Het S. Fischer Verlag 75 jaar
BECKERING
Cato Engelen-Se wing in
Amsterdam overleden
IpSlmfzIËnll
handschoenen
Boccherini Kwintet
speelt heden in Haarlem
Nederlands oudste operazangeres
Zes maanden ontzegging
geëist tegen stuurman
van „Postboy"
Kerstconcert in Zandvoort
door Hervormd Kerkkoor
Portret van Louis van Gasteren
in Haarlemse Stadsschouwburg
Orgelconcert door
Piet Kee
Raad voor de ndturele
samenwerking in Europa
Symbool van het andere Duitsland
KRIJGT U LOGEES?
Haarlems Matrassenhuis
MAANDAG 18 DECEMBER 1961
KERSTRECLAME 10"/. korting
Kaarslicht flatteert!
GOUDA KAARSEN
Maakt
"warme
vrienden
met
Studenten schonden Joodse
graven in Innsbruck
m.:K
Raad voor de Scheepvaart
■ÜBI
WEEKABONNEMENTEN
Het weekeinde
Beeldschermer
De radio geeft dinsdag
elevisiepro^ranima
Spanje buitengewoon lid
i
99
(Van onze correspondent)
BONN. Sami Fischer, de kleine Joodse koopmanszoon uit Lipto Szent Miklós in
Hongarije, bouwde in zijn leven iets op, dat met een kunstwerk te vergelijken is.
De kleine man, die alleen een lagere schoolopleiding genoot, op zijn 14de jaar be
diende in een Weense boekwinkel werd en op zijn 26ste in 1886 zelfstandig uitgever,
leverde een grote bijdrage aan het artistieke leven in Duitsland en Europa. Twee
factoren maakten dit mogelijk: in de eerste plaats Sami's karakter, „zijn typisch
Joodse liefde voor het boek, zijn stoffelijk zakelijk-artistiek kwaliteitsgevoel, de
tastzin voor kwaliteit en waarde van iets naar draad en patroon", zoals Thomas Mann
het omschreef. In de tweede plaats was er Fischers sympathie voor het nieuwe huma
nisme, dat zich eind vorige eeuw baan brak. Een nieuwe tijd van sociale verant
woordelijkheid, psychologisch inzicht en geestelijke bevrijding deed zijn intrede en
Sami Fischer uit Lipto Szent Miklós zag kans zijn jonge uitgeverij het centrum te
laten worden van deze beweging, zo schreef Fischers schoonzoon Gottfried Bermann
ter gelegenheid van het 75-jarige bestaan van de firma.
IN HET EIND van de tachtiger jaren van bewust bleef te wortelen in die midden
zette het S. Fischer Verlag zijn eerste,
meteen al vrij zekere schreden op het pad
der uitgeverij. Het grote project, waar
mee het in één slag naam maakte, was
de uitgave van de drama's van Hendrik
Ibsen in 1889. Tolstoj, Zola en Dostojevski
waren de andere grote buitenlandse
auteurs, die de uitgeverij haar eerste ken
merkende trekken gaven. Weldra kwa
men daar Duitse auteurs bij: Gerhart
Hauptmann, Thomas Mann en Hugo von
Hoffmansthal waren de drie pijlers, waar
op de uitgeverij snel vast in het Duitse
litteraire leven stond. Ook Herman Hesse,
Herman Bang en de Baltische Graaf Key-
serling gaven al in die tijd hun werken
bij Fischer uit.
SAMI FISCHER was voor zijn schrij
vers meer dan alleen een uitgever. Hij
was hun vriend, raadgever, steun in finan
ciële en andere moeilijkheden en een cen
trum van een geestesbeweging, die zonder
hem wellicht nooit die duidelijke trekken
van een stroming had gekregen. Op de
tentoonstelling, waarmee het S. Fischer
Verlag zijn 75ste verjaardag luister bij
zet en die in verschillende Duitse steden
te zien is geweest, blijkt deze unieke po
sitie van Sami uit talloze foto's en brie
ven. Fischer, zijn vrouw, zijn dochter,
men ziet hen in allesbehalve zakelijk sa
menzijn met bijna alle groten der Duitse
litteratuur.
Uitgebreide fotoreeksen werpen verder
een scherp, maar ook ontroerend licht op
de auteurs, die de uitgeverij groot maak
ten. Zo zijn er op de expositie foto's van
Hugo von Hoffmansthal in zijn huis, zijn
werkkamer, die de herfstige, mild-schrij-
nende wereld van deze aristocraat leven
dig oproepen. Heel sprekend 'zijn verder
de beelden van Thomas Mann. Een jonge
foto, dandy-achtig en stijf tegelijk, een la
tere, mengsel van pedanterie en zelfspot
en een ontroerend beeld van enige jaren
voor zijn dood in 1955: met zijn grijze
vrouw Kat ja zit hij op een canapé, ernstig
waardig, vol concentratie zet hij haar iets
uiteen, terwijl zij, zijn levensgezellin voor
meer dan vijftig jaar hem bemoedigend
met liefdevolle, bijna superieure blik toe
lacht.
DE TENTOONSTELLING van Fischer
doet de bezoeker wandelen in een wereld
van het beste, dat de geest in Duitsland
en Europa voortbracht in de laatste 75
jaar. Talloze bekende en dierbare namen,
foto's en boeken komt men tegen: van'
Kafka, Hamsun, Rathenau, Pasternak,
Zweig, Freud en anderen. Natuurlijk kan
men zien dat de geschiedenis van deze
Joodse uitgeverij niet over rozen is ge
gaan. In 1933 moest de firma sluiten, om
dat zij volgens de machthebbers „Asphalt-
literatur" verbreidde. Sami Fischer stierf
kort daarop in 1934. Zijn schoonzoon zette
daarop de uitgeverij onder de naam Ber-
mann-Fischer voort in Wenen; na de
anschluss in Stockholm. In deze jaren zag
men toch nog kans in samenwerking met
Allert de Lange en Querido in Amsterdam
een pocketboekserie uit te geven, de Fo
rumboeken.
Daarmee knoopte men aan bij de goed
kope, handzame boeken, die Sami Fischer
al in 1908 uitgaf en die als Gelben Roma-
ne nog bij vele oudere lezers bekend zul
len zijn. De idealen van een man als Sa
mi leidden uiteraard tot het zoeken naar
mogelijkheden het boek ook voor minder
koopkrachtige lezers bereikbaar te maken
Bij vele gelegenheden legde Fischer ge
tuigenis af van dit streven en de verschij
ning van de Fischer-Bücherei in 1952. toen
de uitgeverij na een periode van balling
schap in New York in Frankfurt weer op
Duitse grond was gekomen, was dan ook
geheel in de traditie van het huis.
HET FISCHER VERLAG is een symbool
voor het „andere Duitsland", dat Duits
land, dat ook in ballingschap zich er steeds
Europese cultuur, die naast Thomas Mann,
Kafka, Tucholsky, Broch en Musil helaas
ook Rosenberg, Göbbels en Kolbenheyer
voortbracht. Fischer, met zijn oude huma
nistische, sociaal bewogen traditie, is naar
Duitsland teruggekeerd en men kan dus ze
ker zeggen dat deze traditie tenslotte de
overwinning heeft behaald op de barbarij
van het nazisme, ook al moest dit laatste
dan met Russische, Amerikaanse en Brit
se wapens uit de wereld worden geholpen.
Er is alle reden het S. Fischer Verlag
nog een lang l§ven toe te wensen. Extra
betreurenswaardig is het daarom te moe
ten constateren dat de firma zijn unieke
positie in het Duitse litteraire leven heeft
verloren. Als men de produktie van de laat
ste jaren beziet, valt onmiddellijk op dat
geen der belangrijke jonge Duitse schrij
vers bij Fischer uitgeeft. Noch Günther
Grass, noch Böll, Johnson, Walser, Lenz,
Kusenberg, Frisch of Scholz vindt men in
de Fischercatalogus. En ook vele iets oude
re schrijvers, zoals Ernst von Salomon,
Koppen, Bergenbrün of Hagelstange ont
breken. Alleen Zuckmayer en Felix Hart'
laub (wiens werken alle postuum zijn ver
schenen) treft men aan in het fonds van
Fischer.
DAARTEGENOVER staat natuurlijk dat
de uitgave van „Dr. Zjivago" van Boris
Pasternak, van wie overigens een lange
enigszins euforische brief op de tentoonstel
ling te lezen is, een commercieel en artis
tiek succes voor de uitgeverij is geweest.
Maar toch zal men geen kans zien de
unieke positie van vroeger in het Duitse
litteraire leven terug te winnen als de be
langrijke jonge auteurs buiten de deur
blijven.
Als Hermann Kestens these waar is, dat
een nieuwe humanisme zich in de Duitse
litteratuur aankondigt, moet er voor jonge
Duitse auteurs toch plaats zijn bij Fischer.
Dat Gottfried Bermann Fischer zich van
dit probleem volkomen bewust is, blijkt
overigens uit zijn bondige inleiding tot het
aardige boekje „Das 75 Jahr", dat als
„Almanach des S. Fischer Verlags" deze
herfst is verschenen.
Advertentie
Matrassen - Dekens
Divanbedden
H. DE GRAAFF
Grote Houtstraat 103 - Telefoon 11485
Hedenavond treedt het befaamde
Boccherini Kwintet op in het Concertge
bouw te Haarlem onder auspiciën van het
Haarlems Comité van Kamermuziek.
Het kwintet, bestaande uit Pina Carmi-
relli, Filippo Olivieri, Luigi Sagrati, Artu-
ro Bonucci en Nerio Brunelli, speelt delen
uit „Die Kunst der Fuge" van J. S. Bach,
kwintet opus 44 van Hindemith en twee
kwintetten van Luigi Boccherini, namelijk
in G dur op. 20, nr. 4 en in D dur op. 40,
nr. 2.
Advertentie
Advertentie
HAARLEM: GR. HOUTSTR. 52
AMSTERDAM - DEN HAAG
DOLF VERSPOOR DOOR ZIEKTE
VERHINDERD VOOR SOCIëTEIT
TEISTERBANT TE SPREKEN
Woensdagavond, 20 december, zal in de
Sociëteit Teisterbaqt de dichter Ed. Hoor-
nik een nieuw gedicht van zijn hand voor
lezen, „De Vis". Na deze voordracht zal
Bert Voeten uit eigen werk voordragen.
Deze poëzie-avond is te elfder ure geor
ganiseerd omdat Dolf Verspoor, die over
vertalen zou spreken, door ziekte verhin
derd is zijn spreekbeurt te vervullen.
v* va
INNSBRUCK (UPI) Te Innsbruck
zijn vandaag twee medische studenten ge
arresteerd op de beschuldiging vernielin
gen te hebben aangericht op een Joods
kerkhof ter plaatse.
De beide studenten van de universiteit
van Innsbruck, verklaarden tegenover de
politie dronken te zijn geweest toen zij de
grafstenen beschadigden.
Het incident heeft in de pers en in re
geringskringen grote verontwaardiging
gewekt.
De Raad voor de Scheepvaart in Am
sterdam heeft hedenmorgen in behande
ling genomen de aanvaring van het vis
sersvaartuig Postboy IJM 35 met het vis
sersvaartuig Eendracht HD 47 op 11 april
van dit jaar nabij het Texel vuurschip.
De hoofdinspecteur van de Scheepvaart,
de heer H. van Doorn, heeft geëist dat
stuurman M. van de Postboy de bevoegd
heid wordt ontzegd om gedv nde zes
maanden als stuurman op een vissersvaar
tuig te varen. De hoofdinspecteur kwam
tot de conclusie dat M. zich had schuldig
gemaakt aan plichtsverzuim door ten tijde
van de aanvaring niet op de brug aan
wezig te zijn. Tegen de schipper van ae
Eendracht werd geen straf geëist, hoewel
hij, naar het oordeel van de inspecteur, op
enkele kleine punten in gebreke was ge'
bleven. Wij komen morgen hier nader cp
terug.
Het Hervormd Kerkkoor te Zandvoort
blijft trouw aan de traditie om jaarlijkss
tegen het kerstfeest een kerstconcert te ge
ven. Zondagavond zong het weer in de Ne
derlands Hervormde Kerk geestelijke vo
cale werken, die getuigden van geloofs
vertrouwen, van de vreugde om het kerst
gebeuren of uitdrukking bedoelden te ge
van aan een bezielde verering en aanbid
ding van de Allerhoogste.
In het Maria Paviljoen le Amsterdam is
zaterdag op bijna 94-jarige leeftijd over
leden de eertijds beroemde opera-zangeres
Cato Engelen-Sewing. Dinsdag had zij in
haar woning aan de Nassaukade een val
gemaakt waarbij zij een heupfractuur op
liep. Vrijdag is een geslaagde operatie ver
richt. Het overlijden daags daarop kwam
onverwacht. Donderdag zal haar stoffelijk
overschot op de begraafplaats Zorgvlied
ter aarde worden besteld.
Cato Sewing, die op 27 januari 1868 te
Morgen, dinsdagavond, zal de stads-
organist Piet Kee in het kader van de
gratis toegankelijke gemeentelijke orgel
concerten, in het Concertgebouw het vol
gende programma vertolken: Johann Gott
fried Walther (1684—1748) Concerto del
Signor Meck (Allegro - adagio - allegro);
van Bernardo Pasquini (16371710) Intro-
duzione e Pastorale; vervolgens bewer
kingen van het Adventskoraal „Nun komm'
der Heiden Heiland" door Heinrieh Schnei-
demann (1596—1663), Johann Sebastian
Bach (1685—1750) en Hugo Distier (1908
1942)van Henk Badings Preludium en
Fuga III. Na de pauze speelt Piet Kee be
werkingen van kerstliederen van Samuel
Barber (geb. 1910) Prelude on „Silent
Night" op. 37; Flor Peeters (geb 1903) „Ma
ria die zoude naer Bethlehem gaen" en
Hugo Distier „Wie schön leuchtei der
Morgenstern"; voorts van Max Reger (187
—1916) Toccata en fuga op. 59 Piet Kee
besluit het concert met een improvisatie
Het aantal portretten van bekende figu
ren uit het Nederlandse toneelleven, dat
de wanden van de Stadsschouwburg in
Haarlem siert, is zaterdag met een ver
meerderd. Het is de beeltenis van Louis
van Gasteren, geschilderd door Willem Ge
rard Hofker. De thans 73-jarige acteur
heeft dit portret aan het Haarlemse ge
meentebestuur geschonken ter plaatsing in
het Haarlemse theater waar hij zoveel
lauweren heeft geoogst. Het schilderij
heeft een plaats gekregen aan de muur
boven de trap (zuidzjde) naar de eerste
verdieping naast Shylock in de onvergete
lijke creatie van Louis Bouwmeester.
Nadat de directeur van de Stadsschouw
burg, de heer H. Deinum de aanwezigen
had verwelkomd, zei Louis van Gasteren
dat hij het een bijzonder groot genoegen
vond dat zijn portret in de Haarlemse
Stadsschouwburg is geplaatst. De plaatsing
van zijn portret in deze schouwburg kwa
lificeerde de bejaarde acteur als een van
de mooiste momenten van zijn leven Na
dat de heer Van Gasteren het schilderij
onthuld had wees de Haarlemse wethou
der van Onderwijs en Kunstzaken, de heer
D. J. A. Geluk op de belangrijke plaats
De heren van Gasteren, Geluk en
Deinum bezien het portret.
die de Van Gasterens in het Haarlemse
toneel hebben ingenomen. Hij herinnerde
er aan dat de vader van Louis van Gas
teren, de heer G. J. van Gasteren, inder
tijd eerst directeur van de Stadsschouw
burg aan de Jansweg en later de direc
teur is geweest van de Stadsschouwburg
aan het Wilsonplein.
De naam Louis van Gasteren, aldus de
heer Geluk, is onverbrekelijk aan de Haar
lemse Stadsschouwburg verbonden. Daar
om heeft het gemeentebestuur de schen
king van diens portret op hoge prijs ge
steld De plaats van het schilderij achtte
de wethouder goed gekozen. Louis van
Gasteren is er oog in oog met zijn goede
vriend J. B. Schuil, geschilderd door Kees
Verwey Namens Burgemeester en Wethou
ders van Haarlem dankte de heer Geluk
Louis van Gasteren voor zijn gift. Hij ver
zocht mevrouw Hofker, die bloemen kreeg
aangeboden, de dank van het gemeente
bestuur aan haar echtgenoot, die wegens
ziekte verstek moest laten gaan, over te
brengen.
Amsterdam geboren werd, kreeg haar mu
zikale opleiding zo goed als geheel in haar
geboortestad. Ingeleid in de kunst door de
musici G. A. Heinze en Jacob Kwast, werd
haar zangkunst door mevrouw Collin-To-
bisch aan de Muziekschool van Toonkunst
en tenslotte door Johan Messchaert aan het
conservatorium ontwikkeld. Eer zij haar
operacarrière begon, had Cato Sewing
reeds als concertzangeres de aandacht ge
trokken. Amper zeventien jaar werd zij
door de critiek reeds „een ster in de
kunstwereld" genoemd, toen zij met liede
ren van Schumarfn en aria's van Mozart
optrad. Vaak was zij soliste bij zangver
enigingen als Excelsior (onder Heinze) en
Sempre Crescendo (door Joseph Cramer
geleid). Een flinke stap vooruit naar haar
doel was in 1889 haar medewerking aan de
concertuitvoering der tweede akte van
„Parsifal" door de Wagnervereniging
waarbij haar vertolking van een der bloe
menmeisjes bijzonder opviel. De volgende
schrede een jaar nadien was beslis
send. De stichter van de Nederlandse Ope
ra, J. G. de Groot, die ook Albers, Qrelio
en Urlus ontdekte en op het paard zette
engageerde de jonge zangeres en liet haar
in april 1890 in „Don César de Bazan" van
Massenet debuteren. Een jaar later werd
zij reeds overladen met werk van het eerst
plan: de koningin in „De Hugenoten'
Ophelia in „Hamlet", Philine in „Mignon
Lady Durham in „Martha" doch haar
reputatie werd vooral bevestigd door het
op korte termijn overnemen van de Lak-
mépartij die tot haar glansrollen is blij
ven behoren. De opera „Lakmé" had
voor Cato Sewing nog een ander resultaat
dan een doorslaand artistiek succes: zij
trad namelijk weldra in het huwelijk met
de vertolker van de Brahmaanse priester
in die opera en heette voortaan mevrouw
Engelen-Sewing.
Acht seizoenen na elkaar bleef zij aan
de Nederlandse Opera, hetzij bij het ge
zelschap van De Groot of bij dat van Kees
van der Linden, verbonden. Wijlen Sam
Bottenheim schreef daarover ter gelegen
heid van haar zilveren theater jubileum:
„In de geschiedenis van de achtereenvol
gende Nederlandse operagezelschappen is
haar naam met gulden draden geweven.
Zij heeft er alle belangrijke partijen ge
creëerd. En mocht een enkele keer de
keuze van een rol per saldo een vergis
sing in verband met haar bijzondere aan
leg gebleken zijn, nochtans wist zij bij de
uitvoering die vergissing te verbergen en
bleef hare uitbeelding steeds boven de
middelmaat". Men liet haar ook Wagner-
partijen zingen: Sieglinde en Elsa. die he
lemaal niet strookten met haar stemka-
rakter en haar speciale belcanto-techniek.
Maar, aldus Bottenheim, wie zich daaren
tegen haar Marguerite, haar Violetta, haar
Rosine, haar Frau Fluth, haar Koningin
van de Nacht in zijn herinnering terug
roept, kan niet anders dan erkentelijk zijn
voor de kunst, die zij in deze partijen ge
geven heeft Hij had er nog kunnen bij
voegen: haar Suzanna.haar Philine. haar
Grietje uit de sprookjesopera van Humper-
dinek en wellicht nog meer
IN DE „MéMOIRES" van Jacques Ur-
les vinden wij een en ander vermeld over
het geval Hannover, dat hierboven reeds
aangestipt is. Het was in de zomer van
1898 De echtparen Engelen en Urlus gin
gen, bij wijze van vakantie, in Duitsland
„een beetje rondneuzen" In Hannover
Het koor begon zijn aandeel in het pro
gramma met de vertolking van de can
tate „Was Gott tut, das ist wohlgetan'
van een der grootste voorgangers van Jo
hann Sebastian Bach, de organist en com
ponist van kerkmuziek Johann Pachelbel
Deze kunstenaar componeerde vele ko
raalbewerkingen voor orgel. De cantate
die op dit concert tot uitvoering kwam
heeft veel weg van een dergelijke bewer
king, met dien verstande dan, dat het ka
rakter van de muziek voor zover deze voor
het koor bestemd werd, vocaal-melodisch
werd gehouden. Dit melodische element
werd bij de uitvoering te weinig kans ge
geven door een objectieve, teveel op het
metrum afgestemde ontwikkeling. Van een
werkelijke melodische vormgeving kon
niet veel komen en dit heeft een goede
toonvorming, in het bijzonder voor enkele
afgezonderde stemgroepên, niet kunnen be
vorderen. Een te kort aan melodische aan
dacht was er eigenlijk ook voor het waar
lijk prachtige „Gloria" van Jean Langlais.
Maar hier kon de sonore samenklank van
(dje vele goede stemmen, die het koor telt.
veel goed maken. Die gunstige factor was
ep ook bij de vertolking van drie kerstlie
deren, al had ik hierin gaarne wat meer
innigheid van expressie willen horen.
Een der beste resultaten werd bereikt
met „Rejoice in the Lord always" van G
Rathbone. een vlot opgewekt koorlied van
community-songallure, dat in de uitvoering
bijzonder fris en geestdriftig klonk. De di
rigent van het koor Herman Blekkenhorst
trad ook als orgelsolist op met het Prae
ludium en Fuga in a van Johann Sebas
tian Bach (Ed. Peters band II) en een
Prelude en Offertoire van Jean Langlais
Naast een doorgaans behoorlijke techni
sche beheersing sprak er uit zijn spel ook
een element van onrust, dat wel eens rit
mische ontsnappingen in de hand werkte
Men bespeurde die onrust ook in zijn be
geleidingen van de zangeres Wilhelmine
Matthes, die met begrip het recitatief
..Behold a Virgin' en de aria ..O thou
that tellest good tidings" vertolkte
Maar welke relatie tot het kerstverhaal
kon men putten uit het Pie Jesiu Domi
ne" van Maruiee Duruflé met zijn ..Re
auiëm"-tekst, dat Wilhelmine Matthes
eveneens ten gehore bracht?
Tenslotte wil ik een woord van waarde
ring schrijven voor de rustige evenwich
tige begeleidingen van het koor door Paul
van Veelen.
P Zwaanswijk
dienen uiterlijk op woensdag te worden
betaald, daar de bezorgers op donder
dag moeten afrekenen
DE ADMINISTRATIE
OOOCXXXYYX»OOOOOOOOOOOOOOOOOOOOOOIX*YXV-)OCÖOOOOOOOOOOOOOO
werd een engagement voor mevrouw En- zong.
gelen verworven. Gesterkt door dit succes
reisde men naar Bayreuth met de stille
hoop Cosima Wagner te mogen voorzin
gen. Het lukte, doch het had geen resul
taat. Dat is voor Urlus echter later geko
men. Maar Cato Engelen-Sewing had in
ieder geval te Hannover een engagement
afgesloten, dat een rijke ontplooiing voor
haar carrière beloofde. Door een samen
loop van omstandigheden ging het daar
echter mis. De zangeres liet namelijk haar
werk in de steek om ijlings naar Amster
dam te stomen, waar zij wist dat haar
man in ernstige toestand in een ziekenhuis
was opgenomen Zij dacht niet aan con
tractbreuk toen zij de ingeving van haar
hart volgde, aldus Urlus. maar in feite had
zij toch contractbreuk gepleegd en de droe
ve gevolgen daarvan waren, dat zij in vijf
jaar niet meer aan een Duitse opera ver
bonden kon worden. Dus maar weer in
Holland zingen en wel als gast aan het
Amsterdams Lyrisch Toneel.
Kort daarop ging Henry Engelen als re
gisseur naar de Vlaamse Opera te Ant
werpen waar zijn vrouw als gast grote
successen oogstte Ondertussen maakte zij
sinds 1908 deel uit van het gezelschap van
Pauwels dat het Rembrandt-Theater in
Amsterdam bespeelde
In 1915 vierde zij haar jubileum als Su
zanna in de „Figaro" in de Stadsschouw
burg in Amsterdam Het was tevens haa
afscheid Tot 1938 woonde zij in Antwer
pen. daarna in Amsterdam bij haar zoon
In 1958 werd zij in de Amsterdamse
Stadsschouwburg gehuldigd ter gelegen
heid van haar negentigste verjaardag
Haar zeventigste verjaardag was inder
tijd gevierd met een luisterrijk concert on
der Nico van der Linden, tijdens welke zij
nog eenmaal een aria uit „La Traviata
A A nKOMDIGItlGE/i znBESCHOUWIM GE tl
Over de zaterdagavond-akkoorden kun
nen we kort zijn: behoudens enkele origi-
naliteiten lijdt dit programma-onderdeel
steeds meer aan verkalking, voornamelijk
door de hardnekkigheid waarmee de twee
'Scholtens zichzelf proberen te verontschul
digen voor een populariteit die nergens
uit blijkt. Ook Hitchcock had zijn .avond
niet. De melige geschiedenis van een ver
dwenen lijk haalde nauwelijks de derde
rangs-intrige, terwijl de verfilming ervan
in geen enkel onderdeel Hitchcockerig aan
deed. Alleen de sportliefhebbers zullen heb
ben genoten van een goed gecomponeerd
sportpanorama, dat niet-sportievelingen
waarschijnlijk veel te lang vonden.
De AVRO (of Mies Bouwman), komt de
eer toe gezorgd te hebben voor een onder
houdend zondagavond-programma. Zij gaf
namelijk in de studio rendez-vous aan di
verse vertegenwoordigers van het amuse
mentsbedrijf, waarbij van verschillende
verrassingen sprake is geweest. In de eer
ste plaats was dit de Hongaarse gooche
laar Potassy, die zijn verbluffende kun
sten op een alleraardigste manier wist te
verkopen".
De tweede verrassing was de onver
wachte verschijning van de caricaturist
Frits Behrend, die zich door de vlot in
terviewende Mies Bouwman gemakkelijk
uit zijn tent liet lokken. Een serie vlot
getekende caricaturen van enige al of niet
populaire figuren uit de wereldpolitiek
was hier het amusante gevolg van. En
met alle respect voor mr. G. B. J. Hil-
terman, die aan het begin van deze avond
zijn visie op „De toestand in de wereld"
had gegeven, moesten wij toch ditmaal
aan de geïllustreerde verhandeling van
Frits Behrend de voorkeur geven.
Voorts kwam Willy Vervoort (was die
er ook nog?) onthullen, dat hij op de Bel
gische affiche steeds als „De gezellige Wil
ly" werd aangekondigd. Ongetwijfeld de
juiste kwalificatie voor een humorist, die
zich altijd voornamelijk op het gemoede
lijke genre heeft toegelegd.
Ter onderstreping van de variatie in dit
programma, kwam ook Pia Beek zich met
haar nieuw ensemble aan het publiek
voorstellen.
Bij de demonstratie van de nieuwe mo
dedans de „Twist" hebben wellicht veel
kijkers de kromme verrichtingen der „dan
sers" hoofdschuddend en met opgetrokken
wenkbrauwen gadegeslagen. Andere diver
tissementen van dit programma beston
den uit het optreden van een gemengd
koortje uit Hulst, onder aanvoering van
Marie Cécille Moerdijk, dat een origineel
entree kwam maken. Voorts een pittig ge
zongen chanson door Ingela Brander en
de Zweedse Sylvia Gentil, die even kwam
demonstreren, dat de vermaarde czardas
van Monty virtuoos op een saxofoon kan
worden gespeeld.
Het laatste woord was deze avond aan
de architect J. B. Bakema, die in zijn uit
zending „Van stoel tot stad" trachtte, de
architect nader te brengen tot hen, die
zijn scheppingen gaan bewonen. Ongetwij
feld een sympathiek streven, doch als ge
volg op het rendez-vous van Mies Bouw
man, leek deze causerie mij toch minder
juist geplaatst.
HILVERSUM 1. 402 m. 7.00 AVRO. 7.50 VPRO
8.00—24.00 AVRO.
AVRO. 7.00 Nieuws. 7.10 Gymnastiek 7.20 Gram.
VPRQ: 7 50 Dagopening AVRO. 8.00 Nieuws. 8.15
Gram 9.00 Gymn. voor de vrouw. 9 10 De groen
teman. 9 15 Gram 9.35 Waterst. 9.40 Morgenwij
ding. 10.00 Gram. 10.50 Voor de kleuters 11 00
Voor de zieken 12 00 Moderne jazzmuziek 12.20
Regeringsuitz. Voor de landbouw 12 30 Land- en
tuinbouwmeded 12.33 Lichte muz. 13 00 Nieuws
13.15 Meded en gram 13.25 Beursber 13.30 Me-
tropoie-orkest en solist. 14.00 Omroepkamerkoor.
14.15 Gitaarmuz 14.40 Gram 15.00 Voor de vrouw.
15.30 Sopr., fagot en piano. 15.50 Gram 16 00 In
het voetspoor der wetenschap, klankbeeld 16 15
Hammondorgel en zang. 16 30 Voor de jeugd
17.30 Amateursprogi 17.55 New York calling 18.00
Nieuws. 18 15 Act. 18.20 Pianospel 18.30 Lichte
muziek 19 00 voor de kinderen. 19 05 Paris vous
parle 19.10 Inleiding tot muziekbegrip, muz. le
zing 19.25 Kaniermuz. 20 00 Nieuws 20.05 Wie is
de sportvrouw, de sportman, welke is de sport-
stad van het jaar? 21.00 Licht progr 22 00 Zang
recital 22 30 Nieuws en meded 22 40 Act 23.00
Gram met comm. 23.5524.00 Nieuws.
HILVERSUM II. 298 m 7,00—24 00 KRO
KRO: 7 00 Nieuws 7.15 Gram. 7.30 Voor de jeugd
7.45 Morgengebed en overweging 8.00 Nieuws 8 18
Gram 8.50 Voor de vrouw 9.40 Schoolradio 10 00
Voor de kleuters 10.15 Lichtbaken, lezing 10 25
Weens filharm orkest m.m.v sopraan 11 00 Voor
de vrouw 11.30 Gram 11.50 Volaan vooruit,
lezing 12 00 Middagklok - noodklok 12 04 Als de
dag van gisteren kron van het leven 12 30 Land
en tuinbouwmeded 12.33 Gram 12 50 Act 13 00
Nieuws 13.15 Nieuwe gram. 13.35 Chansons 14 00
Gram 14 05 Schoolradio 14.35 Voor de platte
landsvrouwen 14 45 Gevar progr (herh 15.50
Gram 16.00 Vooi de zieken 16.30 Adventsgebeds-
dienst. 17 00 Voor de jeugd 17 40 Beursber, 17 45
Regeringsuitz Hollandia stad en achterland,
door ir. J Kremers c.i. 18.00 Voor de jeugd 18.20
Kaarten op talel gesprekken over actuele pro
blemen. 18 30 Lichte muz. 19 00 Nieuws 19 10 Act
19 25 Licht progr 19.45 II Trovatore, opera (In
de pauze olm 20 20 20 50 Muzik lezing plm.
22 15—22 25 22 25 22 30 Boekbespr plm
2.30—22 40 Nieuws) 23 25 Gram 23 55—24 OONws
BRUSSEL. 324 m
12 00 Nieuws 12.03 Gram 12 30 Weerber 12 35
Operettemuz 12 50 Beursber 13 00 Nieuws 13 15
Kamermuz 14 00 Lichte muz 15 00 Ork concert
15 45 Gram 16 00 Beursber 16 06 Duitse les 16 21
Kamermuz 17 00 Nieuws 17 15 Zang en piano
17 40 Boekbespr 17.50 Voor de jeugd 18 20 Voor
de soldaten 18 50 Sportkron 19 00 Nieuws 19 40
Gram 19 50 Syndicale kroniek 20 00 Hoorsp 2115
Jazz 22 00 Nieuws 22.15 Gram 23 55—24 00 Nws.
VOOR MAANDAG
NTS 20 00 Journ en weeroverz VARA' 20 20
Achter het nieuws 20 35 TV-film 21 00 Filmkron
21 20 Anders dan anderen, een televisiebiografie
VOOR DINSDAG
NTS: 20 00 Journaal
Hoofdfilm
20.20 Film 20 35 22 20
PARIJS (DPA-AFP) Het ministers
comité van de Raad van Europa heeft de
instelling bekendgemaakt van een Euro
pese raad voor culturele samenwerking,
die belast zal worden met de bepaling van
de culturele politiek van de Raad van
Europa De raad voor cul -irele samen
werking zal van 10 tot 13 januari 1962
voot de eerste maal in Straatsburg bijeen
komen.
De raad zal de naam Euresco dragen
De zestien statenleden v-n de Raad van
Europa en Spanje zullen lid van Euresco
zijn. Deze zal de volgende afdelingen heb
ben: voor universiteiten en onderzoekin
gen. voor algemeen onderwijs en techniek
en voor sport, vrijetijdsbesteding en voor
onderwijs aan volwassenen.
