Bij de afbeeldingen
ZATERDAG 22 JULI 1961
9
ami
Nu Amerika ook, zijn tweede astronaut in de wereld
ruimte lanceerde hebben de Verenigde Staten hun
achterstand, die met Gagarin's succesvolle tocht duide
lijk in de openbaarheid trad en door Shepard's korte reis
huiten de dampkring iets werd verkleind, verder kunnen
inlopen. Al had kapitein Virgil B. Grissom niets
anders en zelfs nog minder op zijn orderlijst gekregen
dan zijn voorganger en al waren afstand, hoogte en
raket-type practisch identiek aan de bij Shepard's
ruimtevlucht behaalde en gebruikte, het feit, dat het
lanceren en het behouden op aarde doen terugkeren
van een bemande ruimtecabine geen geslaagde gok
betekent, maar reeds een naar verhouding veilige en van
te voren te berekenen onderneming is geworden, kan
als bewijs dienen voor de technische vooruitgang.
T wijf el
Brede opzet kenmerkt het Amerikaanse ruimteprogram
krijgen. Binnen welke termijn en in welke
mate is echter een vraag, die door de
onderscheiden deskundigen verschillend
wordt beantwoord.
Dat de mogelijkheden voor verbetering
van de intercontinentale communicaties
enorm zijn bewijst wel in de eerste plaats
de belangstelling, die hiervoor in de Ver
enigde Staten van particuliere zijde aan
de dag wordt gelegd. Het meteorologische
onderzoek heeft tenslotte vorige week met
de lancering van de Tiros-III een nieuwe
stap gezet op de weg, die moet leiden
naar een uitgebreid waarschuwingsysteem
voor cyclonen en orkanen, welke in grote
delen van de wereld in het verleden reeds
voor teveel ellende hebben gezorgd. Het
zal in de toekomst mogelijk zijn bedreigde
gebieden geruime tijd voor het opsteken
van een storm van het naderende gevaar
Bovenste rij (van links naar rechts):
De Vanguard, een van de eerste Ame
rikaanse kunstmanen, die voor het
buitenaardse onderzoek werd aan
gewend.
Het bemande raketvliegtuig X-15, dat
een maximum-snelheid van meer dan
5600 kilometer per uur heeft bereikt,
en de voorloper is van het wendbare
en evejie?ns bemande ruimtetoestel
Dyna Soar.
'ToonttneB fii «ssvwaï
De Ontdekker-satellieten, die in een
lange serie, de een na de ander, Cape
Canaveral achter zich lieten, ver
schaften de Verenigde Staten hun
meest spectaculaire gegevens.
Het „werkpaard" van de Amerikaanse
ruimtemannen, de Scout-raket. Dit is
de betrouwbaarste van de huidige
voortstuwingsmiddelen van de
Verenigde Staten.
Tiros, de weerprofeet. De derde satel
liet van deze naam werd vorige week
gelanceerd en heeft tot taak het op
sporen en registreren van cyclopen
en orkanen.
De eveneens vorige week afgevuurde
Midas, Arnerika's superspion en opvol
ger van de U-2. Een infrarood oog doet
de Midas reageren op de uitlaatgassen
van (vijandelijke) raketten.
Onderste rii (van links naar rechts):
De Advent, een andere communicatie
satelliet.
Eind volgend jaar staat de lancerirfg
van de Mariner op het programma,
een ingewikkeld toestel, waarmee de
oppervlakte van Venus zal worden
verkend.
De parachute met daaraan de Mer-
cury-„klok", die gisteren de ruimte
vaarder Grissom behouden op aarde
heeft teruggebracht.
Met de Centaur-raket zullen de Ame
rikanen over enkele jaren de robot
laboratoria van het type Surveyor
naar de maan kunnen brengen.
in kennis te stellen. En dit zal dan nog
maar een van de door het project-Tiros
te bereiken resultaten zijn.
Zo het tweede Amerikaanse ruimte
schot niet meer die glans zal omgeven, wel
ke op een Gagarin en een Shepard kon
afstralen, meer dan deze beide mannen
zal de derde menselijke astronaut het
symbool kunnen zijn van de soliditeit van
de gestage vooruitgang, die de zeer uit
eenlopende takken van onderzoek, welke
men tezamen ruimtewetenschap zou kun
nen noemen, doormaken. Het is de
nieuwsgierigheid van de mens, die hem
met spanning doet uitzien naar een vol
gende „nog nimmer vertoonde" onderne
ming, het is zijn hang naar betrouwbaar
heid en veiligheid, die hem waardering kan
doen gevoelen voor de voorzichtige, staps
gewijze afwikkeling van het Amerikaanse
ruimteprogramma.
Exterieur van de Apollo. Met dit door
Satumus-raketten voortgedreven toe
stel zullen de Amerikanen straks lan
dingen op de maan en Venus trachten
uit te voeren.
Meer dan van welk ruimteproject ook
zal het grote publiek straks kunnen
profiteren van de ontdekkingen die
mede konden worden gedaan door de
Echo-ballon. Zijn opvolgers zullen het
ondermeer mogelijk maken televisie
programma's direct over de gehele
wereld uit te zenden.
De Dyna Soar, die de dromen van toe
komstige piloten weer reëel zal kun
nen maken. Veronderstelde men nog
niet zo lang geleden dat het bemande
vliegtuig eens verouderd zou raken,
de Dyna Soar zal daarentegen als een
zelfstandig optredend bestuurbaar
ruimtetuig de militaire en civiele tra
ditie van de luchtvaart in het buiten
aardse gebied voortzetten.
In een verder stadium van het Apollo-
project zullen de ruimtevaarders zich
vrij door hun uit etages bestaande
schip kunnen verplaatsen.
Behalve aan de verdere ontwikkeling
van de eerste fase van de bemande ruim
tevaart werken de geleerden en technici
op de Amerikaanse lanceerbases waar
van Cape Canaveral in Florida de voor
naamste is echter ook nog aan tal van
andere, sommige reeds gedeeltelijk ge
realiseerde, verschillende nog uitsluitend
tot de tekentafel beperkte projecten. De
op onze pagina afgebeelde typen ruimte
vaartuigen geven dan ook een indruk van
wat de Verenigde Staten in dé loop der
jaren op zeer uiteenlopende gebieden der
wetenschap hebben gepresteerd en op sta
pel gezet. Zoals wij reeds in vorige be
schouwingen naar voren brachten en de
dezer dagen afgevuurde spionage-satelliet
Midas nog eens extra onderstreepte, heeft
de vraag uit militaire kringen naar nieu
we en „aan de tijd aangepaste" verdedi-
gings-, aanvals- en verkenningsmiddelen
de financiële mogelijkheden voor de ruim
tevaart sterk uitgebreid, zoals dat vroeger
met de luchtvaart het geval is geweest.
Uit de veelzijdigheid van het Amerikaanse
programma blijkt desondanks toch, dat,
ofschoon het accent steeds meer op de mi
litair-technische projecten valt, deze ont
wikkeling toch nog niét tot de afkeurens
waardige bewustzijnsvernauwing heeft ge
leid, die alle andere ideeën en plannen in
de weg kan gaan staan en letterlijk en fi
guurlijk het ongeremde wetenschappelijke
onderzoek het zonlicht kan benemen.
Het is overigens onzeker of de Russi
sche ruimtevaart, die zoals bekend op be
paalde punten een voorsprong van jaren
op het Westen heeft, dezelfde breedheid
van opzet laat zien. Waarnemers in de
vrije wereld zijn nogal eens geneigd hier
aan te twijfelen en de Russen te verwijten
door zich uitsluitend op bemande reizen
en zware raketten voor militaire doelein
den toe te leggen slechts spectaculaire
successen en het bereiken van een machts
positie na te streven. Het is moeilijk hier
van het tegendeel te bewijzen vooral
door de zwijgzaamheid van de Russen zelf
maar anderzijds is het niet onaanneme
lijk, dat hun grote satellieten instrumen
ten voor méér dan een soort van onder
zoek bevatten. In ieder geval is het be
kend, dat zij op het stuk van de zogenaam
de ruimtegeneeskur.de en aanverwante tak
ken van wetenschap enorme vorderingen
hebben gemaakt. De mededeling bijvoor
beeld, dat kosmonaut Joeri Gagarin meer
dere dagen achtereen in de ruimte had
De eerste uit 3 leden bestaande Apollobemanning zal, in een ligplaats vastgebonden,
nog slechts een korte reis kunnen maken.
kunnen blijven zonder ernstige lichamelij
ke en/of geestelijke storingen op te lopen,
heeft destijds in Amerika diepe indruk ge
maakt.
De beperkte publiciteit van de Sovjets
over de technische kant van hun buiten
aardse activiteiten, maakt het intussen
moeilijk iets te weten te komen over de
volgende Russische stap. Vele geïnteres
seerden overal in de wereld hebben na Ga
garin's tocht en totnutoe tevergeefs
daarop gewacht. Het is niet uitgesloten,
dat de reis van de luchtmachtmajoor on
der min of meer gewijzigde omstandighe
den zal worden herhaald. Voorts bereidt
Moskou een harde dan wel zachte landing
voor van een robot-laboratorium op de
maan, een onderneming, waarmee ook de
Amerikanen zich bezighouden; wanneer dit
alles moet plaats vinden is evenwel niet
bekend.
Apollo naar Venus
De Verenigde Staten van hun kant ge
ven overigens wat meer ruchtbaarheid
aan de plannen, die worden uitgebroed en
de projecten, die in voorbereiding zijn. De
tweede vlucht van een astronaut en de om
standigheden, waaronder deze zou plaats
hebben, zijn bijvoorbeeld reeds maanden
lang een onderwerp van publiek gesprek.
Na deze onderneming zal men nog een
aantal van dergelijke zeer korte reizen vol
gens een ballistische baan maken om het
project-Mercury tenslotte tegen het eind
van dit jaar of in het begin van 1962
te voltooien met een vlucht van een chim
pansee in een baan om de aarde, die als
wegbereider moet optreden voor de uit
eindelijke Amerikaanse nabootsing van de
Russische primeur. Na proeflanceringen
met Saturnus- en Centaurraketten zal dan
over enkele jaren de op deze pagina afge
beelde Apollo de taak van de Mercury-
capsules overnemen om de Amerikanen in
staat te stellen vluchten om de maan en
waarschijnlijk Venus te maken, die in een
later stadium kunnen worden gevolgd door
landingen op deze hemellichamen. De
Ranger en Mariner alsmede hun opvolger,
Surveyor, zullen tevoren de verkenningen
dienen uit te voeren, die aan de komst van
de mens moeten voorafgaan. De wendba
re Dyna Soar, wiens pad wordt gebakend
door het thans reeds dikwijls in het nieuws
zijnde raketvliegtuig X-15, krijgt primair
als „ruimte-bommenwerper" en als onder-
scheppingstuig van vijandelijke raketten
een militaire taak, maar zal toch ook met
het vervoer van mensen en materiaal van
de aarde naar kunstmanen en terug de zui
vere wetenschap kunnen dienen.
Gaat de aandacht van het grote pu
bliek dus vooral uit naar de bemande ruim
tevaart en de race die zich op dit terrein
tussen de beide grootmachten voordoet en
zijn politici en militairen speciaal geïnte
resseerd by de afweermogelijkheden en
problemen, die de ruimte biedt bij een
vijandelijke aanval, vele ingewijden en di
rect bij de zaak betrokkenen zijn in de
eerste plaats nieuwsgierig welke andere
kansen de aardse randgebieden de mens
heid kunnen opleveren. Vooral de verbin
dingen via radio, televisie, telefoon en te
legraaf, de weersvoorspellingen en de na
vigatie voor zee- en luchtvaart lijken een
totaal gewijzigd karakter te zullen kunnen
