Tal van terroristische
aanslagen in Frankrijk
OêfZB WOiNSMG-TtP
H
Zestienhonderd deelnemers
aan anti-atoombom-mars
Der Spiegel schildert Strauss
af als dictator in de dop
F.L.N. lijkt
bij te draaien
Vluchtelingenstroom uit
Oost-Duitsland
16.
Ds. Buskes: Gewetenskreet op Pasen
DINSDAG 4 APRIL 1961
Toto vooraf
Eerste paasdag
Tweede paasdag
Bourguiba contra Messali
Koude tweede paasdag
WEEKABONNEMENTEN
HERO doperwtjes extra fijn!
De radio zeeft woensdag
T eleitiripfrrnrfrnwma
Lange
jongenspantalon
8 jaar nu
50
V
De T.V.-tot leidde zaterdagavond min of
meer het programma van de paasdagen
in. Theo Eerdmans heeft het nu
wel een vaste vorm gegeven: korte
interviews, wat spectaculaire privé-
stunts en snelle entre-actes met variété.
Hij trof in de Vlaamse t.v. dame Paula
Seemer een vriendelijk tegenspeelster, in de
jonge opera-zangeres Wilma Driessen een
nogal nerveus en al te bereid slachtoffer
en in de judo-specialist Maurice Nieuwen-
huizen de vlotte zelfverzekerde figuur, die
precies weet wat het allemaal waard is.
Er zat in elk geval lijn in het geheel,
tempo, verrassing. Op deze leest moet
Eerdmans zijn toto maar blijven schoeien
„School voor Volwassenen" beleefde
zondag zijn laatste verschijning. Het was
verreweg de sterkste aflevering van deze
serie, die de indruk achterlaat van een
geslaagde experimentele combinatie tus
sen documentaire en tele-dramaturgie
De illustratie van het Evangelie van Jo
hannes, die zich richtte op de zeven ge
meenten waarvan de brieven van de apos
tel gewagen, werd eentonig en oninteres
sant. Het leek ons een voorbeeld van een
slechte synthese tussen een belangrijk
Woord en een daarbij veel meer storend
dan inlichtend beeld. Het Amsterdams
Kunstmaandorkest met Herman Krebbers
en Theo Olof was ook nu weer het beluis
teren waard. Ook hierbij zou men het
beeld liever willen uitschakelen.
Des morgens was in Eurovisie-relais de
Paus te zien tijdens zijn toespraak tot de
gelovigen op het Sint Pietersplein in Rome.
De beeldkwaliteit was zeer helder, veel
beter dan in de daaraan voorafgaand uit
zending uit Assisië.
De N.T.S. vergastte de televisiekijkers
maandagmiddag op een Amerikaanse
montering van Beethoven's opera ,Fide-
lio". Het specifiek Amerikaanse van deze
reproduktie was dat het werk in het En
gels gezongen werd, wat voor licht kwets
bare muzikale oren een minder aangena
me klank zal betekend hebben. Overigens
mocht deze t.v.-film gelden als een eer
lijke poging, om met een minimum van
trucs een werk te realiseren, dat om en
kele scènes (vooral die der gevangenen
en de slotapotheose) voor iedere regisseur
een opgave betekent, die hem grijze ha
ren kan bezorgen. Reëel gezien vanuit het
t.v.-standpunt, zou er in deze opera duch
tig moeten gesnoeid worden en diende zij
vrijmoedig aan dit moderne medium te
worden aangepast; maar wij zouden de
laatsten zijn om een dergelijke brutale in
greep aan te bevelen, laat staan haar toe
te juichen. Beethovens enige opera is in
haar geheel, dus ook in haar scènische
zwakheden, te nemen of totaal ongemoeid
te laten. De Opera Company van de
N.B.C. heeft zich met vereiste eerbied tot
het eerste bepaald, waarom haar poging
respect verdient ondanks tal van onover
komelijke zuiver muzikale stagnaties, die
de actie remmen. Soms werd het dan wel
eens een zeer statisch geval, bij voor
beeld in de kwartet-canon van de eerste
akte. In de schouwburgzaal wordt men bij
deze scène vergoed door het zuiver muzi
kale genot en de vocale schoonheid maar
op de klankfilm boet het daarvan te veel
in. Minstens had men toch kunnen ver
wachten dat men de vrij lange instru
mentale inleiding van het kwartet niet zo
actie-loos zou hebben laten verlopen.
Overigens werd elders wel getracht om
Beethoven's muzikale vormschema's speel-
technisch te vullen. Vermeld kan worden
dat de toneelbeelden aan suggestief effect
niets tekort kwamen. De vrije scènische
aanpassing van het instrumentale inter
mezzo voorafgaande aan het eerste optre
den van Pizarro, mocht een knap stukje
televisieregie heten.
Tot de eerlijke dingen van de montering
behoorde ook de directe scènische vertol
king; er was geen play-back-systeem toe
gepast. En het bleek dat men niet alleen
met voortreffelijke vocalisten, maar tevens
met geraffineerde acteurs te doen had.
Dat maakte dan ook dat de voordelen die
de T.V. op een theatervoorstelling heeft
menigmaal aan 't licht kwamen in close-
ups die een bepaald moment psychologisch
sterk tekende. De rol van de gevangenbe
waarder, meesterlijk getypeerd door Ches
ter Watson, kwam daardoor volkomen uit
de schaduw, waarin men deze figuur in
de schouwburg meestal ziet; ook de con
trasten Leonore-Marceline-Irene Jordan en
Judith Raskin vielen direct treffend op.
En zo was het ook met de verhouding Flo-
reston-Pizarro-John Alexander en Lee
Cars die speeltechnisch, maar ook vo
caal bewondering afdwong.
Het hoogtepunt was tenslotte daar, waar
Beethoven zijn geniaalste ingeving had,
namelijk in de grote sopraan-aria. „Ab-
scheulicher!", die, dank zij het nobele ge
luid van Irene Jordan, en misschien meer
nog om haar stuk beeldende mimiek, een
ontroerende indruk wekte.
De reproductie werd ingeleid door dr.
Jos. Wouters met een goed gedocumen
teerde, maar wat te uitvoerige causerie.
De avond was gereserveerd voor de vas
te rubrieken van de V.P.R.O. Men kent
de verschijning van dr. Van Swol te goed
om niet een sympathiek gesprek te ver
wachten, dat ons ditmaal zelfs in het do
mein van een tandarts voerde. Toch, zo
geloven wij, is dat nu niet de ideale stof
voor tweede paasdag. Overigens, levert
Maya Bouma die dan wel? Haar eerste
programma bleek een verrassing, maar
nu de „nieuwigheid" er af is weten we
al waar we met Maya en de methode
om een cabaretje op te bouwen aan toe
zijn. Ze is toch niet veelzijdig genoeg om
er eens echt voor te gaan zitten: haar
gasten moeten die aspecten proberen waar
te maken, maar ook die zijn herhaaldelijk
in de beeldbuis op zoek naar onze waar
dering. Dat wil niets zeggen over de kwali
teiten in het optreden van Henk van Ulsen
cn Rob van Reijn, het geeft alleen nog
^ns aan hoe groot het gebrek is aan wer
kelijk talent wanneer men telkens terug
valt op de gerenommeerde grootheden.
'et meest amuseerden we ons met „De
oude draaidoos", waarin figuren uit de
dertiger jaren herleefden in een overigens
abominabel filmpje.
Beeldschermer
(Van onze correspondent)
PARIJS. De afgelopen paasdagen heb'
ben Frankrijk bijna honderd doden en een
veelvoud aan gewonden gekost, die weer
op de lange lijst van de verkeersoorlog
geschreven moeten worden. De lijst is dit
keer zelfs tweemaal zo lang als vorig jaar.
Bij de talrijke slachtoffers, die nu bijna
traditioneel wel na iedere feestdag be
treurd schijnen te moeten worden, voegen
zich dit jaar bovendien de doden en ge
wonden, die bij terroristische aanslagen
zijn gevallen. Voor het eerst zijn de acti
visten nu ook in Marseille opgetreden door
bommen te deponeren bij het Tunesische
consulaat en bij een links georiënteerd
dagblad. Doden zijn hierbij gelukkig niet
gevallen.
Ook in Parijs zijn de afgelopen dagen
bommen ontploft, waarvan er een bestemd
was voor de oud-minister van Binnenland
se Zaken van Mendès-France, Francois
Mitterrand, die echter niet thuis was en
zo ten tweede male aan een aanslag kon
ontkomen. In Livry-Gargan, een voorstad
van Parijs, werd tenslotte bij een vergel
dingsgevecht tussen Algerijnen van con
currerende politieke overtuigingen, de
zoon gedood van een cafébaas in wiens
etablissement de veldslag plaats had.
Intussen schijnen de verantwoordelijke
leiders van het F.L.N., na hun teleurstel
lend besluit de ontmoeting met de fransen
in Evian op vrijdag af te gelasten, wat
bij te draaien. Voor het eerst in de ge
schiedenis is maandag een Amerikaanse
diplomaat, in de persoon van de ambas
sadeur in Tunis„Walmsley, nu openlijk door
F.L.N.-ministers ontvangen en na de
audiëntie werd door* een hunner, Jazid, die
verantwoordelijk is voor de informatie en
de propaganda, bekend gemaakt dat zijn
organisatie nog altijd bereid is op ds over
eengekomen basis met Frankrijk over de
vrede te spreken, als de Franse regering
onomwonden verklaart niet tegelijkertijd
onderhandelingen te voeren met de concur
rerende M.N.A. Ook achter de schermen,
onder meer in Zwitserland, werden de on
derhandelingen tussen Fransen en Alge
rijnse boodschappers intensief voortgezet
en vanmorgen achtte men in Parijs zelfs
de mogelijkheid niet uitgesloten dat het
officiële contact in Evian deze week toch
nog zou kunnen worden gelegd.
De Franse regering heeft Camille
Blanc, de bij een aanslag om het leven
gekomen burgemeester van Evian, pos
tuum de „Orde van de Natie" verleend.
TUNIS (AFP) Het persbureau ..Tunis
Afrique Presse" meldt, dat president
Bourguiba van Tunesië de leider van de
„Algerijnse Nationale Beweging" (MNA)
Messali Hadj, heeft verzocht, van het
toneel te verdwijnen in deze periode waar
in het om de toekomst van Algerije gaat.
In een later bericht van het persbureau
werd gezegd, dat Bourguiba daags na zijn
gesprek met president De Gaulle in Ram-
bouillet Messali Hadj mondeling had laten
weten, dat hij zich beter uit het politieke
leven kon terugtrekken. Volgens Bourgui
ba was dit het enige wat de leider van de
M.N.A. eers- en fatsoenshalve kon doen
aldus het persbureau.
Messali Hadj heeft maandag m een
vraaggesprek met de Amerikaanse radio-
en televisiemaatschappij C.B.S. meege
deeld, dat hij brieven aan presidenten
Nasser, Bourguiba en koning Hassan
heeft gezonden met het verzoek, een toena
dering tussen de Algerijnse nationalisti
sche groeperingen te bevorderen. Hij zei
dat de M.N.A. bereid is met de F L N. on
derhandelingen te voeren om tot eenheid
te komen.
Messali Hadj verklaarde dat hij zich niet
bij het F.L.N. wilde aansluiten. Hij herin
nerde er aan, dat hij de eerste Algerijn
was die onafhankelijkheid voor zijn land
opeiste. Nu, na een strijd van veertig
jaar voor dit doel, zou hij zich niet opzij
laten schuiven. Hij zei dat hij de Franse
regering had voorgesteld, tegelijk met de
besprekingen in Evian, in een andere stad
in het Franse departement Savoie een
soortgelijke conferentie met afgevaardig
den van de M.N.A. te houden.
De bewoners van een perceel aan de
Prins Hendrikstraat te IJmuiden hebben
de tweede paasdag bepaald niet zo vrolijk
kunnen vieren, daar de brandweer een
stookverbod had uitgevaardigd. De be
woners van de woning hadden namelijk de
politie gebeld, omdat in hun huiskamer
rook en kolendamp naar binnen kwamen
uit de woning van hun benedenburen. De
brandweer werd erbij gehaald en die acht
te het raadzamer een stookverbod uit de
vaardigen, aangezien er een lek in de
schoorsteen zit.
dienen uiterlijk op woensdag te worden
betaald, daar de bezorgers op donder
dag moeten afrekenen
DE ADMINISTRATIE
De gastvrouw verrast haar gasten op
Hero doperwtjes extra fijn. In één
woord verrukkelijk! Geniet ook van
Hero doperwtjes zeer fijn en fijn.
'n Sortering naar grootte en altijd
topkwaliteit!
de huisvrouw die gastvrouw is,
verkiest Hero Conserven
HILVERSUM 1. 402 m. 7.00 VARA. 10.00 VPRO.
10.20 VARA. 19.00 VPRO. 19.30—24.00 VARA
VARA: 7.00 Nieuws. 7.10 Gymn. 7 20 Gram. 8.00
Nieuws. 8.18 Gram. 9.00 Gym. voor de vrouw. 9.10
Gram. (9.35—9.40 Waterst.). VPRO: 10.00 De
stadskerk, lez. VARA: 10 20 10.20 Voor de vrouw.
1100 RVU.: De Nederlandse boer in Zuid-Bra-
zilië, door drs. H Hack 11.30 Gevar. progr. 12.30
Land- en tuinb.meded. 12.33 Voor het platteland.
12.38 Hawaiianmuz. 13.00 Nieuws en tentoonstel
lingsagenda. 13.20 Lichte muz. 13.45 Gesproken
portret. 14.00 Gram. 15.00 Op reis door de wereld,
ezing. 15.10 Voor de jeugd. 17.00 Lichte muziek.
17.20 Dansmuz 17.50 Regeringsuitz. Emigratie
rubriek: Het emigratiepraatje van H. A. v Luyk.
18.00 Nieuws en comment. 18.20 Act. 18.30 R.V.U.:
Techniek en beeldende kunst, door W. A. Keu
zenkamp 19.00 Voor de kinderen. 19.10 Kantte
keningen. 19.20 VARA-Varia cn gram. VPRO:
19.30 Voor de jeugd. VARA: 20.00 Nieuws. 20.05
Gram. 20.15 Otello, opera In de pauze (plm. 21.30)
Tussen mens en nevelvlek, lezing. 22.20 Zestig
jaar levenservaring, lezing. 22.30 Nieuws. 22.40
Otello. opera (verv.). 23.15 Klankstudies. 23.55—
24.00 Nieuws.
HILVERSUM II. 298 m. 7.00—24.00 NCRV.
NCRV: 7.00 Nieuws en S.O.S.-ber. 7.10 Gram.
30 Een woord voor de dag. 7 40 Gram. 8.00 Nws.
.15 Radiokrant. 8.35 Gram. 9.00 Voor de zieken.
„.35 Gram. 9.40 Voor de vrouw. 10.10 Gram. 10.15
Morgendienst. 10.45 Gram. 11.00 Hertog te huur,
hoorsp 11.45 Gram. 12.05 Kamermuz. 12.30 Land
en tuinbouwmeded. 12.33 Gram. 12.40 Installatie
Nieuw-Guinea-Raad in Hollandia. 13.00 Nieuws.
13.15 Gram. 13.50 Gram. 15.00 Muz voor de jeugd.
15.45 Gram. 16.00 Voor de jeugd. 17.20 Gram. 17.40
Beursber. 17.45 Het Spectrum, lezing. 18.00 Koor
zang 18.20 Gram. 18.30 Kongo tussen hoop en
vrees, rep. 18.40 Gram. 19.00 Nieuws en weerber
19.10 Op de man af, praatje. 19.15 Leger des Heils-
muz 19.30 Radiokrant. 19.50 Koperork. 2010 Bij
de gratie Gods. klankb. 21.40 Omr.-dubbelkwart.
22.00 De kerk op wieltjes, klankb 22.20 Gram.
22.30 Nieuws 22.40 Avondoverdenking. 22.55 Pla-
tennieuws. 23.55—24.00 Nieuws.
BRUSSEL. 324 m
12.00 Nieuws. 12.02 Gram. 12.30 Weerber. 12.35
Gram. 12.50 Koersen 13.00 Nieuws. 13.15 Gram.
14.00 Gram. 14.45 Koorzang. 15.00 Gram. 15.10
Koorzang (verv.) 15.30 Gram. 16.00 Koersen. 16.06
Engelse les. 16.21 Gram. 17.00 Nieuws. 17.15 Gram
17.50 Boekbespr. 18.00 Lekenmoraal en filosofie.
18.20 Voor de soldaten. 18.50 Sportkroniek. 19.00
Nieuws. 19.40 Koorzang. 19.45 Litterair progr. 20.00
Akademie der discofielen. 21.30 Gram. 22.00 Nws
22.15 Kron van de litteraire tijdschriften. 22.30
Muzikale lezing. 22.55 Nieuws. 23.00 Vopr de zee
lieden.
VOOR DINSDAG
NTS: 19 30 Int agrarisch nieuws. 20 00 Joum
20.20 Korte film 20 45—22 10 Speelfilm.
VOOR WOENSDAG
NCRV: 17.00 Voor de jeugd. NTS: 17.30—17.40
Intern, ieugdiourn 20.00 Journaal en weerovêrz
20.20 Installatie Nieuw-Guinea-Raad AVRO 20 40
Soortpanorama 2110 Zangrecital. 2130 TV-film
22.10—22.40 Litteraire gedachtenwisseling.
BERLIJN (UPI) Hoge functionarissen
van de Westberlijnse vluchtelingendienst
hebben gezegd, dat vierduizend Oost
duitsers van de paasdagen gebruik hebben
gemaakt om naar West-Duitsland te
vluchten. Men denkt, dat in totaal zeven
duizend Oostduitse vluchtelingen naar het
westen zijn gekomen, meer dan tweemaal
het aantal dat gewoonlijk in een week de
grens over komt.
Advertentie
Alleen geldig woensdag 5 april
in Trevira en Terlenka 55/45, grijs en
multicolors, verstelbare elastische band.
GROTE MARKT 1
HAARLEM
(Van onze Amsterdamse redacteur)
In navolging van Amerika, Engeland,
Duitsland, België en Zweden is nu ook in
Nederland een anti-atoombommars gehou
den. Ondanks de slechte weersomstandig
heden van de tweede paasdag hebben ruim
1600 demonstranten, meest leden van pa
cifistische en socialistische groeperingen,
deelgenomen aan de mars, die 's morgens
in Amersfoort startte en die via Utrecht
naar Amsterdam ging, waar de betogers
met hun spandoeken een vier kilometer
lange route van het Sarphatipark naar de
Dam aflegden. Voor het vervoer tussen
Amersfoort en Utrecht en Utrecht en Am
sterdam had men de beschikking over der
tig autobussen en vijftig personenauto's.
Tijdens de mars werden spandoeken
meegevoerd met leuzen als: „Ons land
geen schietschijf", „Weg met de atoom
bom", „Wie het atoomzwaard trekt, zal
door het atoomzwaard vergaan", „Beter
actief voor de vrede dan radio-actief" en
„Eén wereld of geen wereld".
Een samenkomst in Soesterberg kon
geen doorgang vinden, omdat tevoren geen
vergunning was aangevraagd.
In Amsterdam deed zich nog de moei
lijkheid voor, dat de politie geen toestem
ming gaf voor het meevoeren van enkele
leuzen, die in andere steden wel genade
vonden, zoals bijvoorbeeld „Geen atoom
wapens voor Nederland" en enkele in al
gemene zin gestelde anti-A-bom leuzen,
die een delegatie uit Duitsland wilde-mee
voeren.
De slotbijeenkomst in Krasnapolsky trok
ruim 1200 bezoekers, van wie de meesten
van buiten Amsterdam kwamen. Eén van
de negen sprekers was d s. J. J. B u s-
k e s, die deze mars een „gewetenskreet'
noemde. Hij verheugde zich erover, dat
deze plaats had tijdens Pasen, het opstan-
dingsfeest. ..Wij hebben de verantwoorde
lijkheid om uit de kracht van de opstan
ding de wereld bewoonbaar te maken. We
zullen er goed aandoen te beseffen, dat
het westen de eerste atoombom heeft laten
vallen. Wat we verkeerd hebben gedaan
kunnen we niet meer goedmaken. Maar
we zullen van vandaag af de handen kun
nen ineenslaan om te komen tot een nieu
we rechtsorde en een nieuw volkenrecht"
D s. K. Strijd uit Den Bosch vroeg
zich af hoe het mogelijk is, dat wij in Ne
derland alles blijven slikken". „Iedereen
legt zich neer bij de NAVO-ideologie en de
atoombewapening. Men slikt de verklaring
van een generaal, die zegt, dat onze distri
butiekaarten al weer klaar liggen, maar
men vraagt zich niet af of het voedsel
straks niet radio-actief zal zijn. Een be
kende bioloog heeft onlangs gezegd, dat in
het diepste geheim wordt gewerkt aan het
kweken van ziektekiemen, die hele volken
kunnen uitroeien. Waar blijft het verzet
van de wereld? De anti-atoombom-mars is
een van de middelen om de massale apa
thie te doorbreken, die alom heerst, aldus
ds. Strijd.
Dr. Milowski uit Leiden hekelde
het feit, dat de beslissing over het ge
bruik van de atoombom van het parle
ment is afgenomen en in handen is gelegd
van enkele personen. Daarmee is een be
langrijk deel van de staatsmacht aan de
militairen toegevallen en de democratie
om hals gebracht. Men moet niet denken
aan de rampen die kunnen ontstaan als
die paar mensen een vergissing begaan.
Wij kunnen ons leven alleen maar be
schermen door de atoombommen te ver
nietigen, aldus deze spreker uit Leiden.
Een Japanse delegatie houdt lezingen
met films over de Japanse actie tegen
de atoombom. Zij treedt ook in Haar
lem op, namelijk hedenavond om acht
uur in restaurant Brinkmann, orider
auspiciën van een Nederlands comité
onder voorzitterschap van prof. dr A.
de Froe. De delegatie bestaat uit (van
links naar rechts): de heren S. Wada,
hoofdbestuurslid van de bond van
hem te zwaar werd.
overheidspersoneel in Japan, dr. F.
Araki, lector in de pathologie aan
de universiteit van Hirosjima, M.
Hiragaki, hoofdbestuurslid van de
Japanse onderwijzersvereniging en dr.
Y. Fukushima, landbouwdeskundige.
Een vijfde lid van de delegatie, een
der slachtoffers van de atoombom
aanval op Nagasaki, is naar Tokio
moeten terugkeren omdat de tournee
Prof. d r. A. J. R a s k e r uit Oegst-
geest vroeg zich in een bewogen rede af:
„Is het beschaving, dat er apparaten
klaar staan, die in enkele seconden een
stad van een miljoen inwoners in een ro
kende en stinkende puinhoop kunnen ver
anderen en dat één oorlog meer dan een
miljard doden kan veroorzaken? Kan men
het beschaving noemen dat duizenden ge
leerden over de gehele wereld bezig zijn
met de vervolmaking van deze wapens?"
Prof. Rasker stelde voorts, dat het Neder
landse volk niet in vrijheid heeft kunnen
beslissen dat er atoomwapens op ons
grondgebied werden opgeslagen. Door dit
feit, dat door een toevallige uitlating van
een Amerikaanse controlecommissie be
kend is geworden, is heel Nedelrand ge
varenzone-A geworden.
Het Nederlandse volk wordt massaal en
stelselmatig bedrogen bij de voorlichting
over atoomvraagstukken, zo riep de
Utrechtse spreker E. B. Schuurman
uit. Eén enkele 20-megatonbom heeft ech
ter viermaal zoveel explosieve kracht als
alle explosieven die in de laatste wereld
oorlog zijn gebruikt. Hij verweet de B.B.
gebrek aan werkelijkheidszin die in een in
structieboek voor de reddingsdienst slechts
spreekt over brisant- en brandbommen,
maar met geen woord over de atoombom
rept.
Rumoerig slot
LONDEN De anti-kernbom-paasmars
van Aldermaston en de Amerikaanse
luchtmachtbasis Wethersfield naar Londen,
die vier dagen lang zo vreedzaam was
verlopen, kreeg gisteravond een minder
vreedzaam slot met de arrestatie van 31
demonstranten, zo meldt onze correspon
dent.
Na de redevoeringen op Trafalger Square
trokken ongeveer zeshonderd wandelaars
naar de Amerikaanse ambassade op Gros-
venor Square, waar zij wilden demonstre
ren tegen de Amerikaanse onderzeeboot
basis in Schotland. Twee van de leiders
werden gearresteerd. Vijftig andere demon
stranten waren het daar niet mee eens.
Zij marcheerden naar het politiebureau,
politie leverden. Het resultaat was dat nog
waar zij een verbitter^ gevecht met de
eens 25 betogers naar de cellen werden
gevoerd. Op Travalger Square werden eer
der al vier mensen gearresteerd.
Nat tot op de huid en totaal verkleumd,
maar zingend en met van enthousiasme
en regendruppels glimmende gezichten,
kwamen de vijftigduizend anti-kernbom-
wandelaars gistermiddag aan op het tra
ditionele trefpunt van alle Britse protest
demonstraties: Trafalger Square. Kort
daarvoor, bij het begin van Whitehall, had
den de twee groepen anti-kernbom-wande-
laars, de eerste afkomstig van het kern
centrum Aldermaston in Berkshire en de
tweede van Wethersfield in Essex, zich
met elkaar verenigd.
Een grappenmaker droeg een bord met
een protest tegen de natuur: „Ban de re
gen uit". Op Trafalger Square stonden
ruim vijfduizend Londenaren te wachten
op deze massale optocht. Zij bleken zo te
zijn geïmponeerd door het doorzettingsver
mogen van de vijftigduizend, dat zij hen
luide toejuichten.
De Britse filosoof Bertrand Russell ont
hulde dat zijn vete met kanunnik Collins
over het feit of men al dan niet door „bur
gerlijke ongehoorzaamheid" tegen de kern
bom moet strijden, was bijgelegd.
De politieke vuurvreter Michael Foot,
die vier dagen lang vooraan had gelopen,
schreeuwde gistermiddag als laatste over
Trafalger Square, dat zij „een overwin
ning hadden behaald, even groot als vo
rig jaar in Scarborough", en beloofde dat
Labourleider Hugh Gaitskell dit jaar in
Blackpool opnieuw een nederlaag zou lij
den.
Collecte
Het einde kwam met een verzoek om
geld, omdat, zoals Jack Homer van de
vakbond van Brandweerlieden zei, „die
sympathieke" provinciale raad van Es
sex de wandelaars het vel over de neus
had gehaald met zijn eis van vijf gulden
voor een nacht slapen op de kale houten
vloeren van een school.
Binnen een oogwenk was er in ponden,
dollars, guldens, marken en andere valuta
een bedrag van ruim Achtduizend gulden
bijeen, dat kanunnik Collins in zijn zak
ken en zijn rugzak propte.
KOPENHAGEN (Reuter) In Kopen
hagen hebben zondag ongeveer vijfduizend
mensen deelgenomen aan een demonstra
tie tegen kernwapens. Een deel van de be
togers had een mars van 65 km achter
de rug. Zij waren op Goede Vrijdag uit
Holbaek vertrokken.
HAMBURG (DPA) Ongeveer acht
duizend Westduitsers hebben in het paas
weekeinde marsen gehouden om te protes
teren tegen kernwapens. Maandag werden
in tien grote steden protestbijeenkomsten
gehouden. In Bremen kregen de betogers
pamfletten, waarin hun werd aangeraden
in Oost-Berlijn te gaan protesteren.
NEW YORK (Reuter-AFP) Op Paas
zaterdag zijn in New York en Washington
en andere plaatsen in de Verenigde Sta
ten betogingen gehouden voor internatio
nale ontwapening en tegen kernwapen
proeven.
(Van onze correspondent)
BONN Met de nauwelijks verhulde
beschuldiging, dat de Westduitse minister
van Defensie, Franz Joseph Strauss er
niet alleen naar streeft bondskanselier,
maar ook een soort neo-dictator van de
Westduitse bondsrepubliek te worden, heeft
het weekblad „Der Spiegel" een der
scherpste politieke aanvallen in het na-oor-
logse Duitsland geopend. Het links-libera
le blad, dat met zijn oplage van 400.000
exemplaren wekelijks vijf miljoen Duit
sers tracht te bereiken, geeft in vijftien
bladzijden een vernietigend politiek por
tret van de 45-jarige ambitieuze Beier, die
zich onlangs een tweede „macht" heeft
verworven. Hij steunt als minister van
Defensie niet alleen meer op de Bundes-
wehr maar is twee weken geleden ook ge
kozen als voorzitter van de CSU,
Het lijdt voor politieke waarnemers in
Bonn sindsdien geen twijfel meer, dat de
eerzuchtige Strauss zijn politieke carrière
in kaart heeft gebracht: eerst het bezetten
van de stoel van de huidige minister van
Buitenlandse Zaken Heinrich von Brenta-
no, dan, na het uiteindelijk toch onvermij
delijk verscheiden van de oude Adenauer
en een interimaat van de vice-kanselier
Ludwig Erhard, het kanselierschap van de
Westduitse bondsrepubliek.
Nu ons land zich kopzorgen begint te
maken over een te nauwe politieke bin
ding met hetgeen sommige Nederlandse
diplomaten onder elkaar de „rotte peren
club" noemen het Europa der wankele
vaderlanden: het Frankrijk van na De
Gaulle, het gespleten België, het labiele
Italië is het belangwekkend te verne
men hoe Der Spiegel zich de bondsrepu
bliek van Strauss voorstelt.
De allesoverschaduwende bezorgdheid
geldt het feit dat Strauss geen werkelijke
democraat zou zijn, niets bijzonders overi
gens in een land waar men nog steeds ge
looft dat democratie een systeem is.
Strauss heeft niet het minste respect voor
zijn politieke tegenstanders, die hij als
„wereldverbeteraars, astrologen, huilebal
ken of communistische agenten" afdoet, zo
zegt het blad en het staaft dat met een
aantal citaten, die tussen twee slokken
bier uit de mond van deze Beierse „Intel-
ligenz-Bestie" gevloeid zijn.
Zo zei Strauss over de Nobelprijswin
naar Otto Hahn geringschattend: „Een
oude gek die niet slapen kan als hij aan
Hirosjima denkt" en over Willy Brandt
zei de voormalige Wehrmachtmajoor
Strauss: „Wij vragen hem: wat heeft hij
twaalf jaar lang in het buitenland gedaan?
gedaan hebben."
Der Spiegel gelooft dat de energieke,
Wij weten wat wijzelf hier in Duitsland
welbespraakte en ambitieuze Strauss tege
moet komt aan de Duitse hang naar een
sterke man, nog steeds even hevig in een
land waar men „regeringswisselingen niet
aan de volkswil, maar aan een daad van
God toeschrijft". Het blad duidt ook aan,
hoe Strauss wanneer hij eenmaal bonds
kanselier zou zijn, zijn regering zal ver
eeuwigen: paniek zaaien, manipuleren met
de kieswet, zoals Adenauer al twee keer
tevergeefs geprobeerd heeft een groot
scheepse omkoping der kiezers, met acties
zoals de verdeling der Volkswagenaande
len, wederinvoering van de doodstraf voor
politieke misdaden. Als potentiële steunpi
laren van Strauss ziet Der Spiegel de gro
te industrie en de kerk die beide Strauss
ophemelen als de anti-communistische
redder.
Als derde steunpilaar ziet het blad de
Bundeswehr, die de laatste tijd inderdaad
al op onduldbare wijze in het Duitse po
litieke leven heeft ingegrepen. Strauss
heeft, zo zegt Der Spiegel een ideologie
voor de Bundeswehr klaar. De Westduitse
soldaten moeten voor hetgeen zij van 1939
tot 1945 misdaan hebben, nu een herstel
betaling leveren in de dienst van de vrije
wereld. Maar, zo zegt het blad „God be
hoede de wereld voor dit soort herstelbe
talingen."
De aanval treft niet alleen Strauss' poli
tieke opvattingen en zijn merkwaardige on
bezorgdheid over een kernoorlog, maar
eveneens zijn persoonlijke leven, vooral
zijn arrogante optreden tegen politieman
nen die het waagden zijn al zes keer we
gens verkeersdelicten veroordeelde chauf
feur te bekeuren. Zijn persoonlijke habi
tus wordt geïllustreerd met een serie fo
to's waarop hij een kiesvergadering toe-
brult, een bisschop de ring kust en met
Kurt Jürgens carnaval viert.
Het artikel zelf met al zijn toespelin
gen, implicaties en onbewijsbare voorspel
lingen is geen schoolvoorbeeld voor een
democratische pers. Maar de vraag blijft
hoe men voor de steeds weer opduikende
ondemocratische gezwellen in Duitsland op
een andere manier moet waarschuwen
Ook de nazi's zijn jarenlang onderschat
Der Spiegel besluit: „Vermoedelijk wensl
Strauss noch een kernoorlog, noch de ver
nietiging der parlementaire democratie.
Maar zijn methodes kunnen tot beide lei
den". Met belangstelling wordt nu afge
wacht, of Strauss, die de laatste maanden
een hele serie journalisten en tekenaars
wegens belediging voor de rechter daag
de, ook Der Spiegel een proces zal aan
binden.
