een compliment dat zij zich
al voldoende hadden kunnen losmaken van
de problemen der verkleedtechniek om hun
rollen met zoveel vanzelfsprekendheid te
vertolken als zij dat gisteravond deden. De
rol van monsieur Ducret. eigenlijk ook
een dubbele rol, want de man is half gang
ster. half politie-ambtenaar was in han
den van Pieter Lutz, die kennelijk niet op
gewassen was tegen de bijkans onmoge
lijke taak om van deze dolzinnige figuur
een levend mens te maken.
De Haarlemse schouwburg was slechts
matig bezet, maar wie er waren hebben
toch wel gelachen.
Simon Koster
In de uitzending van AVRO's radio
rubriek ..De wereld van het boek'' stelde
Noordnederlandse critici zondag de vraag
„Wat vindt u de beste in 1960 verschenen
roman in het Nederlands taalgebied en
waarom?" Dit programma, waaraan werd
medegewerkt door André Demedts, Carel
Dinaux, Nol Gregoor, Hella Haasse, Ray
mond Herreman. Bernard Kemp. Hubert
Lampo, Victor van Vriesland, Jan Wal-
ravens en Johan van der Woude, zal bin
nenkort ook worden uitgezonden door de
B.R.T. De tien critici kozen de navolgende
boeken: André Demedts: „De ongelooflijke
avonturen van Tilman Armenaas" door
Gerard Walschap. Als tweede keus: „De
laatste kans" van S. Vestdijk, „Taal noch
teken" van Willem G. van Maanen, „De
verliezers" van Anna Blaman, „De komst
van Joachim Stiller" van Hubert Lampo
en „De kater van Orfeus" van Bernard
Kemp; Carel Dinaux: „Een moderne An-
tonius" van S. Vestdijk. (Tweede keuze
„De verliezers" van Anna Blaman, „Het
afscheid" van Ivo Michiels, „Het bezoek'
van Hans Andreus en „Valentijn" van
Hans Andreus); Nol Gregoor: „De rots der
struikeling" van Boeli van Leeuwen
(Tweede keus „De verliezers" van Anna
Blaman en „Een moderne Antonius" van
A. Vestdijk); Hella Haase: „De rots der
struikeling" van Boeli van Leeuwen; Ray
mond Herreman: „De komst van Joachim
Stiller" van Hubert Lampo. (Tweede keus
„De verliezers" van Anna Blaman, „De
nikkers" van Piet van Aken, „Een heel
klein scheepje" van Chris Yperman en
„Schaduw op de huid" van Mark Andries)
Bernard Kemp: „De zonen van Pepe Gi-
menez" van Herman Vos. (Tweede keus
„De verliezers" van Anna Blaman, „De
laatste kans" van S. Vestdijk, „De komst
van Joachim Stiller" van Hubert Lampo
en „Het wrede spel" van Gaston Duri-
breux); Hubert Lampo: „De wachttijd'
van Janine de Rop. (Tweede keus: „De on
gelooflijke avonturen van Tilman Arme
naas" van Gerard Walschap, „Een moderne
Antonius" van S. Vestdijk en „Het ge
vaar" van Jos. Vandeloo); Victor van
Vriesland: „De verliezers" van Anna Bla
man; Jan Walravens: „De verliezers" van
Anna Blaman; Johan van der Woude
„Rots der struikeling" van Boeli van
Leeuwen. (Tweede keuze: „De tafel van
twee" van Victor Spoor, „Cider voor arme
mensen" van Hella Haasse. „Centrum van
stilte" van F. Bordewijk en de Dierenver
halen van A. Kooshaas).
Over de zaterdagavond op het beeld
scherm kunnen we kort zijn. Een tele-
recording van een Israëlische dansgroep
bleek het enige wat de N.C.R.V. kon pre
senteren als het aanzien waard. Het Mari
nade-programma is helaas afgezakt tot
het peil van de goede bedoelingen. De
amusementssector van deze omroep wordt
bestreken door inventieve geesten, die
steeds een mooie zak met vondsten bij de
hand hebben, waarin ze naar hartelust
grabbelen. De uitwerking laat echter zo
veel wensen onvervuld, dat men bedroefd
het hoofd schudt. Zowel Kitty Knappert
als Jan Pruis verstaan hun vak. Zij blijven
echter met hun tekst zweven tegen het
plafond. Ze halen net een bemoedigende
lach, maar meer kunnen wij zelden op
brengen. Het is deze ontoereikendheid, die
op den duur irriterend werkt. Het is steeds
meer dan half maar nooit heel werk.
In het zondagavondprogramma trok op
nieuw de uitstekend gedocumenteerde ge
schiedschrijving van de tweede wereld
oorlog door dr. H L. de Jong de aandacht.
Ditmaal was het de februaristaking, die
herleefde in korte filmfragmenten en ge
sprekken met figuren die een rol hebben
espeeld in de eerste doelbewuste verzets-
manifestatie van Nederland in de oorlogs
jaren, waarbij Amsterdam de spits afbeet
als fel protest tegen de mensonterende
Duitse mishandelingen van Joden.
Na zo'n droeve en soms ontmoedigende
confrontatie met een schrikbarend recent
verleden is het moeilijk, de wereld van
vandaag weer monter in de ogen te zien.
En vooral wanneer dat dan via de vader
lijke blik van ene Bruce Low moet ge
beuren. We hebben daarom Bruce maar
thuis gelaten en de knop omgedraaid.
Beeldschermer
HILVERSUM I. 402 m. 7.00 AVRO. 7.50 VPRO.
8.00—24.00 AVRO.
AVRO: 7.00 Nieuws. 7.10 Gymnastiek. 7.20 Gram.
VPRO: 7.50 Dagopening AVRO: 8.00 Nieuws. 8.15
Gram. 9.00 Gymn. voor de vrouw. 9.10 De groen
teman. 9.15 Gram. 9.35 Waterst. 9.40 Morgenwij
ding. 10.00 Gram. 10.50 Voor de kleuters. 11.00
pianorecital. 11.15 Voor de zieken. 12.00 Orgelspel.
12.20 Regeringsuitzend.Voor de landbouw. 12.30
Land- en tuinD.meded. 12.33 Metropole-ork. 13.00
Nieuws, meded en beursber. 13.30 Lichte muziek.
14.00 Gitaarspel 14.20 Muziek v. blaasinstr. 14.40
Schoolradio. 15.00 Voor de vrouw. 15.30 Cello en
piano. 16.00 Over volksverhalen en hun vertel
lers, lezing. 16.15 Gram. 16.30 Voor de jeugd.
17:30 Amateursprogr. 18.00 Nieuws. 18.15 Piano
spel. 18.30 Radio-volksuniv.De mens draagt zijn
werk over aan zijn werktuig, lezing door prof.
dr ir. F. Ph. A Teilegen. 19.00 Voor de kleuters.
19.05 Paris vous parle. 19.10 Gram. 20.00 Nieuws.
20.05 Gevarieerd progr. 21.05 Litteraire quiz. 22.00
Viool en piano. 22.30 Nieuws, beursber. v. New
York en meded. 22.45 Journ. 23.00 Swing Expres.
23.30 Licht programma. 23.55—24.00 Nieuws.
HILVERSUM II. 298 m. 7.00—24.00 KRO.
KRO: 7.00 Nieuws. 7.15 Gram. 7.50 Voor de jeugd.
7.40 Gram. 7.45 Morgenbebed en overweging. 8.00
Nieuws. 8.18 Gram. 8.50 Voor de vrouw. 9.40
Schoolradio. 10.00 Voor de kleuters. 10.15 Licht
baken, lezing (herh.). 10.25 Gram. 11.00 Voor de
vrouw. 11.30 Gram. 11.50 Volaanvooruit, lezing.
12.00 Middagklok - noodklok. 12.04 Ben je zestig?
12.30 Land- en tuinbouwmeded. 12.33 Gram. 12.50
Act. 13.00 Nieuws. 13.15 Zonnewijzer. 13.20 Nieu
we gram. 13.40 Lichte muz. 14.00 Kamermuz. 14.35
Voor de plattelandsvrouwen. 14.45 Gevar. progr.
(herh.). 16.00 Voor de zieken. 16.30 Ziekenlof.
17.00 Voor de jeugd. 17 40 Beursber. 17.45 Rege-
ringsuitz.: Gesproken brief uit de Nederlandse
Antillen, door Henk Dennert. 18.00 Limburgs
symf.ork. en soliste. 18.20 Pol. lezing. 18.30 Voor
de jeugd. 19.00 Nieuws. 19.10 Act. 19.25 Lijdens
meditatie. 20.00 Liederen. 20.30 Avondcollege::
radiolessen. 21.00 Orgelrecital met toelichting.
21.35 Les mystères de la foi, oratorium. 22.25
Boekbespr 22 30 Nieuws. 22.40 Gehuwd en onge
huwd, lezing. 22.55 Interview. 23.00 Kamer-ork.
en piano. 23.40 Gram. 23.55—24.00 Nieuws.
BRUSSEL. 324 m.
12.00 Nieuws. 12.02 Gram. 12.15 Pianorecital.
-2.3012.35 Weerber 12.50 Koersen. 13.00 Nws.
12.15 Kamermuz 14.00 Schoolradio. 15.45 Gram.
16.00 Koersen. 16.06 Duitse les. 16.21 Vlaamse ka
mermuziek. 17.00 Nieuws. 17.15 Zangrecital. 17.40
Boekbespr. 17.50 Voor de jeugd. 18.20 Voor de
soldaten. 18.50 Sportkroniek. 19.00 Nieuws. 19.40
Gram. 19.50 Lezing. 20.00 Hans, le joueur de flüte.
operette. 22.00 Nieuws. 22.15 Gram. 22.55—23.00
Nieuws.
VOOR MAANDAG
NTS: 20 00 Journ. en weeroverz. AVRO: 20 20
Discussie. 20.50 TV-film. 21.30—22.20 Muzik progr
VOOR DINSDAG
NTS: 20.00 Journ. 20.20 Filmdocumentaire. 20.30
Documentaire. 21.00—22.30 Speelfilm. NTS: 23.15
—24.00 Eurovisie: Filharm.-ork. van Londen en
solist.
VICTOR GSOVSKY de van origine
Russische, sinds de revolutie in West-
Europa werkzame pedagoog en choreo
graaf, die ondere vele anderen Irene Sko-
rik, Violette Verdy en Colette Marchand
tot ballerina's maakte, heeft het reper
toire van het Amsterdams ballet verrijkt
met een pas-de-deux op zeer aantrekke
lijke muziek van Alexander Glazoenov,
waarvan met medewerking van het door
Anton Kersjes gedirigeerde Kunstmaand
orkest gistermiddag in de hoofdstedelijke
schouwbur- de première werd gegeven.
Dit duet uit „Raymonda" is vakkundig
gemaakt in de romantische hogeschool-
trant van Petipa, aanvankelijk moeilijker
dan de populaire standaardnummers, maar
tevens toch minder effectief. Met haar
stevige virtuositeit wist Angela Bayley er
het gewenste succes mee te behalen. Ben
de Rochemont, haar goede partner, kwam
vooral in de coda gelukkig uit de voeten.
Gsovsky heeft voor hetzelfde gezelschap
nog een tweede duet geleverd, op muziek
van Franz Liszt, waarvan de eerste uit
voering in Amsterdam nog moet volgen.
Van het verdere programma, dat in dezë
matig bezochte matinee voor het voetlicht
werd gebracht, is weinig nieuws te be
richten. In de tweede akte van „Het Zwa-
nenmeer" debuteerde Panchita de Péri als
Odette, welke rol zij met verrassende al
lure vertolkte. Briljant was haar prestatie
geenszins, daartoe mist zij nog de tech
nische finesse. Maar het is nog niet te laat
om te hopen dat er een volwaardige soliste
uit deze stellig begaafde danseres zal
groeien. Niet slecht maar wel ongelijk
waren Clazina Nepven en Gisela Reinhold
als de leidende zwanen. Mizzi van der Lanz
was ditmaal de zangeres in „Bachianas
brasileiras" van Heitor Villa Lobos, waar
Job Sanders een wat moeizame choreo
grafie bij had bedacht.
David Konino
