Uittocht van Indische Nederlanders
uit Nieuw-Guinea duurt voort
Montevideo-conferentie bergt
kansen voor Zuid Amerika
Dualistische politiek van
de Verenigde Staten
Benatzky's „lm weissen Rössl" in
het Openluchttheater in Bloemendaal
IN DE VISUALEN OP ZEE
ngCl)
Engelse jongelui in
Velsens raadhuis
ontvangen
Piet Kee speelt Franck
en Reger op Müllerorgel
Frans-Vlaamse cultuurdag
MAANDAG 31 JULI 1961
5
Oorzaken: politieke situatie, lage bezoldiging
en de moeilijke levensomstandigheden
Bekendmaking
Drie groeperingen
Oplossingen
FILM EN FILMWERELD
Gewonden in verkeer
te Velsen
Massale veroordelingen en
vrijlatingen in Turkije
Probleem van de Arabische
vluchtelingen in ijskast?
Twee knapen bekennen
inbraak in Santpoort
Sas Bunge
a a nnonpiGitiCEn t n BESCHOuw/ncEn
De radio geeft dinsdag
T elevisieprogramma
HOLLANDIA. De uittocht van In
dische Nederlanders uit Westelijk
Nieuw-Guinea duurt nog altijd voort.
Voor de schepen „Zuiderkruis" en
„Groote Beer" die respectievelijk in sep
tember en december van dit jaar ver
scheidene havens op Nederlands Nieuw.
Guinea zullen aandoen, hebben zich on
geveer 600 Nederlanders laten boeken,
om voor goed dit land te verlaten. Daar
naast zijn vorige maand met drie ge
charterde vliegtuigen van de K.L.M.
75 mensen naar Nederland gekomen.
Dat brengt het totaal vertrokken aantal
Indische Nederlanders eind 1961 op
ruim 2000. Aangezien nog niet voldoen
de Papoea's aanwezig zijn om de open
gevallen plaatsen te vullen, worden
allerwegen 1961 en 1962 uit personeels-
oogpunt als zeer kritieke jaren be
schouwd in de ontwikkeling van
Nederlands Nieuw-Guinea.
De trek uit Nieuw-Guinea naar Neder
land is niet nieuw. Vooral na de chaos in
Kongo maakten vele Nederlandse inge
zetenen aanstalten tot een spoedig vertrek,
Dit verlangen verhevigde zich augustus
1960, het tijdstip waarop Nieuw-Guinea's
eerste politieke partij, de „Partai Natio
naal" werd opgericht. In het politieke
programma van de PARNA werd o.m. de
eis gesteld, dat in 1970 alle bestuurlijke
en politiële functies in Nieuw-Guinea in
handen dienden te zijn van Papoea's.
De oprichting van de PARNA en de
door deze partij gestelde eisen hebben
aanvankelijk grote ontsteltenis teweeg
gebracht bij de groep der Indische Neder
landers. Meer dan ooit beseffen zij, dat
zij vermoedelijk de eersten zouden zijn die
straks voor Papoea's dienden plaats te
maken. Daarnaast had ook de steeds drei
gender taal van Indonesië over een ge
wapend optreden tegen Nieuw-Guinea
haar invloed. Tijdelijk was zelfs onder
eenvoudige lieden een angst waar te
nemen, die zich aan anderen meedeelde.
De bekendmaking van minister Toxo-
peus, gedaan tijdens een persconferentie
in Hollandia, was een poging om hieraan
een tijdig halt toe te roepen. De bewinds
man kondigde aan in oktober vorig
jaar dat spoedig een bijstandkorps zou
worden ingesteld waarin alle Nederlan
ders, of zij nu uit Nederland afkomstig
waren of lokaal waren aangetrokken,
zouden worden opgenomen. Hun terug
keer naar Nederland zou door de regering
worden gegarandeerd. In de gehele amb
tenarengroep werd deze aankondiging
druk, zeer druk besproken, en velen die
zich aanvankelijk voor vertrek naar Ne
derland hadden opgegeven, bedachten zich.
Het is dan ook opmerkelijk dat in de
maanden, volgende op die waarin minister
Toxopeus de toezegging van het bijstand
korps deed, de boekingen voor schepen en
charter-vliegtuigen sterk terugliepen. Het
feit dat het bijstandkorps nog niet is inge
steld, heeft nu echter velen definitief tot
vertrek doen besluiten. Tot dit besluit
heeft niet alleen de politieke situatie bij
gedragen, doch ook de laag geachte be
zoldiging en de veelal moeilijke levens
omstandigheden. Daar komt bij dat de
Indisch-Nederlandse groep collectief een
aanmoediging tot vertrek zag in het feit,
dat zovele tienduizenden repatrianten uit
Indonesië vóór hen zich toch ook in Neder
land hebben aangepast.
Bij de overheid hebben 282 lokale krach
ten de dienst verlaten, die met hun gezin
nen en tezamen met 25 gepensioneerden
naar Nederland vertrokken. De rest van
de naar schatting 900 a 1000 personen die
in de afgelopen maanden uit Nieuw-Gui
nea vertrokken, is afkomstig uit de parti
culiere sector, waaronder begrepen de
groep zelfstandige kolonisten.
De betrekkingen die de vertrokken
Nederlanders bekleedden, lopen ver uit
een. Zij bestrijken zowel de administra
tieve als de technische sector, tot middel
bare rangen toe en zowel de overheid als
particuliere maatschappijen voelen er de
weerslag van. Daar komt bij dat vele
vrouwen, die een belangrijk element vor
men in de personeels-situatie, eveneens de
„dienst" verlieten en met hun mannen
naar Nederland togen.
Degenen die Nieuw-Guinea verlaten,
zijn te verdelen in drie groeperingen: de
zogenaamde noodgevallen, bestaande uit
hoofdzakelijk ex-DETA-werkers, die met
een lening van het gouvernement hun
overtocht betalen, de groep van voorna
melijk ouden van dagen die naar Neder
land gaan op regeringskosten, en tenslotte
de grote groep van mensen die de reissom
zelf opbrengen.
Voor de noodgevallen, dat wil zeggen
voor hen die bij een langer verblijf op
Nieuw-Guinea geen uitzicht hebben op
een passende werkkring, geëigende vak
scholing of gezinsvorming, dan wel om
een bestaans-minimum leven, werd vorig
jaar augustus een commissie in het leven
geroepen, die de directeur van Sociale
Zaken en Justitie van advies dient. Het
betreft hier in hoofdzaak de voormalige
DETA-werkers, Nederlanders die in de
jaren 1950 en '5J als „pioniers" in Indo
nesië werden ^angeworven om op een loon
van 1,50 per dag plus voeding op Nieuw-
Guinea bij de D(ienst) E(conomische)
en T(echnische) A(angelegenheden) te ko
men werken. Velen grepen deze gelegen
heid aan om als voorlopers de overkomst
van hun familieleden voor te bereiden. De
meerderheid zag in Nieuw-Guinea het
nieuwe land, waar zij zich voorgoed zou
den kunnen vestigen, Men meent hier dat
zonder de honderden DETA-werkers van
toen, het tot stand brengen van de zoge
naamde basisfaciliteiten nimmer in dit
tempo had kunnen gebeuren. Een groot
deel dezer lieden voelt zich thans teleur
gesteld en wil weg.
Bij de adviescommissie, waarin een arts,
een dominee, een pastoor en een maat
schappelijk werker zitting hebben, werden
tot dusver 485 aanvragen voor een over
tochtsvoorschot ingediend, totaal een groep
van 1130 personen omvattend. Daarvan
vertrokken of zullen binnenkort vertrek
ken 129 mannen.
Het bedrijfsleven is het ernstigst door
het vertrek van zovelen getroffen. Een
door ongeveer elf grote bedrjjven in Hol
landia in november vorig jaar gegeven
prognose, waarin werd gesteld dat in de
komende zes maanden circa 31 percent
Nederlanders in de administratieve en 32
percent in de technische sector van het
particuliere bedrijfsleven het land zou ver
laten is meer dan bewaarheid. Een der
grootste bedryven in Hollandia laat daar
om al sinds enige tijd zyn administratie
in Nederland verrichten.
In oktober 1960 richtte het Contact
college Gouvernement Bedrijfsleven zich
in een brief tot de overheid waarin het
als mogelijkheid om de exodus een halt
toe te roepen onder meer zag „het zonder
uitstel wegnemen van de hoofdreden tot
de huidige uittocht door een duidelijke en
onherroepelijke garantie (van de regering)
voor een gratis overtocht naar Nederland
voor elke Nederlandse werknemer en even
tuele gezinnen" en „het onmiddellijk en
op ruime schaal uitbreiden van de studie
mogelijkheden voor autochtonen, teneinde
tijdig over krachten te kunnen beschikken
die in de toekomst mede in de particuliere
bedrijven op behoorlijke wijze een plaats
kunnen innemen".
Daarnaast deed het contactcollege nog
enkele suggesties, onder meer met betrek
king tot het openen van mogelijkheden
tot het verlenen van investeringsgaranties,
herziening van het belastingstelsel waar
door het particuliere bedrijfsleven op doel
matige wijze wordt gestimuleerd, en ver
lichting van de zware administratieve
druk.
De situatie zou niet moeilijk zijn als
inderdaad de opengevallen plaatsen door
gekwalificeerde landskinderen zouden kun
nen worden ingenomen. Maar pas als de
zeven primaire middelbare scholen die er
op het ogenblik zijn, in grote getale abi
turiënten beginnen af te leveren, zal leni
ging kunnen intreden. Dat tijdstip wordt
niet eerder bereikt dan medio 1963.
Om het tekort aan personeel te onder
vangen wordt getracht de werfkracht in
Nederland te verhogen door middel van
kortverbandcontracten van drie jaar met
aantrekkelijke toelagen. Opvallend is
echter dat aan de hand van ervarings
cijfers is gebleken dat van de kortverband-
krachten die in dit land hebben gewerkt,
ruim 51 percent niet meer naar Nieuw-
Guinea terugkeerde.
De overheid zoekt het hier voorts in
vereenvoudiging van de administratie,
waarbij het aantal handelingen dat moet
worden verricht zodanig wordt beperkt,
dat daarvoor autochtonen kunnen worden
ingeschakeld.
Mechanisatie van de administratie bij
de gouvernementsdiensten, door middel
van aanschaf van boekhoud-, adresseer-
en andere machines en het veelvuldiger
gebruik van fotocopieën, is een andere
maatregel die men treft.
Verder tracht het gouvernement en
vermoedelijk ook het particuliere be
drijfsleven meer vrouwelijke krachten
aan te nemen, die gedurende enkele uren
per dag komen werken.
Het Christelijk Werknemersverbond op
Nieuw-Guinea, dat enkele duizenden leden
telt, ziet als mogelijkheid niet het betalen
van „fancy"-salarissen, maar het geven
van goede sociale garanties door de rege
ring.
Een groep van twee en twintig Engelse
jongelui en drie leiders, allen uit de plaats
Guildford in Engeland, is hedenmorgen ten
raadhuize van Velsen officieel verwelkomd
door het gemeentebestuur. Loco-burge
meester H. de Boer ontving hen gastvrij
in de gezellige raadzaal. Aanwezig was
ook de wethouder C. P. J. Maas. De loco
burgemeester wees erop dat het zo nuttig
is dat er jeugduitwisselingen kunnen plaats
vinden. De heer De Boer besloot zijn toe
spraakje met de jongelui zonnige dagen in
ons land toe te wensen.
De leider van de groep, de ambtenaar
voor jeugdzaken van Guildford, de heer L.
J. Griffiths, bood de loco-burgemeester een
boek aan.
De jongelui uit Guildford zijn reeds za
terdag in Velsen aangekomen. Zij zijn on
dergebracht bij de ouders van Velsense
jongelui, die bij het jeugdwerk betrokken
zijn. De uitwisseling tussen Guildford en
Velsen dateert reeds van 1957. De uitwis
seling vond eerst elk jaar plaats, maar
men heeft later besloten haar eenmaal in
de twee jaar te doen plaatsvinden. In 1963
gaat een groep Velsense jongeren naar
Guildford.
Er wacht de jongelui een uitgebreid pro
gramma. Hedenavond vindt in De Rank te
IJmuiden een feestavond plaats, die geheel
door Velsense en Engelse jongelui is voor
bereid. Morgen dinsdag gaan allen
naar Amsterdam. Ondermeer wordt daar
het Anne Frankhuis bezichtigd en wordt er
een rondvaart door de grachten gemaakt.
Woensdag bezichtigen zij de bloemenvel
lingen in Aalsmeer en donderdag gaat de
tocht naar Schagen waar een echte West-
friese markt wordt gehouden. Vrijdag en
zaterdag is er een trip naar De.. Haag en
Rotterdam. Er wordt in een conferentie
oord in Overschie overnacht. Vanuit Rot
terdam worden de Deltawerken in Zeeland
in ogenschouw genomen. Zondag vertrek
ken de Engelsen weer.
(Van onze correspondente)
MEXICO. De problemen, die voor de ontwikkeling van Latijns-Amerika
een principiële oplossing vereisen, zijn enorm groot. Met geld alleen kan men
die niet op orde brengen. Voor een belangrijk deel is dat te wijten aan de sociale
structuur een erfenis uit de Spaanse tijd. In de meeste Latijns-Amerikaanse
landen bestaat vrijwel geen middenklasse en er is ook geen noemenswaardige
verandering merkbaar in de .wanverhouding tussen de arme massa's enerzijds en
de aan de top staande zeer welgestelde kleine volksgroep anderzijds. Dat die
middenklasse maar niet tot ontwikkeling kan komen, hangt samen met het
analfabetisme en het fysieke isolement van de grote massa, zulks mede door
gebrek aan wegen en andere communicatiemiddelen. Dit laatste is weer deels
een gevolg van de enorme afstanden en de woestheid en ontoegankelijkheid van
grote delen van het gebied.
een geheel nieuwe opzet van de belasting
systemen samen, wat wel een der eerste
vereisten is voor de meeste landen in La
tijns-Amerika.
Wanneer straks de aangekondigde Mon
tevideo-conferentie werkelijk tot algemene
samenwerking inzake dit tienjarenplan kan
leiden, dan kan men zonder overdrijving
zeggen, dat er een basis is gelegd voor een
wezenlijke vooruitgang in Latijns-Ameri
ka. Want samenwerking was misschien
wel het ingrediënt, waaraan het in Latijns-
Amerika het allerergste heeft ontbroken.
Van Ralph Benatzky, een van de laat
ste vertegenwoordigers der Weense ope
rette, heeft de Zuid-Nederlandse Opera
zaterdagavond in het Bloemendaalse
Openluchttheater de operette „lm Weis
sen Rössl" op het grastapijt gebracht.
Een vrij talrijk publiek woonde de op
voering bij, en ongetwijfeld zou het
theater voor zulk een typisch midzomer
divertissement uitverkocht zijn geweest,
indien de warmte van de avondzon die
van Benatzky's melodieën had geëven
aard. De samenwerking tussen De Bilt
en Wenen was gelukkig waterdicht,
maar een plaid of extra trui was in de
derde akte toch geen overbodige maat
regel.
HET STUK LEENT zich qua onderwerp
overigens heel goed voor opvoering in de
openlucht. Het toeristenoord Sankt Wolf
gang in Salzkammergut is de plaats van
handeling en de verwikkelingen spelen zich
af op het terras van het grootste hotel ter
plaatse en in de omgeving van het dorp.
De centrale figuren zijn de waardin Jo
sephs Vogelhuber en de op haar verliefde
oberkellner Leopold, de Antwerpse tricota
ge-fabrikant Giesecke, zijn dochter Ottilie
en Dr. Siedler, de advocaat van Giesecke's
Amsterdamse wederpartij, met wie hij
overhoop ligt in verband met de patent
rechten op een nieuw soort ondergoed. Een
aardig trekje is de opkomst in het tweede
bedrijf van Robert Stolz, de tweede grote
operette-koning van deze tijd, die door de
In Moskou is een filmuniversiteit ge
sticht, die voornamelijk tot taak heeft ge
kregen een nieuwe generatie van kundige
filmregisseurs op te leiden. De Russische
fil/nproductie heeft de laatste tijd aan ern
stige critiek van de zijde van de commu
nistische partij bloot gestaan naar aanlei
ding van het lage niveau van de meeste
films, die als „stomvervelend" werden ge
kenschetst. De filmregisseur M. Donskij is
met de leiding van de filmuniversiteit be
last.
De Japanse filmuitvoer is in het afge
lopen jaar opnieuw krachtig gestegen. Ter
wijl in het jaar 1959 nog 2700 filmcopieën
naar het buitenland gingen, waren dat er
in 1960 reeds 3187. Volgens officiële schat
tingen stegen de ontvangsten uit de Ja
panse filmuitvoer in de loop van hetzelfde
jaar van elf tot twaalf miljoen gulden
Vrijwel het gehele filmuitvoerbedrijf is in
handen van de „grote zes" van de Japan
se filmindustrie, de maatschappijen Toei,
Toho Shochiku, Nikka'tsu, Daiei en Shin-
toho.
Het in de meeste Zuidamerikaanse lan
den nog heersende grootgrondbezit„is ove
rigens eveneens schuldig aan de situatie.
De Latijns-Amerikaanse grote „hereboe-
ren" zijn er doorgaans allerminst op uit
hun personeel wijzer te maken. Zij denken
als de Argentijnse eigenaar van een suiker
plantage, die verklaarde dat zijn boeren
„het suikerriet ook wel kunnen snijden
zonder te kunnen lezen".
Bij dit alles komt het fatale feit van de
afhankelijkheid van Latijns-Amerikaanse
landen van de oogst van een of meer pro
ducten. Mislukt de oogst dan kan de eco
nomie van het betrokken land er door wor
den geruïneerd. Bij gebrek aan industrieën
bestaat absoluut geen mogelijkheid voor
de bevolking om zich op andere wijze
verdiensten te verschaffen. Deze zelfde
afhankelijkheid van slechts enkele produk-
ten leidt er toe dat inflatie een economi
sche ramp betekent, met alle revolutionai
re agitatie als consequentie van dien, en
sinds de Koreaanse oorlog heeft inflatie in
Latijns-Amerika dan ook een diepe depres
sie veroorzaakt. De prijs van het koper
viel in drie jaar van 44 centavos per pond
terug tot 25. Tussen 1954 en '59 ging de
suikerprijs met niet minder dan 50 percent
omlaag. En wat helpt verhoogde export
dan?
De laatste zes jaar vermeerderde Bra
zilië haar koffie-export met 6.5 miljoen
zakken, maar tegelijk verminderden de
inkomsten in diezelfde tijd door prijsver
laging van de koffie met 198 miljoen. Aan
dergelijke feiten zit niets minder dan een
economische en sociale catastrofe vast.
De bevolking vermeerdert namelijk met
gemiddeld 2,7 percent jaarlijks.
Het laatste iaar bedroeg de toeneming
van het nationaal bruto inkomen echter
De Velsense politie roept getuigen op
van het verkeersongeval dat zaterdagmid
dag omstreeks twee uur plaats vond op de
Noordersluisweg nabij de spuisluis te
IJmuiden. Hier reed een drie en veertig
jarige motorrijder tegen een Duitse per
sonenauto. Vermoedelijk ontstond de bot
sing doordat de Duitse personenauto plot
seling naar links ging om de parkeer ha
ven in de rijden. De motorrijder werd
aan het rechteronderbeen gewond.
In de Wilgenstraat te IJmuiden-Oost is
zaterdagmiddag om vier uur een brom
fietser tegen de trottoirrand gereden en
gevallen. Hij liep daarbij verwondingen
aan het hoofd en de ledematen op. Zijn
achteropzittende verloofde werd eveneens
licht gewond.
Op het noordelijke Pontplein in Velsen-
Noord is een 56-jarige bromfietsbestuur
sters uit Beverwijk geslipt en op het
wegdek beland. Dit gebeurde zaterdagmid
dag omstreeks vijf uur. Met een linker
arm-fractuur is zij in het Roode Kruiszie-
kenhuis opgenomen.
Op de Hoflaan, eveneens te Velsen-
Noord, is zaterdagmiddag omstreeks vijf
uur een 40-jarige bromfietser uit Den Hel
der geslipt en gevallen. Hij en zijn ach
teropzittende echtgenote werden licht ge
wond en konden in de verbandkamer van
Hoogovens op verhaal komen.
niet meer dan een vijfde deel van het per
centage der bevolkingsaanwas. Met deze
cijfers voor ogen gaat men iets begrijpen
van de rancune tegen de Verenigde Staten,
welke in allerlei volksgroepen in Latijns-
Amerika heerst.
Immers, de economische verliezen van
de laatste jaren als gevolg van protectio
nistische maatregelen van Washington
bedoeld om de interne productie van voed
sel en ruwe grondstoffen te stimuleren
waren veel groter dan de voordelen die de
zelfde Verenigde Staten als hulp aan het
Latijns-Amerikaanse gebied verstrekten.
Op een dergelijke contradictie in de
Amerikaanse politiek tegenover Latijns-
Amerika stoot men dikwijls. Tot aan de
omwenteling in Cuba weigerden de Ver
enigde Staten bijvoorbeeld het regerings
principe te herzien, volgens hetwelk alleen
Amerikaans particulier kapitaal werd ge
bruikt voor de economische ontwikkeling
van Latijns-Amerikaans gebied.
Maar wat zag men? Dat, hoewel bijvoor
beeld meer dan 7 miljard dollar aan Noord
Amerikaans kapitaal in Brazilië, Venezue
la en Cuba was geïnvesteerd, de gemid
delde burgers van die landen niettemin in
rafels liepen en honger leden. Het was de
logische consequentie van het feit dat de
betrokken maatschappijen op eigen expan
sie en het maken van winst zijn gericht en
niet op de ontwikkeling van het land waar
zij zich hebben gevestigd. Zij mogen eni
ge duizenden mensen werk verschaffen,
maar wat dan nog hoe leven hun arbei
ders?
Het contrast tussen de armzalige be
huizing dier arbeiders en de modern ge
outilleerde gebouwen dier diverse onder
nemingen valt onmiddellijk op. Vandaar
dat de Latijns-Amerikanen betogen dat
hun noordelijke buren niet in het minst
in hun lot geïnteresseerd zijn, tenminste
zolang Latijns-Amerika maar geen hulp
van het communistische landenblok vraagt
of Amerikaanse belangen dwarszit.
Hoopgevend voor heel Latijns-Amerika
is intussen het door president Kennedy op
13 maart aangekondigde programma voor
het gebied van Latijns-Amerika om door
middel van een tienjarenplan van „Allian
tie tot vooruitgang" de oorlog te verklaren
aan honger, ziekte en analfabetisme.
De nu in Uruguay plaatsvindende Mon
tevideo-conferentie van de inter-Ameri-
kaanse economische en sociale raad heeft
de bedoeling een algemene strategie te ont
werpen voor doorvoering van dit plan. De
voornaamste doeleinden van dit tienjaren
plan zijn (in vogelvlucht): toename in in
komsten van ieder Latijns-Amerikaans
land van ongeveer 2,5 percent. Ook al lijkt
dit een zeer bescheiden doel, wanneer het
verwerkelijkt kan worden, zal dit beteke
nen dat in 1970 de totale produktie twee
derde hoger zal zijn dan in 1960. Vervol
gens: daar meer dan de helft van de be
volking in de landbouw werkt, is substan
tiële vermeerdering van de landbouw-pro-
duktie een ander voornaam doel. Hervor
mingen in het grondbezit-systeem moeten
daarmee samengaan, alsook irrigatie-pro
jecten, wegenbouw, hulpinformatiediens
ten voor landbouwers enz.
Verder is de handhaving van redelijk sta
biele prijzen een ander doel, alsook een
meer gelijke verdeling van het nationale
inkomen. Daarmee hangt natuurlijk o.m.
Aanvoer van zaterdag
In IJmuiden werden zaterdag aange
voerd 7200 kisten verse vis. waarvan 557
kisten tong en tarbot. 1 heilbot 13 tong
schar en schartong. 499 schol. 7 schar. 3825
haring, 1231 makreel. 324 schelvis, 479
wijting. 265 kabeljauw en gul. 9 haai. 16
poon en 34 diversen-
Prijzen van zaterdag
Per kilogram in guldens: heilbot 4.40—
3.50, gr. tong 5 40—5.10. grm. tong 4.50—
4.20. kim. tong 4 10- -3.70. kl. tong I 32.60,
kl. tong II 2.08 -1 80 tarbot I 3.50—3 en
zalm '08.
Per 50 kilogram: kl tongschar 65, schar
tong 48. gr. schol 71. grm. schol 63, kim
schol 52, kl. schoi I 5649, kl. schol II 42
17, scnar 2920 verse haring 2212, ma
kreel 17.408 k'.m schelvis 37. kl. schelvis
I 3734. kl. scheivis II 2715, wijting 22
8. gr. gul 5133 mid. gul 3531. kl gul
3621. kl. haai 2520. poontjes 11 en kl
rode poon 2722
Per 125 kilogram: grote kabeljauw 248—
84.
Besommingen van zaterdag
KW 8 Deining 16.100. KW 74 f 7240,
KW 51 f 1830, KW 114 f 2130, KW 166
f 1910. KW 109 f 1550, KW 119 f 280. KW
61 f 1450. KW 92 f 1740, KW 21 f 1350
KW 94 f 2308 IJM 54 f 5480.
Aanvoer van maandag
Voor de eerste losbeurt te IJmuiden
losten 21 schepen de volgende aantallen
kisten vis: 320 schelvis, 485 wijting, 550
gul en kabeljauw, 3346 haring, 713 kleine
kistjes haring, 1550 makreel, 235 schol, 7
tarbot, 80 varia, 925 stijve kabeljauw en
2000 kilo tong. Voor de tweede losbeurt
losten 51 schepen: 3 schelvis, 321 wijting,
40 gul en kabeljauw, 680 schol, 60 tarbot,
145 varia, 85 stuks stijve kabeljauw en
22.500 kilo tong. In totaal werden te IJmui
den aangevoerd 8263 kisten vis.
Prijzen van maandag
Haring 24-11.40, makreel 18.80-9.20, klein-
middel schelvis 62-60, pennen 68-56, braad
45-25, dichte wijting 10-8, gestreepte wij
ting 26-10, kleine schol 13-18.50, schar 29-
19, haai 29-26, kisten grote kabeljauw 134-
120. regels middel kabeljauw 60-40, grote
gul 38-30, middel gul 35-25, kleine gul 31-
24, grote schol 56-54, grootmiddel 45-50,
kleinmiddel schol 50-45. schol tweede 50-
40.
Besommingen van maandag
KW. 4 8120; KW. 159 24.500; KW.
122 7960; KW. 91 4500; KW. 161 4270;
KW 89 f 2990; KW. 28 4620; KW. 52
3670; KW. 34 4700; KW 57 f 3160; KW.
90 5720; KW. 30 4820; IJM. 65 3210;
IJM. 59 3250; IJM. 11 1610.
Scheveningen
Te Scheveningen werden hedenmorgen
aangevoerd: 100 schelvis; 100 wijting, 3000
haring, 400 makreel, 200 stuks stijve
kabeljauw; 200 kantjes groene haring; 4000
kantjes jonge haring.
Voor dinsdag
Reeds te IJmuiden zijn binnen de vol
gende schepen:
KW 187 met 125 kisten vis, de KW. 145
met 175 kisten, de KW. 144 met 340 kisten
en 174 kleine kistjes haring, de KW. 143
met 150 kisten, de KW. 164 met 120 kisten,
de IJM. 211 met 160 kisten. KW. 80 met
320 kisten, KW. 135 met 630 kisten, HD.
79 met 500 kisten plus 100 stuks stijve
kabeljauw, VL. 84 met 870 kisten, KW.
42 met 309 kisten en 135 kisten haring,
KW. 75 met 400 kisten, KW. 117 met 260
kisten, IJM. 32 met 920 kisten en 150
kleine kistjes haring, KW. 149 met 455
kisten en de KW. 99 met 365 kisten vis.
ISTANBOEL, (UPI) Het gerechtshof
te Jassiada (Turkije) heeft 36 verdachten
aan het einde van het proces tegen 116
personen, die ervan verdacht werden
troepen te hebben ingezet tegen studen
tenbetogers te Istanboel en Ankara, vrij
gelaten.
Reeds eerder zijn zeventien anderen vrij
gelaten, maar de rechter bepaalde dat
vier van hen opnieuw gearresteerd dien
den te worden.
Tegen 44 van de verdachten eiste het
openbaar ministerie de doodstraf en te
gen de rest gevangenisstraffen die vari
eerden van zes maanden tot dertig jaar,
De regering heeft vijftien leden van de
nieuwe Turkse partij gearresteerd omdat
zij politieke propaganda hadden gemaakt.
Alle arrestanten waren lid geweest van de
Democratische partij.
JERUZALEM (UPI). De Verenigde
Staten zouden hebben besloten niet langer
aan te dringen op een oplossing van het
probleem van de Arabische vluchtelingen
tussen Tsrael en de Arabische landen. In
Jeruzalem verluidt dat de Amerikaanse
minister van Buitenlandse Zaken Dean
Rusk tegenover de Israëlische ambassadeur
in Washington, Abraham Barman, heeft
verklaard, dat de Amerikaanse regering
bereid is de kwestie te laten rusten zolang
er geen verandering komt in de Arabisch-
Israëlische verhoudingen.
De enige tijd geleden door de Haarlem
se politie aangehouden knapen, afkomstig
uit Haarlem, hebben gisteren bekend ook
de inbraak in mei jongstleden te hebben
gepleegd bij Albert Heijn in Santpoort. Zij
werden in Haarlem verhoord door de re
cherche van de Velsense politie.
bevolking van St. Wolfgang met een sere
nade wordt ingehaald. De handeling is, zo
als het hoort, van iedere psychologische
motivering gespeend, er wordt getwist en
verzoend op zeer losse gronden, en ge
zoend op mogelijk nog lossere. Maar de
hele schertsvertoning wordt in een zo ge
nereuze muziek opgevangen dat men dit al
les grif voor lief neemt. Benatzky (auteur
van over de negentig operette's!) is een
waardig voortzetter van de traditie der
Strauss-familie, Millöcker, Leo Fall en
Léhar, melodieën van klatergoud en flu
weel dragen het onnozele verhaaltje voort
op vleugelen van gezang. Af en toe geeft
een enkele vertraging in de harmonie, een
chromatische opeenvolging van akkoorden,
aan zo'n aria nog eens een wat pikantere
draai dan in de gezapige jaren van de
„Fledermaus" mogelijk was. Hier en daar
licht „swingend" ritme bewijst dat Gersh
win Co. niet ongemerkt voorbij zijn ge
gaan aan Benatzky (die sinds 1938 in Ame
rika leeft). Bij zo'n wijsje als „Was kann
der Sigismund dafür dass er zo schön
ist?" spitst men het oor en denkt „Hé, is
dat nou uit déze operette?".
DE OPVOERING was goed, met kwali
teiten in het vocale vlak en enkele kleine
gebreken in de regie, met name door de
nogal dilettantisch uitgevoerde dansjes
van hotelpersoneel en dorpsbewoners.
Voortreffelijk waren René Claassen (als
de advocaat Siedler) en Mia Grubben als
Ottilie. Humoristisch was Hubert Steins als
de boertig-agressieve Willem Giesecke. Voor
de gesproken dialogen had men diens tekst
en die van z'n dochter in onvervalst Vlaams
vertaald en hij had hiermee de lachers
gemakkelijk op zijn hand. Het orkest
was ter rechterzijde op het grasveld opge
steld. Dirigent Hein 's Gravesande bewaar
de een goed contact tussen „scène" en
„orkestbak"; soms nam hij de tempi wat
te traag (onder andere in de lange aria
van Prof. Hinzelmann in II). Als geheel een
voorstelling die velen een prettige avond
bezorgd heeft.
De stadsorganist Piet Kee bespeelt mor
genavond, dinsdag 1 augustus, aanvang 20
uur, het Müllerorgel in de Grote- of St.
Bavokerk te Haarlem in het kader van de
wekelijkse, gratis toegankelijke, gemeente
lijke orgelbespelingen.
Het programma vermeldt van Johann
Pachelbel (1653-1706) Preludium in d, Par
tita „Was Gott thut, das ist wohlgetan" en
Vijf Magnificat-fuga's; van César Franck
(1822-1890) Choral III; van Johann Nepo-
muk David (geb. 1895) „Herzlich lieb hab'
ich dich, o Herr"; van Ludwig Lenel „O
Christ, Thou Lamb of God"; van Cor Kee
(geb. 1900) Psalm 91 en van Max Reger
,1873-1916) Toccata en fuga in d opus 59.
Onder voorzitterschap van de letterkun
dige André Demedts zal op zondag 27
augustus in de Westvlaamse stad Waregem
de 14e Frans-Vlaamse Cultuurdag worden
gehouden. Het -programma is geheel ge
wijd aan de situatie van de cultuur in het
Nederlandstalige deel van Frankrijk.
A. Deveyer uit Hazebroek houdt een re
feraat over „De folklore in Frans-Vlaan-
deren", G. Decalf uit Ekelsbeke spreekt
over „Spreekworden uit Frans-Vlaande-
ren". Ook studenten van de Nederlandse
Leergangen uit Kapelle en Hazebroek ver
lenen medewerking aan deze dag.
De taalkundigen dr. A. de Vin (Rotter
dam), dr. P. C. Paardekooper (Eindhoven)
en de redacteur van „Onze Taal", drs. J.
Veering (Delft) zijn de inleiders bij een
forumgesprek over ervaringen in Frans-
Vlaanderen, waaraan ook ds. J. W. Schnei
der (Leiden) deelneemt. De econoom dr.
J. E. van den Driessche uit Tourcoing,
die onlangs een Nederlandse koninklijke
onderscheiding kreeg voor zijn werk in
dienst van de Nederlandse cultuur in
Frankrijk, wordt gehuldigd door dr. J.
Goossenaerts uit Gent en mr. dr. H. P.
Schaap uit Assen.
I
HILVERSUM I. 402 m. 7.00—24.00 KRO.
KRO: 7.00 Nieuws. 7.15 Gram. 7.45 Morgengebed
en overweging 8.00 Nieuws. 8.18 Gram. 8.50 Voor
de vrouw. 9.35 Waterst. 9.40 Voor de kinderen
10.00 Voor de kleuters. 10.15 Lichtbaken, lezing.
10.25 Gram. 11.00 Gram. 11.50 Volaan.. vooruit,
lezing. 12.00 Middagklok - noodklok. 12.04 Ben ie
zestig? 12.30 Land- en tuinb.meded. 12.33 Gram.
13.00 Nieuws. 13 15 Zonnewijzer. 13.20 Gram 14.00
Madrigaalkoor. 14.25 Gram. 14.35 Voor de platte
landsvrouwen. 14.45 De fatale 7 dagen, hoorspel.
15.30 Gram. 16.00 Voor de zieken. 16.30 Ziekenlof
17.00 Voor de jeugd. 17.40 Beursber 17.45 Rege-
ringsuitz.: Aan de voet van het Arfakgebergte,
door C. I. J. Abrahamsz. 18.00 Gram. 18.20 Pol.
lezing. 18.30 Voor de jeugd. 19.00 Nieuws. 19 10
Act. 19.25 Gram. 20.30 Pianorecital. 21.00 Concert-
gebouw-ork. en solist. 21.35 Kamerork., omroep
koor en sol. 22.25 Boekbespr. 22.30 Nieuws. 22.40
Utrechts stedelijk orkest. 23.10 Gram. 23.55—24.00
Nieuws.
HILVERSUM II 298 m. 7.00 AVRO. 7.50 VPRO
8.00—24.00 AVRO.
AVRO: 7 00 Nieuws. 7.10 Gymnastiek. 7.20 Gram.
VPRO: 7.50 Dagopening. AVRO: 8.00 Nieuws 8.15
Gram. 9.00 Gymn. voor de vrouw. 9.10 De groen
teman. 9.15 Gram. 9.40 Morgenwijd. 10.00 Gram
10.50 Voor de kleuters. 11.00 Pianospel. 11.15 Voor
de zieken. 12.00 Amus.muz. 12.10 Spaanse muz
12.30 Land- en tuinbouwmeded. 12.33 Lichte muz
13.00 Nieuws. 13 15 Meded. en gram. 13.25 Beurs
ber. 13.30 Zangrecital. 14.00 Kamermuziek. 14.30
Gram. 14.40 Voordr. 15.05 Gram. 15.30 Van mens
tot mens, lezing 15.45 Kamermuz. 16.15 Samen
zang. 16.30 Voor de jeugd 17.30 Lichte muz. 18.00
Nieuws. 18.15 Pianospel. 18.30 Amus.muziek. 19.00
Paris vous parle. 19.05 Gram. 20.00 Nieuws. 20.05
Gram. 20.45 Zo gij zaait zo zult gij oogsten
hoorsp. 22.00 Pianorecital. 22.30 Nieuws, beursber
van New York en meded. 22.45 Act. 23.00 Gram
23.55—24.00 Nieuws.
BRUSSEL. 324 m.
12.00 Nieuws. 12.02 Ork.conc. 12.30 Weerbericht
12.35 Tuinbouwkron. 12.42 Italiaanse liedjes. 12.50
Koersen. 13.00 Nieuws. 13.15 Kamermuziek 14.00
Amus.muz. 14.30 Gram 15.00 Licht progr. 15.20
Ork.conc. 16.50 Harprecital. 17.00 Nieuws 1715
Gram. 17.40 Boekbespr. 17.50 Lichte muz. 18.20
Voor de soldaten. 18 50 Lichte muz. 19.00 Nieuws
19.40 Amus.muz. 19.50 Lezing. 20.00 Operamuziek
21.15 Lichte muz. 22.00 Nieuws. 22.15 Gram 22 55
23.00 Nieuws.
VOOR MAANDAG
NTS: 20.00 Journaal en weerover. VARA- 20 20
Achter het nieuws 20 30 Dierenfilmpje. 20 50
Zuidamerikaans orkest 21.20 Wondermiddel voor
psychisch gestoorden?
VOOR DINSDAG
NTS: 19.30 - 20.00 Int agrarisch nieuws 20.00
Journaal 20.20 Filmrep. 20.25 Documentair,- film
20.50—22.25 Speelfilm.
