-
f
V ,_J
BËSë&Sm
m
Pierverlenging
is groots werk
Het pierenplan
n
>«5
Vrijdag 21 juli 1961
lil! ïllpils; IMilflllI
^mm
In IJmuiden is men begonnen aan een indrukwekkend
waterstaatkundig werk, het verlengen van de pieren.
Daarvan is vanaf het strand nog niet veel te zien, want
wat er gebeurt, speelt zich onder water af. Dagelijks
zakken namelijk honderden tonnen kleine bruine keitjes
(grint noemt men dat) op de bodem van de Noordzee.
Wèl kan men de speciaal voor dit doel gebouwde vaar
tuigen met hun kort gele pijp, de lading naar buiten zien
varen. En niet eerder dan nadat radiografisch nauw
keurig de plaats is bepaald binnen het onzichtbare trace
van de nieuwe pieren, klapt de bodem van dit vaartuig
open en verdwijnt de bouwstof in de diepte. Zo legt
men tien meter beneden het wateroppervlak een lint
van grint. Het is het fundament van de nieuwe pieren.
Het grootse werk in IJmuiden is begonnen.
i|Ö§||g:
«t
f
Hoeveelheden
Meter voor meter
-
■V
IJ mui den krijgt langere armen
Overzicht van het noordelijk empla
cement. Er is door de duinen een
prachtige weg aangelegd, die echter
niet bestemd is voor toeristen.
NQQKSfl^
f /j
Bij de havenmond in IJmuiden heerst
grote bedrijvigheid. Kraanarmen zwaaien
boven de bleke duintopjes, wegenteerma-
chines doen dampend hun werk, lange trei
nen met enorme keien erop rijden tot vlak
bij de noorderpier. Vrachtauto's gaan af
en aan, tientallen arbeiders lopen over het
uitgestrekte terrein, doorkruist door wegen
soms zo breed als startbanen op vliegvel
den. Er staan veel keten voor aannemers.
In een klein bunkertje zitten drie potige
arbeiders te eten bij een roodgloeiend
kacheltje.
In IJmuiden is men al lang geleden
voorbereidingen gaan treffen voor de eigen
lijke verlenging van de pieren. Daar werd
begonnen met het verlengen van de Ha
ringhaven, met het aanleggen van een
enorm spoorwegemplacement. Op de noor
delijke oever van het Noordzeekanaal ge
beurde iets dergelijks, zij het dat hier een
nieuwe haven gemaakt moest worden.
Terwijl dus op beide oevers grote hoe
veelheden zand werden verplaatst, werkte
aannemer J. Stolk uit Driehuis aan het ver
breden van de bestaande pieren. Deze aan
nemer heeft tot taak die pieren te verste
vigen en te verbreden in verband met het
zware vervoer dat daarop straks zal plaats
vinden. Dan zullen vrachtwagens zware
keien naar de uiteinden der pieren rijden.
Eergisteren wapperde de nationale drie
kleur op de zuiderpier: de aannemer was
2lil0ec.tK
SP0Ö8WS 2 öffUCï.t«Vr
toe aan de laatste meters. Dit is het einde
van een fase in het geweldige project, dat
tot einde 1964 velen zal bezighouden.
In de tweede helft van augustus zal de
eerste trein met uit steengroeven te Bel
gië afkomstige keien, nabij de Haringha
ven arriveren. De komst van die trein zal
met enige feestelijkheid gepaard gaan. Bij
deze officiële „ontvangst" zullen vele hoog
waardigheidsbekleders aanwezig zijn.
Op de noordelijke oever van het kanaal
is de eerste steentrein echter al aangeko
men. Dat was op 15 juni het geval. De
trein, bestaande uit een kleine zestig wa
gons, maakte geen al te beste entree in de
IJmond, want zij bleef even steken in de
Velser tunnel.
Maar nu loopt alles op rolletjes. Wan
neer in de tweede helft van augustus ook
IJmuidens zuidkant van keien wordt voor
zien, zullen dagelijks gedurende twee en
een half jaar achtereen drie treinen naar
de havenmond komen. Van en met maan
dag tot en met vrijdag
Het is dan ook bepaald geen klein con
tract dat Rijkswaterstaat heeft afgesloten
met de diverse Belgische steengroefmaat
schappijen- en exploitanten. De groeven
leveren in totaal 1.915.000 ton hardsteen.
Uit de groeven langs de rivier de Ourthe
komt een hoeveelheid van 850.000 ton en
uit de groeven bij Halle 1.065.000 ton.
Alleen al voor dit transport komt heel
wat kijken. Er moeten „keien" van men
sen aan te pas komen. De Belgische
Spoorwegen zorgde voor enkele honderden
wagons, die gemaakt zijn van om even
Deze „steentjes" vormen een van de
Belangrijkste onderdelen voor de
pierverlenging.
ming het meest wordt gevreesd, enorme
zinkstukken neergelaten. De randen van
deze zinkstukken, die te IJmuiden gemaakt
worden door de Combinatie Zinkwerken,
liggen op de bodem van de Noordzee dan
85 meter van elkaar verwijderd.
Op de zinkstukken wordt grint gestort.
Dit geschiedt met behulp van zogenaamde
onderlossers, dit zijn vaartuigen die hun
lading „door de bodem" kunnen laten zak
ken. Drie van deze onderlossers zijn reeds
in IJmuiden werkzaam, er komen er nog
twee. De onderlossers storten een laag
grint, die aan de randen 1,5 meter dik is
en daarna oploopt tot 3 meter.
Dank zij het Decca-systeem, waardoor
men een punt op zee precies kan bepalen,
kunnen de vaartuigen hun lading kwijt op
de gewenste plaats, in dit geval dus het
traject van de nieuwe pierlichamen. De on
derlossers hebben dan ook speciale appa
raten aan boord, waarmee precies kan
worden berekend, waar de last naar de bo
dem moet verdwijnen.
Op zo'n vaartuig zijn vijf bemanningsle
den, te weten een schipper, een machinist,
een kok en twee dekknechten. Deze men
sen overnachten ook op de vaartuigen. Er
bleek een flinke belangstelling te bestaan
om te monsteren voor deze reisjes met on
derlossers. Want er kwamen bijna zestig
sollicitanten voor de bezetting van slechts
vijf en twintig posten op de vijf vaartui
gen.
Nadat het grint is gelost, begint men
met het storten van de keien, afkomstig
uit België. Dit werk zal zowel worden ver
richt door genoemde onderlossers als door
speciale auto's, die aan twee zijden be
stuurbaar zijn. Dit laatste is nodig, omdat
zware voertuigen immers niet kunnen ke
ren op de betrekkelijk smalle pieren.
De onderlossers zullen aan het werk kun
nen bi ij ven tot het lichaam van keien een
zekere hoogte heeft bereikt en de schepen
er niet meer boven kunnen varen. Als dat
moment is aangebroken moet de aanvoer
van materialen met vrachtauto's geschie
den.
Zo zullen de pieren van IJmuiden wor
den verlengd: meter voor meter zal de
zee moeten wijken voor steen.
Daarbij worden enorme kranen ge
bruikt, die op hefpontons staan. De pon
tons kunnen worden vastgezet op de bo
dem van de zee. De kraan zelf staat dan
boven water en ondervindt dus geen hin
der van de golfslag. Op dit moment is nog
niet bekend hoeveel „kraaneilanden" er
komen. Daarover wordt nog beraadslaagd.
Voor het hele project zijn niet zoveel ar
beiders nodig als menigeen wellicht zou
verwachten. Men denkt slechts enkele hon
derden in te schakelen. In dit verband zij
erop gewezen dat de gemeente Velsen een
extra woningtoewijzing heeft gekregen van
honderdvijftig woningen, bestemd voor
personeel.
Er zullen uiteraard uitgebreide veilig
heidsmaatregelen worden genomen. Het is
begrijpelijk dat er op de pieren niet ge
werkt kan worden bij storm. Men zal on
getwijfeld rekening moeten houden met
om even te variëren „stomverlet".
In grote lijnen hebben wij de verlenging
van de pieren beschreven. Het is echter
denkbaar dat bepaalde werkzaamheden an
ders zullen worden uitgevoerd dan aan
vankelijk was gedacht.
Er valt naast de verlenging nog veel an
der werk te doen. Maanden achtereen zul
len namelijk Franse arbeiders bezig zijn
met bet opruimen van een deel van de
zuiderpier, de zogenaamde knik. (Men zie
hiervoor de plattegrond, waar bedoelde
knik gearceerd is aangegeven).
Deze Fransen, die in dienst staan van
de Société Frabeltra uit Le Havre, komen
binnenkort naar IJmuiden toe met een voor
IJmuiden tamelijk onbekend vaartuig, een
„dipperstretch". Dit is een baggervaar-
tuig, waarmee stukken steen kunnen wor
den opgebaggerd.
Het vaartuig wordt op het ogenblik zee
klaar gemaakt te Le Havre en kan om-
De pieren van IJmuiden, zoals ze er
thans in zee liggen.
De schepen worden groter in de we
reld. Er zijn reuzen van 60.000 en 70-000
ton bij, voor welke schepen het bin
nenvaren in IJmuiden een hachelijke
onderneming kan zijn. Hoe vaak moeten
grote tankers bij een flinke wind al
niet „modderen" om binnen te komen?
Het is bekend. Bekend is ook dat voor
IJmuidens pieren zandbanken liggen,
bekend is ook dat de opening tussen
de uiteinden der pieren „maar" smal
is 160 meter. Bekend is tenslotte dat
er een sterke kuststroom staat in noor
delijke richting, zodat schepen een
flinke snelheid moeten hebben om niet
af te drijven. Hoe groter nu de schepen
worden des te groter wordt de uitloop
afstand totdat de sleepboten ze volko
men in bedwang hebben. Het Loods
wezen in IJmuiden, de kapiteins van
schepen en sleepboten, zij allen weten
van de moeilijkheden alles af.
Aan de havenmond moest dus iets
gebeuren. Er ontstond een plan, na uit
gebreide studie en overleg tussen be
langhebbenden-deskundigen. De lengte
van de nieuwe havenhoofden kwam
vast te staan: zij moeten tot voorbij
de zandbanken reiken en de vorm
werd gekozen om de toegang te ver
leggen met het oog op de zeestroming.
De verlenging zal gevolgen hebben
voor de stranden aan weerszijden van
de pieren. De stranden zullen namelijk
op den duur breder worden. Landwinst
dus!
streeks begin september in IJmuiden aan
het werk gaan. De sloping van het deel
van de zuiderpier geschiedt door het boren
van gaten door het gehele pierlichaam,
waarna er explosieven in worden gedaan.
Hierdoor zal de massa steen gaan scheu
ren. De brokken behoeven dan nog wat
kleiner gemaakt te worden om tenslotte
te worden weggebaggerd. Er zal ook
's nachts gewerkt worden aan boord van
dit vaartuig, dat eigendom is van de
Franse staat en in bruikleen is afgestaan
aan genoemde firma.
Om even bij het opruimen te blijven:
er moeten ook nogal wat wrakken van
schepen tussen de bestaande en toekom
stige pieren worden verwijderd. Wij noe
men slechts het wrak van de in het begin
van de tweede wereldoorlog tot zinken ge
brachte „J. P. Coen".
Er staat in IJmuiden nog veel te gebeu
ren. Honderde i mensen geven hun krach
ten aan dit grootse project. En Nederland
levert weer eens een waterstaatkundige
prestatie
Zo zullen de pieren in IJmuiden er na
verlenging uitzien. De ingang komt
noordoostelijk te liggen. De zuiderpier
wordt verlengd tot ruim 3500 meter,
de noorderpier tot ruim 2800 meter.
Thans hebben de pieren elk een lengte
van ruim 1800 meter. Er wacht in
IJmuiden een gigantisch karwei. Om
dit duidelijk te maken dienen enkele
cijfers. Uit België moeten hiervoor
1.915.000 ton keien komen. Ruim drie
jaar lang zullen elke dag (van en met
maandag tot en met vrijdag) drie trei
nen in IJmuiden aankomen. Elke trein
brengt ruim 1450 ton steen. Via Maas
tricht komt 850.000 ton steen ons land
binnen, via Roosendaal 1.065.000 ton.
De hardsteen is afkomstig uit groeven
een spoorwegterm te bezigen „ex-ge
sloten wagons". De wagons moesten ver
stevigd worden.
Er zijn drie soorten keien, te weten
stukken steen van 300 tot 1000 kilo, van
1000 tot 5000 en van 3000 tot 6000 kilo. De
ze enorme stukken steen kunt ge thans al
op grote hopen zien liggen nabij de Ber
gingshaven, ten westen van Hoogovens.
De Belgische stenen vormen het hoofd
bestanddeel van de nieuwe pierlichamen.
En hiermee komen wij op de te volgen
werkmethode bij de aanleg van de nieuwe
pieren in IJmuiden.
Op de bodem van de zee worden op de
plaatsen waar uitschuring door de zeestro-
1
