Prof. mr. van Oven wordt
17 november 80 jaar
't binnenhuis
Waarheid en legende over
de neutronenbom
CITY
v.a. 5.80 p.p.
alleen donderdaa
N
tr
m
KILO'S
slanker
BonKorets
profiteert nu
zuiver wollen leidse dekens
v_
NOORSE
SOKKEN
v,a. 3.05 p.p.
KOUSEN
TRUIEN
vele dessins
de mooy zoon
I
Zoals
Oud-hoogleraar en
oud-minister
van Justitie
Suriname wilde een
vertegenwoordiger
in V.N.'-delegatie
President van Ecuador
neemt ontslag
ALS HET BLOED KOOKT
De échte Helderse Taai en Speculaas
Levasier Tours
naar
Snip en Snap-revue
in Carré
In dit
dagblad
WOENSDAG 8 NOVEMBER 1961
van onze weekreclamepartij
1-pers., normale prijs 45.deie week 39.90
2-pers., normale prijs 59.deze week 52,90
j u I i a n a p a r k 58 - 60 - 62
haarlem (n.) - tel. 54530
Verschil van inzicht
met Den Haag
Dodende straal
Schone bom
GARY COOPER in „DE SCHADUW"
STADSSCHOUWB UR G
„MENEER TOPAZE"
CORv.d. MEER
SF- Ook uw adres voor zoutarme, suikervrije en
dieet-artikelen
'I
WOLMOUSSE ANKLETS
Als DV ƒ1.95
METALEN STOEL
Als DV f 13.50
100% service beloofd,
10 keer gebeld.en
niemand gekomen 11
Zo gaat het doorgaans.
Voorkom dat en koop bij een vakman, die
betrouwbaar
bereid is
in staat is.
HET IS WEER
MOGELIJK!
televisie-specialisten
PHILIPS DEALER
HANDWEEF TAFELKLEED
COUPONS VITRAGE
WOLLEN HERENVEST
Als DV 18.75
BANDSCHORTJE
Als DV 3.50
Als DV 26.50
Voor alle aanbiedingen geldt:
Alles door elkaar
als DV 1.— per meter
zo lang voorradig
f"'"
- -Y -.'4,/'^ 'M Y.,\;
Wm 'ja
TEL. 02510-6105
complete woninginrichting
'- '■■'r
Wijk aan Zeeërweg 55
Telef. 4650
PROFITEER
VAN DE
LAGE PRIJZEN
BRANDWIJK
Kennemerlaan 38
Juwelen, Goud en
Zilver inkoop
H. W. DAMES
Elke week één pond
lichter met
(Van onze parlementaire redacteur)
„Toen ik mijn proefschrift schreef, was
ik jong en onbezonnen. Nu ben ik oud,
en nog steeds onbezonnen". Dit is een van
die typische staaltjes van humor van prof,
mr. J. C. van Oven, die in Groningen tot
1925 en in Leiden tot 1952 de eerstejaars
juridische studenten inwijdde in de gehei
men van het Romeinse recht en die van
februari tot oktober 1956 minister van Jus
titie was. Vrijdag 17 november wordt prof.
Van Oven, nog steeds één van onze voor
aanstaande juristen, tachtig jaar. Het is
de moeite waard bij de verjaardag van de
ze in veel opzichten zo markante figuur
even stil te staan, want iemand die zo
luchthartig met zijn eigen leeftijd spot en
die op ruim 74-jarige leeftijd nog een mi
nistersportefeuille op zich neemt, is geen
alledaagse persoonlijkheid.
Julius Christiaan van Oven, op 17 no
vember 1881 te Dordrecht geboren, ging
rechten studeren aan de gemeentelijke uni
versiteit van Amsterdam. Aanvankelijk zou
zijn belangstelling voor de studie maar
matig zijn geweest. Zo heeft hij eens ge
zegd, in die tijd vaker de concert- dan de
collegezaal te hebben bezocht. Maar de
liefde voor het recht werd gewekt door een
van zijn leermeesters, prof. J. F. Houwing,
en deze was het ook die de jonge Van
Oven tot het schrijven van een proefschrift
aanzette. Dat was in 1905. Zo onbezonnen
was de jeugdige schrijver toch blijkbaar
ook weer niet, want zijn promotie geschied
de met lof.
Mr. Van Oven ging daarna enige tijd in
de journalistiek. Zou dit er oorzaak van
zijn, dat latere generaties Leidse studen
ten ook schriftelijk tentamen in het Ro
meinse recht moesten afleggen? Prof. van
Oven achtte het heel belangrijk, dat iemand
zijn gedachten goed op papier kon zetten.
In 1917 riep de Groningse universiteit de
jonge jurist, die inmiddels reeds door een
aantal publikaties de aandacht op zich had
gevestigd, tot het hoogleraarschap in het
Romeinse recht. Acht jaar later verwissel
de hij Groningen voor Leiden.
Prof. Van Oven zwoer bij zo genoemde
responsiecolleges: hij stelde vragen en een
student moest trachten ze te beantwoorden.
Daardoor ontstond een levendige sfeer, die
nog meer accent kreeg door het spitse ge
voel voor humor van de hooggeleerde do
cent.
De oorlog kwam. De Leidse universiteit
werd gesloten. In 1942 moest prof. Van
Oven onderduiken. In die moeilijke tijd
begon hij met een groot werk: „Leerboek
van Romeins Privaatrecht", dat na de be
vrijding werd gepubliceerd. Hoe dit werk
tot stand kwam, is te lezen in het voor
woord. In eerste aanleg werd het geschre
ven in een door carbid slechts schaars ver
licht zomerhuisje ergens in Twente, op een
wankel tafeltje met drie poten, onder de
dreiging van Duitse razzia's.
In 1952 nam prof. Van Oven afscheid als
hoogleraar met een rede, getiteld „Waar
om jurist", waarin hij de waarde van de
rechtswetenschap op de hem eigen wijze
belichtte.
Geen gezapige rust werd zijn deel: en
kele jaren na zijn pensionering werd hij
benoemd tot minister van Justitie als op
volger van mr. L. A. Donker, wiens plot
seling overlijden ieder had geschokt. Dat
was in februari 1956. In de zomer van 1956
zouden verkiezingen worden gehouden en
daarom zou het ministerschap van prof.
Van Oven niet lang duren. Onder zijn ver
antwoordelijkheid kwam de wet tot ophef
fing van de handelingsonbekwaamheid der
gehuwde vrouw tot stand. Dit was een on
derwerp waar hij zich al jaren voor had
geïnteresseerd. Alsof één departement nog
niet genoeg was nam prof. Van Oven in
juli ook nog Binnenlandse Zaken voor zijn
rekening, zij het ad interim. Het kabinet
was overigens toen reeds demissionair.
Nog steeds is prof. Van. Oven actief op
juridisch gebied. Het Nederlands Juristen
blad, waarvan hij redacteur-oprichter is,
verschijnt nog elke week onder zijn ver
antwoordelijkheid. Op de jaarvergadering
der Nederlandse Juristenvereniging is hij
al enige jaren het oudste aanwezige lid.
In antwoord op vragen van het Eerste
Kamerlid prof. De Gaay Fortman (A.R.)
heeft minister-president De Quay, mede
namens minister Luns, bevestigd dat tus
sen Suriname en de regering van het ko
ninkrijk een verschil van inzicht bestaat
omtrent de vertegenwoordiging van Suri
name in de delegatie van het koninkrijk
naar de algemene vergadering van de Ver
enigde Naties.
In 1959 is tussen de drie rijksdelen een
afspraak gemaakt omtrent de samenstel
ling van de delegaties naar de algemene
vergadering der Verenigde Naties. Aan de.
ze afspraak is in 1959 en 1960 uitvoering
gegeven. Ook dit jaar werd de delegatie
op de afgesproken wijze samei|gesteld en
pas vier weken voor het begin van de al
gemene vergadering bleek van moeilijkhe
den van de zijde van Suriname. Terwijl
volgens de afspraak voor beide landen een
plaats voor een plaatsvervangend verte
genwoordiger was gereserveerd, verlangde
de Surinaamse regering thans een plaats
voor een vertegenwoordiger. De Neder
landse Antillen hebben geen wensen te ken
nen gegeven en stellen zich evenals Neder
land op het afgesproken standpunt.
Prof. De Gaay Fortman had opgemerkt,
dat de in het statuut neergelegde gelijk
waardigheid van de drie rijksdelen ertoe
moet leiden dat Suriname en de Antillen
desgewenst de gelegenheid moeten hebben
een plaats in de delegatie te bezetten.
Naar prof. De Quay opmerkt, deelt de re
gering deze conclusie niet.
De buitenlandse betrekkingen zijn aange
legenheden van het koninkrijk en het ko
ninkrijk treedt ten aanzien van de buiten
landse betrekkingen als eenheid op. De in
het statuut vastgelegde positie van Suri
name en de Nederlandse Antillen is aldus,
dat die landen hun inzichten omtrent het
buitenlandse beleid van het koninkrijk tot
uitdrukking brengen en dit beleid mede be
palen in de rijksministerraad, waarvan
hun gevolmachtigde ministers deel uitma
ken. De rijksministerraad stelt de instruc
ties op voor de delegaties, die namens het
koninkrijk optreden. Deze delegaties re
presenteren het koninkrijk als eenheid ten
aanzien van de buitenlandse betrekkingen.
De gelijkwaardigheid van de landen be
hoeft derhalve niet tot uitdrukking te ko
men in de samenstelling van de delega
ties, waaronder die naar de algemene ver
gadering der Verenigde Naties. Bij de sa
menstelling van die delegaties moet steeds
rekening worden gehouden met de aard
der te behandelen onderwerpen, omvang
en duur van die behandeling, alsook met
het aantal in de verschillende commissies
tegelijkertijd te bezetten plaatsen.
Met de regering van Suriname is over
eengekomen, dat de huidige regeling blijft
gelden in afwachting van het resultaat van
eventuele nadere besprekingen, waartoe
de regering van Suriname zich voorbe
houdt het initiatief te nemen.
(Van onze correspondent)
WASHINGTON De lange reeks van
Russische explosies en vooral de detonatie
van de zeer zware bommen, hebben in
Amerika een zekere onrust gewekt bij h-it
publiek. Congresleden, die weten wat de
kiezers graag horen, dringen er nu de
laatste tijd op aan, dat Amerika de neu
tronenbom zal gaan maken. Het grote pu
bliek en ook menig congreslid zelf, is van
mening dat na de A-bom, de H-bom als
superwapen kwam en dat thans de N-bom
de super-super-explosie zou kunnen leve
ren. Psychologisch is het te verklaren
dat men tegenover de Kroesjtsjev-bom
de neutronenbom wil ontwikkelen. Men
zoekt zich gerust te stellen met de gedach
te aan een nieuwe mogelijkheid, maar
rond die neutronenbom een idee en nog
niet een wapen dat men kan gaan ver
vaardigen! heeft zich een legende ge
vormd; slechts een wetenschappelijke elite
heeft omtrent de realiteit enig begrip.
Het zou ongetwijfeld militaire betekenis
hebben, indien men als tactisch wapen
een kleine neutronenbom kon vervaar
digen. Men zoekt niet in de eerste plaats
naar een strategisch monsterwapen tegen
steden of raket-bases, doch naar een soort
artillerie-projectiel, waarin fusie tot stand
gebracht zou moeten worden, zonder dat
een A-bom die reactie eerst op gang be
hoefde te brengen. Thans is het nog zo,
dat iedere fusie-reactie van een H-bom,ver
oorzaakt wordt door de grote hitte, die een
splijtingsactie veroorzaakt. De A-bom is
dus nog altijd de „trekker", de 'haan, die
de grote bommen doet ontploffen. De voor
afgaande splijtings-actie betekent op zich
zelf reeds een grote explosie en heeft, zo
als gezegd, grote hitte tot gevolg.
In de zuiverste vorm zou het „neutronen
projectiel" een waterstofbom zijn zonder
de A-bom als „haan". Maar dan zou men
dus een andere manier moeten vinden om
de vereiste hitte op te wekken. Daar wordt
ijverig naar gezocht, doch dit probleem is
nog niet opgelost. Men denkt aan de mo
gelijkheid om die hitte chemisch of elec-
trisch te verwekken. Gesteld dat men er
in zou slagen, deze miniatuur H-bom (zon
der A-bom ontsteking) te vervaardigen,
dan zou men een proces kunnen veroorza
ken waarbij grote hoeveelheden neutronen
met grote energie zouden vrij komen. Die
neutronen hebben een fantastisch groot pe
netratievermogen en een dodelijke uitwer
king op alles wat leeft. Om een voorbeeld
te noemen een neutronenbundel met een
energie-niveau van acht miljoen volt wordt
door een laag beton van dertig centimeter
gereduceerd tot de helft. Daar staat tegen
over, dat een bundel van één miljoen volt
(waar men zich tot dusverre tegen wa
pent) tot een honderdste gereduceerd
wordt door een betonlaag van dezelfde dik
te. Soldaten in bunkers of officieren in
beschermde hoofdkwartieren zouden dus
veel kwetsbaarder worden, indien men er
in zou slagen zulk een nieuw, tactisch wa
pen te vervaardigen. Men vernietigt die
bunkers dus niet, maar men doodt de man
die er zich schuil houdt. Technisch is, zoals
gezegd, het probleem echter allerminst op
gelost en om de juiste „haan" te vinden
(waar het dus kennelijk om gaat) heeft
men geen behoefte aan proef-explosies in
de atmosfeer.
Dr. Ralph Lapp, een bekend Amerikaan
se deskundige, die wij over deze proble
men raadpleegden, gelooft niet dat de
neutronenbom veel betekenis zou kunnen
hebben als strategisch wapen (voor mas
sale vernietiging van steden of bases
dus). Maar wel ziet hij mogelijkheden
in een bom waarbij eveneens veel
neutronen vrijkomen: de zogenaamde
naakte of schone H-bom, ofwel een
H-bom zonder de uranium-mantel. In
dien men zulk een wapen op grote hoog
te tot ontploffing zou brengen, dan zou
ook deze bom (die tot de reële mogelijk
heden behoort) een grote stroom van neu
tronen uitstoten en deze neutronen zou
den een aanvallende raket, zelfs op
aanzienlijke afstand, onschadelijk kunnen
maken. Voor de vervaardiging van de
naakte H-bom is geen wetenschappelijke
„doorbraak" nodig. De „haan" blijft ge
woon een A-bom. Men heeft alleen nog
niet met dit wapen geëxperimenteerd en
om het effect te beproeven zou men ex
plosies in de atmosfeer moeten houden.
Maar ook al zou men daarna meer
weten over het effect van neutronen op
een intercontinentale raket, een anti-raket
raket zou men daarna nog lang niet be
zitten. Want de naakte H-bom zou moe
ten passen in een systeem dat jaren
vergt om tot ontwikkeling te brengen:
men moet de vijandige raket tijdig kun
nen ontdekken, men moet de eigen anti
raket-raket tijdig afvuren en op het juis
te moment tot explosie brengen, een ge-
QUITO (UPI) President Jose Maria
Velasco Ibarra van Equador heeft aange
boden binnen 48 uur zijn ontslag in te
dienen. Dit werd gisteravond uit betrouw
bare bron vernomen. Hij zou echter zijn
ontslagaanvraag alleen indienen bij een
speciale parlementaire staatsraad. Volgens
een bericht van radio-Quito, dat in Lima
werd opgevangen, zou Velasco inmiddels
reeds zijn afgetreden. De president van het
hooggerechtshof, dr. Camillo Gallegos To
ledo, neemt voorlopig het landsbestuur
waar.
Het bericht over het besluit van de pre
sident kwam na nieuwe botsingen tussen
betogers en het leger in Quayaquil, waar
bij vier doden en tien gewonden vielen, en
een gewapende opstand van een genie
bataljon in Chimborozo, die overigens
weer werd onderdrukt.
De regering had eerder gisteravond in
een officieel communiqué communistische
aanhangers van vice-president Carlos J.
Arosemena Monrou ervan beschuldigd
aansprakelijk te zijn voor de ongeregeld
heden.
weldig complex van operaties die men
nog lang niet beheerst.
De kernwetenschap staat allerminst stil.
Ook zonder dat congresleden roepen om
de neutronenbom wordt er gedacht en
gewerkt aan tal van nieuwe mogelijkhe
den. De ontwikkeling in de richting van
simpeler, gevarieerder en dodelijker wa
pens gaat voortdurend door. Maar er is
geen wonderwapen dat men on korte ter
mijn kan construeren.
De wonderen als men dat mooie
woord voor deze monsters mag gebrui
ken worden langzaam en geleidelijk
tot stand gebracht. Wie die neutronen
bom ziet als het antwoord op de Kroesjt
sjev-bom, maakt zich blij met een dode
mus- En indien men in het Westen al
bepaalde successen boekt, het Oosten is in
staat hetzelfde te presteren.
r
Het theater met de beste films
KENNEMERIAAN - TEIEF. 4S07
DONDERDAG a.s. 8 uur
in onze speciale cyclusvoorstelling
FRANK SINATRA - GINA LOLLOBRIGIDA in
(NEVER SO FEW)
Twee topsterren in een hartstochtelijke film, die u
niet mag missen is jaar
HEDENAVOND 8 uur laatste voorstelling
Za. 11 en zo. 12 nov. 8 uur. - Toneelgr. THEATER
Toneelspel v. Marcel Pagnol. - Regie: Richard Flink.
M.m.v. Rie Gilhuys, Winnifred Bosboom, Fientje
Berghegge a.g.. Hans Tiemeijer, Güus Verstraeter
Gerard Hartkamp, Lo v. Hensbergen,
Fred Sterneberg.
Normale prijzen. Coupons geldig. Voorverk. vanaf
donderdag van 10 tot 15 uur. Telef. na 12 uur.
steeds vers en. in alle soorten verkrijgbaar bij het
bekende adres voor de betere levensmiddelen
KENNEMERLAAN 131
Telefoon 5386
RON I
Gr. blik capucijners 69
Gr. bl. bruine bonen 69
Nü samen alleen op
deze bon
van 1.38 voor 99 ct.
BON II
1 grote fl. Arachide
Slaolie
Nü alleen op deze bon
van 1.49 voor 99 ct.
,v 4v -
warm als wol, sterk als nylon, goed
koop als katoen, in moderne kleur
stellingen.
Alleen aan het Marktplein.
Zitting en rug zijn bekleed met afwas-
baar plastic. Uitstekend geschikt voor
keuken, slaapkamer en overal waar u
een extra stoel nodig heeft.
Verkrijgbaar Marktplein en Plantage.
dat wij U als nieuwe
cliënte kunnen aanne
men. Uw fijne wasch
geniet bij ons een
fijne behandeling.
Onze naam is uw garantie,
vraag maar aan uw kennissen
KRUISWEG 64 - 66 - TEL. 19019
HAARLEM - bij station
Naast DISCO-HOME
BROUWERSVAART 5B-60
HAARLEM - TEL. 16504
ü/4ömÖISÊTQMT21 Tel. 10645
koopjes 'WH koo
J 11 coupons
restanten
Lekker warm
met lange mouwen, modern grof voor
pand en knoopsluiting.
In multicolours.
in moderne frisse kleuren.
Geeft cachet aan uw kamer
Royale maat 140 x 170 cm.
met charmante fantasie garnering, uni
poplinde grote mode
Practisch en 't staat u bovendien be
slist beeldig.
Alleen aan het Marktplein.
Verkrijgbaar Marktplein en Plantage.
Alleen aan het Marktplein.
4
Vallen en opneemgordijnen, effen
vitrage en fantasie, 90 cm breed en
2.20 breed, katoen en terlenka.
(Alleen als coupons, er wordt niets
afgeknipt).
Alleen aan het Marktplein.
n-..' ..-5
MARKTPLEIN 29 IJMUIDEN
TEL. 02550-7541
meubelen - woninginrichting
textiel
"v®"' A''1
PLEIN 1945 NR. 1 IJMUIDEN
TEL 02550-7541
dames- en kinderconfectie
afd. Walacdrsetten, beha's en
betere lingerie's - H'
a/"''„US - y ató.-i".G
PLANTAGE 152 BEVERWIJK
TEL. 02510-6105.
complete wohinainrlcbtinn
Ml ï'"V 4
maandag 27 nov. en zondag
3 december
Laatste voorstelling,
bespreek vroegtijdig
uw plaatsen!
De echte Mainzer
Zuurkool 500 gr. 15 ct
Rauwe Geld. worst
98 ct
Koelhuisboter 90 ct
Mager Pekelspek
250 gr. 74 ct
Mandarijnen
7 voor 100 ct
Blik Gehakt
450 gram 98 ct
Zelfbediening
men de man
aan zijn kleren
kent. kent men
de zaak
aan het blad.
waarin zij
adverteert
Is uw advertentie
omkleed met het
vertrouwen,
dat dit dagblad
heeft.
Kruisstraat 19, Haarlem
d. Ridderstr. Telef. 16910
Waarom de last van ongezonde
(en vaak lelijke) dikte nog langer
met u meedragen? BonKorets
geven u in enkele weken weer
uw jeugdig slank figuur. En zo
snel, zo gemakkelijk. Na elke
maaltijd een dragee en u verliest
ponden per week.
Opgehoopt vet 'smelt' weg. De
spijsvertering wordt geregeld.
Het teveel aan lichaamsvocht
wordt verwijderd. Loomheid en
verstopping maken plaats voor
een licht, opgewekt gevoel U
straalt als een herboren mens.
Uw charme is onweerstaanbaar.
Begin een nieuw leven. Begin nog
vandaag met BonKorets. f 3.30.
VERMAGERINGSDRAGEES