De Gaulle roept opnieuw tot
nationale eensgezindheid op
Harde waarheden blijven te
veel in de schaduw
OVERHEMDEN
BORST
HET WEER
UW LIPPEN:
Vier IJmuidenaren van de
„Noord-Holland" zijn
op weg naar huis
Syrisch bewind laat een
nieuw geluid horen
lij T T 1 I T 1 li I Y IJ 1 T l «1 Tl T
KORTE BROEKEN
Thans een staking
te Oldenzaal
Henri Alleg ontsnapt uit
gevangenishospitaal
Mr. Luns sprak
met Gromyko over
Nieuw-Guinea
Genationaliseerde bedrijven zullen
aan eigenaars worden teruggegeven
46e JAARGANG NUMMER 281 DINSDAG 3 OKTOBER 1961
Eutoon Lange 42?, IJmuid». I I K U /V i. Verbot dageKjl» beh. een- eo fe^dagen.
*11 Ui X M, W X V-/ W LX X \JL XX l fraoco per post 8,15. Losse nummers 12 ct
Lfdred. m de 15295. DACBLAD VOOR VBtSEN-lJMUIDBN. SANTPOORT DRIEHUIS, BEVERWIJK EN OMCEVINO Ciro-rekemng IJnuider Courant no. 129288.
Advertentietarieven op aanvraag verkrijgbaar.
Hoofdredacteur: Simon Koster Adj. Hoofdredacteur: Jo» L. Lodewijks Redactiechef te IJnmiden: J. Kosak Uitgave, Grafische Bedrijven Damiatc N.V., Crote Hontetraat 93, Haarlem Directie: P. W. Peereboom en Mr. H. C. van der Mije
V eiligheidskorps
Bewolkt
Omdat Italianen
meer verdienen
ZAANLANDSCHE
HOUTHANDEL
Zaterdags gesloten
REGEN- EN TWEEDJASSEN
DRAAISTIFT 2.95-1.45
NAGELLAK 1.85-1.45
In de krant van heden:
Het woord is aan
President De Gaulle tijdens het op
nemen van zijn radio- en televisie
toespraak in zijn bureau op het Elysée-
paleis te Parijs. De rede werd gister
middag opgenomen en gisteravond
om 20.00 uur uitgezonden. (Telefoto)
(Van onze correspondent)
PARIJS Twee dagen nadat hij af
stand van zijn onbeperkte volmachten had
gedaan, en aan de vooravond van de
„rentrée" van het Franse parlement, dat
vanmiddag om vier uur weer bijeen kwam
heeft de president der republiek, generaal
De Gaulle, gisteren een nieuwe oproep tot
het volk gericht, de nationale eenheid te
bewaren of, juister, te herstellen. Zonder
hen bij name te noemen beschuldigde hij
de opposanten en bloc te willen terugke
ren naar de „spelletjes der Vierde Repu
bliek", ofschoon ze drie jaar geleden nog
wel hadden ingezien dat „de problemen
van deze eeuw voor hen te zwaar waren
om op te lossen". Een week na de pers
conferentie van Mendès-France en enkele
dagen na het congres der socialisten, no
digde De Gaulle, alweer zonder hun na
men te noemen, deze politieke leiders uit
ook hun aandeel bij te dragen aan de op
bouw van het vaderland.
Door nog eens te herinneren aan de
tachtig percent der stemmen waarmee het
Franse volk bij het laatste referendum
het vertrouwen in de organen der Vijfde
Republiek had hernieuwd, maakte De
Gaulle wel de indruk de aard en de huidi
ge omvang van die oppositie te onder
schatten en, vooral, de oorzaken der alge
mene ongerustheid te miskennen. De op
positie richt zich voor het grootste deel
immers niet tegen de grondwet, en de
structuur der Vijfde Republiek, maar te>
gen een aanvechtbaar gebruik van haar
organen, waardoor de president der repu
bliek in feite alleen regeert, terwijl de
premier aansprakelijk blijft tegenover het
parlement, waarvan echter zelfs die for
mele, of fictieve, bevoegdheden nog niet
eens altijd geëerbiedigd worden.
Een fundamentele miskenning van de
werkelijke krachtsverhoudingen kwam
daarna tot uiting in de passages die op
Algerije betrekking hadden. Niet alleen
werd de O.A.S., het geheime leger, dat
gisteren in Algerije met een geslaagde
halfuurs-staking opnieuw zijn forse greep
op de Europese bevolking bewees, met het
woord „verdoolden" afgedaan, ook over
hèt leger sprak de generaal alsof er aan
zijn trouw niet het minste zweem van twij
fel kon heersen. En zo kon hij woordelijk
dan ook even later verklaren dat het tijd
stip van construeren in Algerije is aan
gebroken en de vrede voor het grijpen
ligt. Hij is opnieuw bereid met de „lei
ders der rebellie" de voorwaarden te be
spreken voor een latere samenwerking
terwijl het eigenlijke probleem eerder is
hoe Parijs de macht van de O.A.S. zal
kunnen breken. Voor het eerst kondigde
De Gaulle intussen, in het publiek de op-
te
'Advertentie
FLANELLEN
in
ruit - effen
vanaf
- streep
7.95
TERLENKA
in
marine
grijs - marine - groen
vanaf f 12.55
't is betaalbaar bij:
KINDERKLEDING
ANEGANG 19 - HAARLEM
Advertentie
het is
hamol creme die uw huid en uw
teint de ideale verzorging geeft.
hamol
Schoonheid uit Zwitserland.
Verwachting tot morgenavond:
Bewolkt weer met plaatselijk
enige regen, maar hier en daar
ook opklaringen. Zwakke wind.
Ongeveer dezelfde temperaturen
als vandaag.
Volledige weerrapporten op pagina twee.
richting van een voorlopig uitvoerend co
mité en van een Algerijns veiligheidskorps
aan, dat de orde in het land voor en tij
dens het referendum zal moeten handha
ven. De Fransen in Algerije waarborgde
hij ten alle tijde bescherming, zowel voor
het geval van een hergroepering als voor
een terugkeer naar het moederland.
De dubbele taak van Frankrijk een mo
derne natie te maken en Algerije te orga
niseren, noemde het staatshoofd niettemin
„ontzettend omslachtig". Maar omdat wij
Frankrijk zijn, dat onafscheidelijk van
Europa is, gaat die opgave onze krachten
toch niet te boven, zo zei hij. Dwingende
eis blijft echter, niet te wijken voor de
binnenlandse agitatie, zomin voor de drei
gingen van buiten. Frankrijk streeft naar
een normalisatie en naar rust, maar wenst
voor geen enkel ultimatum uit de weg
gaan.
Zodra men echter aan gene zijde zijn
goede wil ook bewijst, is Frankrijk even
eens bereid „met de andere grote staten
deel te nemen aan een debat over de be
langrijkste problemen als ontwapening
Berlijn, Duitsland, en Europa. Als een dis
crete vingerwijzing aan het Amerikaanse
en Britse adres, zich tegen de Franse wil
niet te ver met de Russen in zee te be
geven, kan men De Gaulle's opmerking
omschrijven, dat de uitsluiting van Frank
rijk bij ieder overleg het signaal voor het
ongeluk van Europa zou betekenen.
Op het einde van zijn rede, herinnerde
De Gaulle eraan dat hij het artikel 16 van
de grondwet, dat hem absolute macht ver
strekte en dat hij juist weer buiten wer
king had gesteld, op ieder ogenblik op
nieuw van kracht zou kunnen verklaren
Frankrijk maakt een gevaarlijke periode
door en zijn welzijn vereist een nationale
eendracht, aldus besloot hij zijn oproep
De rede was dus bijna uitsluitend op het
thema van de eensgezindheid gebaseerd,
een thema, dat echter toch niet zo diep
werd uitgewerkt, dat ook de noodzakelijke
vereisten konden worden aangeduid, om
schreven of opgesomd. En omdat de es
sentiële geschillen, tenminste met de libe
rale oppositie, nu juist die vereisten ra
ken, mag men betwijfelen of de generaal
ook met zijn laatste rede, die bovendien ai
te veel harde waarheden in de schaduw
liet, het beoogde doel van die nationale
eendracht zal weten te bereiken. -
Bjj de n.v. H. P. Geldermaif en Zonen
te Oldenzaal wordt sedert gisteren ge
staakt in een drietal weverij-afdelingen.
Enkele tientallen arbeiders hebben het
werk neergelegd omdat zij evenveel willen
verdienen als de buitenlandse arbeiders,
die hetzelfde werk verrichten als de Neder
landse werkkrachten maar er f 15,per
week méér voor zouden ontvangen. De
batterijvullers in genoemde afdelingen
ontvangen namelijk voor dit werk 87,50
per week. De Italianen die soortgelijk werk
verrichten, ontvangen daarentegen 102,50.
Advertentie
Kalverstraat 1-3, IJmuiden, Tel. 7543
Andere dagen geopend
van 7.3012 en 16 uur
Advertentie
BARTEUORISSTR. HAARLEM TEL 13439
LEIDSESTRAAT (BIJ KONINGSPLEIN) AMSTERDAM TEL 223596
Advertentie
(Van onze correspondent)
PARIJS Jean Salem (pseudoniem
Henri Alleg), de Algerijnse leraar en jour
nalist, die in juni 1960 wegens zijn actie
tegen de Fransen tot tien jaar gevangenis
straf veroordeeld was, is maandag naar
het voorbeeld van zovelen eveneens ont
snapt.
Alleg had enkele weken geleden, wegens
zijn slechte gezondheid, verzocht uit zijn
cel in Rennes naar het hospitaal in de
buurt van de stad te worden overge
plaatst.
Zijn vlucht moet hem hier weinig tech
nische problemen hebben gesteld, want
het venster van die kamer die gelijkvloers
was gelegen bleek in plaats van spijlen
slechts van een kippengaas-afrastering te
zijn voorzien.
Niettemin neemt de politie aan dat Al
leg hulp van buiten moet hebben gekre
gen.
Alleg, die vroeger hoofdredacteur was
van Alger Republicain, het orgaan van de
Algerijnse communistische partij, heeft in
dertijd, na zijn arrestatie aan den lijve
ondervonden op welke wijze de Franse pa
rachutisten hun arrestanten tot ruimere
mèdedeèlzaamheid pogen té bewegen. Zijn
boek over de Franse msrtelmethodes „La
Question" (Het Verhoor) werd door de re
gering verboden, doch in het geheim niet
temin in tienduizenden exemplaren binnen
en buiten Frankrijk verspreid.
Weerrapporten 1, 2
Agenda van IJmond en Haarlem 2
Uit het binnenland2
Buitenlands nieuws3
Van Dag tot Dag 3
Op de Praatstoel3
In de Vishal en op zee4
Uit stad en omgeving4, 5
Horen en Zien 7
Kunst 7
Feuilleton 9
Panda en andere beeldverhalen.9
Economisch nieuws11
Beurs 11
Scheepsberichten 11
Sport 13
Dit nummer bestaat uit
veertien pagina's
NEW YORK (UPI) De Nederlandse
minister van Buitenlandse Zaken, mr. J.
M. A. H. Luns, heeft maandag zijn Rus
sische ambtgenoot, Gromyko, het voorstel
betreffende Nederlands Nieuw-Guinea in
details uiteengezet. Het onderhoud tussen
de beide ministers duurde drie kwartier.
De kwestie-Berlijn kwam ook ter sprake.
Berth. Auerbach:
De betrouwbaarste maatstaf voor de
beschaving bij een volk en bij een mens
is: de manier waarop zij dieren be
schouwen en behandelen. (Morgen is
het Dierendag)
Gromyko's reactie op het Nieuw-Guïnea-
voorstel is niet bekendgemaakt.
Het onderhoud had plaats In het gebouw
der Verenigde Naties. Een tolk was hier
bij niet nodig, want Gromyko spreekt uit
stekend Engels.
Bij de teven Ontsnapte bemanningsleden
van de sleepboot „Noord-Holland", die op
weg zijn naar Nederland, bevinden zich de
IJmuidenaren W. C. Middelkoop, 28 jaar,
runner; J. C. M. Handgraaf, 29 jaar, run
ner; K. Basjes, 16 jaar, koksmaat en A.
Hartenhof, 17 jaar, dekjongen.
In IJmuiden is bericht ontvangen dat de
overige eenentwintig bemanningsleden van
de „Noord-Holland" ondergebracht zijn in
een bungalowpark op ongeveer tachtig ki
lometer van Djakarta, waarschijnlijk in de
omgeving van Bogor, het vroegere Buiten
zorg in het bergland van West-Java. Zij
maken het goed, hebben een zekere be
wegingsvrijheid en brengen de tijd door
met tennissen en het beoefenen van ande
re sporten.
De directie van Bureau Wijsmuller te
IJmuiden wenst nog steeds niet te beves
tigen dan wel te ontkennen of de ontsnap
ten al dan niet zijn of worden ontslagen.
Ook de naaste betrekkingen van de ont
snapten te IJmuiden verkeren hieromtrent
in onzekerheid. Zij zijn blij ofschoon som
migen bevreesd zijn, dat ontslag zal wor
den gegeven.
De reacties van de familieleden zijn
verschillend. Een moeder verklaarde ons,
dat het haar onverschillig liet of haar
zoon al dan niet zou blijven varen. Een
echtgenote zei blij te zijn dat haar man
zich niet bevond onder de ontsnapten:
„Een zeeman behoort zijn schip niet in de
steek te laten", zei zij. Ook een andere
was van mening, dat het niet sportief is
je kameraden achter te laten. „Ik zou mijn
verloofde graag bij me hebben, maar dan
alleen wanneer hij mij recht in de ogen
kan blijven kijken."
Desgevraagd verklaarden allen, niet op
de hoogte te zijn van de omstandigheden
waaronder de bemanningsleden zióh be
vonden toen een deel van hen besloot te
ontvluchten.
Intussen ontbreekt het in kringen van
familieleden en vrienden van de Noord-
Holland-bemanning in IJmuiden niet aan
geruchten. Ze zouden de thuisvarenden aan
boord van het schip waarop zij onderweg
zijn naar Nederland geen vrijheid van be
weging hebben. In elk geval zou het hun
verboden zijn in de havens, die worden
aangedaan, aan wal te gaan. Voorts zou
een rijksrechercheur uit Den Haag per
vliegtuig het schip tegemoet zijn gegaan,
om de zeven ontsnapten een verhoor af te
nemen. Over deze geruchten bewaart de
directie van Wijsmuller het stilzwijgen.
Op onze vraag of Wijsmuller het de ont
snapten kwalijk neemt dat zij hun schip
hadden verlaten, antwoordde de directie
aarzelend „wat wilt u, het zijn geen offi
cieren, die van hun schip zijn gegaan".
De directie was beslist niet geneigd hierop
verder in te gaan.
Onder de naaste familieleden heerst het
vertrouwen dat het met het eventueel ont
slag zo'n vaart niet zal lopen. Mogelijk zal
Wijsmuller, in het belang van eventuele
onderhandelingen over het vrijlaten van
het schip en de overige bemanningsleden
inderdaad, maar dan formeel, ontslag ver
lenen aan de ontvluchten, doch de moge
lijkheid tot het opnieuw aanstellen niet
uitsluiten. Aangenomen wordt dat de ze
ven in Genua of een andere Europese ha
ven van boord zullen gaan om de reis
naar Nederland per vliegtuig of per trein
voort te zetten.
DAMASCUS (Reuter/AFP) De nieuwe
Syrische premier, Mamoen Koezbari
heeft tijdens zijn eerste persconferentie
gezegd dat Egypte gelijk als elk ander
Arabisch land zal worden beschouwd. Hjj
legde er de nadruk op dat zijn regering
slechts een voorlopige is en dat binnen
vier maanden verkiezingen zullen worden
gehouden. Genationaliseerde bedrijven
zullen aan hun oorspronkelijke eigenaars
worden teruggegeven. De landbouwher
vormingen zullen gehandhaafd blijven.
Volgens Koezbari heeft de revolutie
zeer weinig slachtoffers geëist. Kolonel
Serraj is volgens hem gearresteerd „om
hem veilig te stellen tegen eventuele ge
varen." Voor de omwenteling waren onge
veer drieduizend mensen onwettig onder
arrest. De meesten van hen zijn in vrij
heid gesteld. Voor de omwenteling waren
ongeveer twintigduizend Egyptenaren in
Syrië.
Radio-Damascus heeft meegedeeld dat
het uitgaansverbod in Aleppo met twee
uur is bekort.
De leiders der voornaamste Syrische
politieke partijen, die maandag in Damas
cus in vergadering bijeen zijn geweest,
hebben na afloop van hun beraadslagin
gen een manifest uitgegeven, waarin zij
verklaren zich ten volle aan te sluiten bij
de actie van het leger. Syrië heeft, aldus
het manifest, besloten tot de afscheiding
als protest tegen een bewind, dat geen
ander doel had dan verbreking van de
Arabische eenheid.
De nieuwe bevelhebber der Syrische
strijdkrachten, generaal Abdel Karim
Zahreddin, gaf in een persconferentie
eveneens een uiteenzetting van de doel
stellingen der revolutionaire beweging,
die naar hij zei noch kapitalistisch, noch
reactionair, noch imperialistisch is en tot
geen enkele partij behoort. De revolutie
beoogt slechts de verdediging van het
Arabische nationalisme en de verwezen
lijking van een eenheid waarbij iedere
Arabier zich onbevreesd kan aansluiten.
De generaal beschuldigde de Egypti
sche officieren ervan dat zij zich van al
le belangrijke posten in het Syrische leger
wilden meester maken, hun Syrische col
lega's bespioneerden en alles deden om
het Syrische leger te verzwakken.
De minister van Binnenlandse Zaken,
dr. Adnan Koewatly, heeft verklaard dat
alle centra en bureaus die burgers moes
ten bespioneren worden gesloten. Er wa
ren aanzienlijke sommen voor hun werk
besteed, aldus de minister.
In een toespraak, die president Nas-
De eerste Egyptische officieren, die
door het nieuwe bewind in Syrië wer
den uitgewezen zijn in Cairo terug
gekomen. Zij kwamen in gezelschap
van hun vrouwen in kinderen op het
vliegveld van Cairo aan.
ser maandag voor studenten van de uni
versiteit van Cairo heeft gehouden, zei
hij, dat de staatsgreep in Syrië „tot een
ramp zou kunnen leiden". Hij betoogde,
dat deze inzinking moet worden gezien
als het beginpunt van de uitroeiing van
het verraad in de gehele Arabische wereld.
In zijn rede deed Nasser felle aanvallen
op Turkije, Jordanië, Guatemala en Na
tionalistisch China, die het nieuwe be
wind in Syrië hebben erkend.
Washington (AFP) De nieuwe Syri
sche regering heeft de regering van de
Verenigde Staten om erkenning verzocht,
zo is in Washington meegedeeld. Het ver
zoek is in studie.
Twee Egyptische ministers, die door
het nieuwe bewind in Syrië werden
uitgewezen, zijn via Libanon in Cairo
teruggekeerd. Minister van Staat
Kamal Refa'at (rechts) en minister van
Cultuur Sarwat Okashah (links) met
hun gevolg gefotografeerd bij het ver
laten van het vliegveld van Cairo.
(Telefoto)
